Category: SHËNDETËSI

Një video e publikuar në TikTok, ku një nënë e re nuk lejonte nënën e saj ta puthte foshnjën e porsalindur, ka shkaktuar debat të madh në rrjete sociale.

Sipas Huffington Post , pamjet kanë nxitur një diskutim të rëndësishëm lidhur me shëndetin e foshnjave, duke bërë që mjekë dhe ekspertë të sëmundjeve infektive pediatrike të reagojnë publikisht.

Nëna e foshnjës, Haeli Christiansen, ka treguar për revistën People se videoja ishte realizuar “me shaka” dhe se nuk e kishte menduar se do të bëhej virale. Në video, ajo e ndalon lehtë nënën e saj kur tenton ta puthë foshnjën, ndërsa mbishkrimi thotë: “Duke ia kujtuar me butësi mamit tim të mos e puthë foshnjën time”.

“Fjala e ditës është ‘kufijtë’”, ka shkruar Christiansen në përshkrim.

Ajo ka sqaruar se vendimi për të mos lejuar puthjet nga familjarët apo miqtë është marrë për arsye shëndetësore.

“Burri im dhe unë vendosëm që për muajt e parë askush të mos e puthë foshnjën tonë, sepse lindi në mes të ‘sezonit të sëmundjeve’ dhe foshnjat nuk kanë sistem imunitar të zhvilluar. Një ftohje e zakonshme për një të rritur mund ta çojë një të porsalindur në spital dhe të jetë kërcënuese për jetën”, ka thënë ajo.

Christiansen ka shtuar se si foshnjë ishte shtruar dy herë në spital, pasi familjarët e kishin puthur pa e ditur se ishin të sëmurë.

Videoja ka grumbulluar mbi 730 mijë pëlqime dhe mijëra komente, duke ndarë opinionin publik. Disa përdorues e mbështetën vendimin e saj, ndërsa të tjerë e kritikuan.

“E gjora gjyshe”, ka shkruar një komentues, ndërsa një tjetër ka thënë: “Unë kurrë s’do t’ia ndaloja nënës time këtë”.

Mjekët theksojnë se rreziku është real. Doktoresha Taylor Heald-Sargent, profesoreshë e sëmundjeve infektive pediatrike, ka paralajmëruar se sistemi imunitar i foshnjave është shumë i papjekur.

“Ajo që për një të rritur është infeksion i lehtë, për një foshnjë mund të përfundojë në mbikëqyrje intensive”, ka thënë ajo.

Ajo ka përmendur viruse si RSV, kollën e mirë dhe herpesin, i cili transmetohet përmes kontaktit të afërt, përfshirë puthjet.

“Ju mund ta përhapni virusin edhe para se ta kuptoni që jeni sëmurë”, ka paralajmëruar Heald-Sargent.

Edhe doktoresha Amy Edwards ka theksuar se disa viruse te foshnjat mund të shkaktojnë pasoja shumë serioze.

“Për të rriturit, ethet janë bezdisëse. Për foshnjat, herpes virusi mund të shkaktojë sepsë ose meningjit fatal në rreth 20 për qind të rasteve”, ka thënë ajo.

Ekspertët rekomandojnë disa masa bazë për mbrojtjen e foshnjave:

– larjen e duarve para se të prekni foshnjën,

– pyetjen e prindërve para çdo puthjeje,

– shmangien e vizitave nëse ndiheni keq dhe respektimin e kufijve të prindërve.

Doktoresha Krupa Playforth ka theksuar se foshnjat janë më të rrezikuara në dy-tre muajt e parë të jetës.

“Ato nuk kanë nevojë të puthen për ta ditur se janë të dashura”, ka thënë ajo.

Sa i përket komunikimit me familjarët, mjekët këshillojnë që kufijtë të shpjegohen paraprakisht dhe të theksohet se qëllimi kryesor është siguria e foshnjës.

“Kufijtë prindërorë kanë të bëjnë me sigurinë. Është prindërim i përgjegjshëm, jo mungesë respekti”, ka përfunduar Playforth.

Një nga shqetësimet më të shpeshta të adoleshencës (por jo vetëm) janë aknet dhe puçrrat.

Gjatë kësaj periudhe aknet janë normale dhe pasojë e ndryshimeve të mëdha hormonale dhe fazës së pubertetit.

Megjithatë, aknet nuk kursejnë as grupmoshat e tjera dhe kjo nuk ka të bëjë vetëm me hormonet por edhe me mënyrën e ushqyerjes.

Sa i përket ushqimeve, ka disa prej tyre që kanë tendencën të përkeqësojnë aknet dhe puçrrat.

Sheqeri, produktet e bulmetit dhe aknet

Studimet të cilave u referohet AgroWeb.org shpjegojnë se konsumi i sheqerit dhe i produkteve të bulmetit ka një ndikim të fortë, madje nxit shfaqjen e puçrrave dhe akneve.

Sipas ekspertëve, proteinat tek bylmet mund të ndikojnë në informacionin gjenetik të lëkurës.

Një gjë e tillë nxit inflamacionin ose prodhimin e tepërt të yndyrës që shërben si pikënisja e këtyre problemeve.

Sheqeri gjendet në shumë produkte përveç ëmbëlsirave.

Buka edhe djathi apo produkte të tjera të bulmetit kanë një nivel të lartë glicemie, gjë që e nxit trupin të prodhojë shumë insulinë.

Sekretimi i tepërt i insulinës ka lidhje të drejtpërdrejtë me shpërthimet më të këqija të puçrrave në lëkurë.

Ushqimet me nivel të ulët glicemie kundër akneve

Ekspertët këshillojnë që nëse dëshironi të luftoni aknet dhe puçrrat duhet të konsumoni më shumë produkte me nivel të ulët glicemie.

Drithërat e plota ose buka e elbit

Buka prej elbi dhe ajo prej drithi të plotë të bluar në gur kanë një nivel të ulët glicemie.

Ato janë të pasur me fibër e cila ngadalëson tretjen dhe stabilizon nivelin e sheqerit në gjak.

Boronica, rrush, mollë

Shumica e frutave kanë një nivel të ulët të glicemisë, sepse ato përmbajnë shumë ujë dhe fibër. Por niveli i glicemisë mund të ndryshojë në varësi të pjekjes së frutave. Lëngjet e frutave për shembull kanë një nivel të lartë glicemie, sepse shtrydhja largon fibrën dhe në lëng mbetet vetëm sheqeri.

Kosi

Kosi është i vetmi produkt bulmeti që ka nivel të ulët glicemie.

Ekspertët këshillojnë konsumin e rregullt të kosit të bërë në shtëpi që është më i shëndetshëm.

Tërshëra

Tërshëra ka një nivel të ulët glicemie dhe ka pak gjasa të shkaktojë luhatje në nivelin e sheqerit në gjak. Tërshëra përmban edhe B-glukanë.

Kjo substancë përmirëson ndjeshmërinë ndaj insulinës, ndihmon në mbajtjen nën kontroll të glicemisë dhe ul yndyrat në gjak.

Arrorët

Arrorët janë të pasur me fibër dhe kanë një nivel të ulët glicemie prej nën 55.

Ato janë gjithashtu të pasur me proteina me bazë bimore, acide yndyrore mono-të-pangopura, antioksidantë, vitamina e minerale si magnezi dhe kaliumi. /agroweb

Nëse vuani nga migrena, ka ardhur koha që të heqni dorë nga pirja e kafesë. Studiuesit kanë zbuluar se pirja e tre ose më shumë kafevë në ditë rrit ndjeshëm rrezikun e një sulmi.

Studimi mori si model 98 njerëz që vuanin nga migrena të cilët thanë  se kanë dhimbje koke deri në 14 ditë në muaj. Ata zbuluan se pirja deri në dy filxhanë kafeje ose pije të tjera me kafeinë nuk kanë asnjë ndryshim në mundësinë e tyre për një migrenë.

Por kur pinin tre filxhanë kafe, rreziku për të patur një sulm në të njëjtën ditë u rrit me 40 përqind. Nëse do të pinin 5 kafe, ajo u rrit me 161 përqind. Udhëheqësi i studimit, Elizabeth Mostofsky, nga Universiteti i Harvardit, tha: ‘Pirja e një ose dy pijeve me kafeinë në ditë nuk duket të jetë e lidhur me zhvillimin e një migrene, por tre ose më shumë mund të shoqërohen me shanse më të larta për të zhvilluar një dhimbje koke. ‘

Më shumë se tetë milion britanikë – tre të katërtat e tyre gra – vuajnë nga sulmet e migrenës, të cilat përfshijnë marramendje, nauze dhe dhimbje koke.  Dhimbjet mund të zgjasin nga katër deri në 72 orë.Migrena prek më shumë njerëz sesa diabeti, astma dhe epilepsia të kombinuara .

Studiuesit, rezultatet e të cilëve janë botuar në American Journal of Medicine, thanë që ndikimi i kafeinës te migrena është komplekse sepse varet nga doza dhe frekuenca. Edhe pse mund të  shkaktojë një sulm, ajo  gjithashtu mund të ketë një efekt qetësues.

Pjesëmarrësit plotësuan disa ‘’ditarë’’ dy herë në ditë për gjashtë javë duke raportuar për shpeshtësinë dhe ashpërsinë e migrenës dhe konsumimin e  pijeve me kafeinë. Shkaku i migrenës nuk është kuptuar plotësisht. Ajo mendohet se ndodh kur aktiviteti jonormal i trurit ndikon në sinjalet nervore, kimikatet dhe enët e gjakut në tru. Shkaktarë të tjerë të mundshëm përfshijnë stresin, ankthin, depresionin, gjumin me cilësi të dobët ose ndryshimet hormonale gjatë ciklit menstrual.

Dehidratimi, pirja e tepërt e alkoolit dhe ushqimi i paktë mund ta shkaktoj gjithashtu atë.  Qetësuesit  shpesh janë një trajtim efektiv, gjithashtu fjetja ose shtrati në një dhomë të errët janë gjithashtu teknika të rekomanduara.

Lehtësimi dimëror shpesh i mashtron pacientët që ta shtyjnë trajtimin, ndërsa disa simptoma tregojnë qartë se është koha të reagoni menjëherë

Shumë persona me vena të zgjeruara pikërisht gjatë dimrit ndjejnë lehtësim, sepse këmbët u ënjten më pak, dhimbjet janë më të lehta dhe shqetësimet e përditshme duket sikur tërhiqen. Në këtë periudhë shpesh krijohet përshtypja se problemi nuk është më aq serioz, ndaj vendimi për trajtim shtyhet. Megjithatë, me ardhjen e ditëve më të ngrohta simptomat rikthehen, shpesh edhe më të theksuara se më parë: ënjtjet janë më të mëdha, dhimbjet më intensive dhe komplikimet më të shpeshta. A do të thotë kjo se gjendja përkeqësohet pashmangshëm nga viti në vit? Sa ndikon realisht stina në ecurinë e sëmundjes dhe a paraqet vera pengesë për trajtim?

Simptomat mund të jenë më pak të theksuara dhe pacientët shpesh mendojnë se nuk kanë më problem ose e shtyjnë trajtimin me justifikime të ndryshme. Gjatë verës ndodh zgjerimi i enëve të gjakut dhe atëherë shqetësimet janë më të forta. Në dimër, enët e gjakut tkurren, ndaj enjtjet, dhimbjet dhe shqetësimet janë më të lehta, prandaj krijohet përshtypja se gjendja është përmirësuar. Në verë, enët zgjerohen, ënjtjet rriten dhe komplikimet janë më të shpeshta, prandaj është e pritshme që problemet me venat të dyfishohen gjatë muajve të verës. Ky mekanizëm përputhet edhe me shpjegimet fiziologjike të përshkruara nga American College of Phlebology, sipas të cilave temperatura e lartë ndikon drejtpërdrejt në zgjerimin venoz dhe përkeqësimin e simptomave, transmeton Telegrafi.

Edhe të ftohtit ekstrem mund të shkaktojë probleme te disa pacientë. Është interesante se një pjesë e tyre raportojnë shqetësime më të forta pikërisht gjatë muajve të dimrit.

Për këtë dukuri nuk ekziston një shpjegim i qartë shkencor, por është shumë e rëndësishme të dëgjohet pacienti. Mjekësia është e bazuar në prova, por nuk është një shkencë plotësisht ekzakte. Nuk mund të “ndryshojmë” një pjesë të trupit për ta zgjidhur problemin menjëherë, prandaj duhet t’i kushtojmë vëmendje simptomave që përshkruan pacienti. Edhe World Health Organization thekson se menaxhimi i sëmundjeve kronike kërkon qasje individuale dhe vlerësim të vazhdueshëm të simptomave.

Sezoni ndikon edhe në vendimin e pacientëve për t’u operuar. Më shumë ndërhyrje realizohen gjatë vjeshtës, dimrit dhe pranverës, ndërsa më rrallë gjatë verës. Arsyeja është e thjeshtë: njerëzit planifikojnë pushimet vjetore dhe nuk duan të prishin ritmin e përditshëm.

Qëllimi i operacioneve me laser dhe procedurave minimalisht invazive është që të përshtaten me jetën e përditshme. Operacioni i venave nuk është ndërhyrje urgjente dhe shpesh shtyhet për arsye praktike, jo për shkak të miteve se “nuk duhet bërë gjatë verës”. Nëse dëshironi të shkoni me pushime, por trajtimin duhet ta planifikoni. Nuk duhet t’u nënshtrohemi miteve, por të udhëhiqemi nga nevojat reale shëndetësore.

Simptomat që nuk duhen shtyrë
Edhe pse shumë pacientë jetojnë me vite me simptomat e venave të zgjeruara dhe janë mësuar me shqetësimin e përditshëm, ekzistojnë situata që nuk duhet të injorohen.

Shqetësimet e lehta nuk janë urgjente, por dhimbja e fortë, skuqja, fortësia e venës dhe enjtja kërkojnë reagim të shpejtë. Kur shfaqen ndryshime në lëkurë ose ënjtje të theksuara, bëhet fjalë për një fazë të avancuar të sëmundjes dhe trajtimi nuk duhet të shtyhet. Koha më e mirë për operacion është sa më shpejt që të jetë e mundur. Megjithatë, ndodh që pacientët edhe me plagë venoze të thonë se do të shkojnë në pushime dhe do të paraqiten pas kthimit. Kjo është zgjedhja e tyre, por nga ana mjekësore nuk rekomandohet.

Si duket ndërhyrja?
Nëse ekzistojnë sëmundje shoqëruese të lidhura me venat, kryhen konsultime shtesë dhe përcaktohen masat terapeutike.

Rrallëherë ekzistojnë kundërindikacione për ndërhyrje, pasi ajo kryhet nën anestezi lokale. Numri i pacientëve që nuk e tolerojnë është shumë i vogël. Nëse mund të toleroni trajtimin te dentisti, mundeni edhe këtu. Mosha e pacientëve tanë varion nga 14 deri në 91 vjeç.

Operacioni me laser i venave është një metodë minimalisht invazive që zgjat rreth 40 minuta deri në një orë për të dyja këmbët. Rikuperimi është i shpejtë dhe kthimi në aktivitetet e përditshme po ashtu. Kërkesa e vetme është që pacienti të ecë sa më shumë pas ndërhyrjes.

Këshilla kryesore për pacientët është të mos i zgjidhin problemet vetë, por të kërkojnë ndihmë profesionale. Nëse rekomandohet operacioni me laser, nuk duhet të shtyhet gjatë dhe nuk duhet të ketë frikë. Ky nuk është një operacion që shpëton jetën, por një ndërhyrje që e përmirëson ndjeshëm cilësinë e jetës. Po aq e rëndësishme është edhe ndryshimi i zakoneve të këqija, sepse kjo ndihmon jo vetëm shëndetin e venave, por shëndetin e përgjithshëm. /Telegrafi/

 

Rozmarina njihet për efektet e saj të forta anti-inflamatore dhe antibakteriale, prandaj përdoret tradicionalisht për të forcuar mekanizmat mbrojtës të trupit.

Konsiderohet si një aleat natyror në luftën kundër mikroorganizmave të ndryshëm dhe shpesh përmendet si një mbështetje për infeksionet kërpudhore, përfshirë kandidën.

Falë pasurisë së përbërësve aktivë, rozmarina ka një efekt të dobishëm në qarkullimin e gjakut dhe mund të kontribuojë në lehtësimin e ankesave të shkaktuara nga problemet reumatike dhe të kyçeve.

Pikërisht për këtë arsye është përdorur për shekuj me radhë për kompresa, banja dhe çajra të dizajnuara për të relaksuar trupin dhe për të zvogëluar ndjesinë e ngurtësimit.

Bima që mbron trurin: Si ndikon rozmarina në përqendrim, kujtesë dhe plakje të ngadaltë?

Vëmendje e veçantë i kushtohet efektit të rozmarinës në funksionet e trurit. Hulumtimet tregojnë një lidhje midis përdorimit të saj dhe përmirësimit të përqendrimit, qartësisë mendore dhe kujtesës, veçanërisht tek popullata e moshuar.

Kjo është arsyeja pse rozmarina shpesh shoqërohet me ngadalësimin e rënies njohëse dhe mbështetjen e shëndetit afatgjatë të trurit. Aroma e saj karakteristike dhe përbërësit aktivë janë përdorur tradicionalisht për vigjilencë mendore, mësim më të lehtë dhe përqendrim më të madh.

Në kontekstin modern, kur truri dhe vëmendja janë vazhdimisht nën presion, rozmarina fiton vlerë të re si një mbështetje natyrale për qëndrueshmërinë mendore dhe qartësinë e mendimit.

Zbatimi i kësaj bime është i thjeshtë, dhe përfitimet janë të mëdha.

Një nga avantazhet më të mëdha të rozmarinës është përshtatshmëria e saj e jashtëzakonshme, ajo mund të rritet në vazo, në tarracë ose në oborr, pa kërkesa të veçanta. Gjethet e saj përdoren të freskëta ose të thata, si në gatim ashtu edhe për përgatitjen e çajit dhe preparateve natyrale.

Çaji i rozmarinës përdoret shpesh si pjesë e një rutine të përditshme për të rritur vitalitetin, ndërsa në dietë shtohet në gatime për të përmirësuar shijen, si dhe vlerën ushqyese.

Është ky kombinim i prakticitetit dhe vetive medicinale që e bën rozmarinën një aleat të domosdoshëm të një stili jetese natyral.

Popullariteti i tij po rritet pikërisht për shkak të lehtësisë së përdorimit dhe faktit që është i arritshëm, shpesh aty ku më pak e presim.

Prej më shumë se 4.000 vitesh, njerëzit e kanë përdorur shafranin e Indisë në mënyra të ndryshme. Për shekuj me radhë, ai ka qenë një shtyllë e mjekësisë ajurvedike dhe asaj tradicionale kineze, të cilat theksojnë ekuilibrin mes trupit, mendjes dhe shpirtit.

Tradicionalisht, është përdorur për forcimin e nyjave dhe kockave, lehtësimin e problemeve të tretjes dhe përmirësimin e lëkurës, ndërsa shkenca moderne sugjeron se këto praktika të lashta kanë bazë shkencore.

Pse shafrani i Indisë është kaq i fuqishëm

Ngjyra e tij e fortë vjen nga kurkumina, përbërësi kryesor aktiv, i njohur gjerësisht për vetitë anti-inflamatore dhe antioksiduese. Antioksidantët ndihmojnë në neutralizimin e radikaleve të lira, të cilat dëmtojnë qelizat dhe lidhen me sëmundje që variojnë nga plakja e parakohshme deri te demenca.

Megjithatë, kurkumina nuk është e vetmja substancë e dobishme e shafranit të Indisë. Rrënja përmban gjithashtu vajra esencialë, të njohur si turmerone, të cilët ndihmojnë në uljen e inflamacionit, luftimin e stresit oksidativ dhe mbrojtjen e qelizave nervore.

Si ta konsumoni shafranin e Indisë për përfitim maksimal

Shafrani i Indisë mund të konsumohet në shumë forma: si rrënjë e freskët, pluhur, kapsula, lëng, çaj etj. Një recetë tradicionale që ka fituar popullaritet vitet e fundit është haldi doodh (“qumështi i artë”), i cili kombinon shafranin e Indisë me qumësht dhe erëza të ngrohta, si piper i zi.

Ky i fundit rrit ndjeshëm përthithjen e kurkuminës: e konsumuar vetëm, ajo përthithet shumë pak nga organizmi, ndërsa e kombinuar me piperinë, përthithja mund të rritet deri në 2.000%.

Nëse gatuani me shafran të Indisë të freskët në shtëpi, ekspertët këshillojnë të shmangni temperaturat shumë të larta ose zierjen e zgjatur, pasi ato ulin nivelet e antioksidantëve dhe largojnë vajrat esencialë të dobishëm.

Suplementet: të dobishme apo të dëmshme?

Suplementet me shafran të Indisë janë bërë shumë popullore vitet e fundit, pasi ofrojnë lehtësi dhe dozë të saktë, ndërsa shpesh kombinohen me përbërës si xhenxhefili dhe piperi i zi për të përmirësuar përthithjen. Megjithatë, mjekët paralajmërojnë se në doza të larta ato nuk janë të padëmshme.

Studime të ndryshme kanë treguar një rritje të ndjeshme të rasteve të dëmtimeve të mëlçisë që lidhen me suplementet gjatë dekadave të fundit. Marrja e tepërt mund të shkaktojë gjithashtu të përziera, shqetësime gastrointestinale ose reaksione alergjike.

Kush duhet ta shmangë shafranin e Indisë?

Para se të shtoni suplemente me shafran të Indisë në rutinën tuaj, është thelbësore të këshilloheni me mjekun. Shafrani i Indisë mund të veprojë si hollues gjaku, duke ndërvepruar negativisht me barna antikoagulante ose antiagregante dhe duke rritur rrezikun e gjakderdhjes. Për këtë arsye, nuk rekomandohet as para ndërhyrjeve kirurgjikale.

Personat me gurë në tëmth, bllokim të rrugëve biliare, sëmundje të mëlçisë ose diabet duhet të tregojnë kujdes, pasi shafrani i Indisë mund të përkeqësojë simptomat ose të ndikojë në nivelet e sheqerit në gjak. Gjithashtu, gratë shtatzëna dhe ato që ushqejnë me gji këshillohen të shmangin suplementet.

Reputacioni i shafranit të Indisë si “erëza e artë” është i justifikuar. Kur konsumohet me masë dhe në sasi të përshtatshme, ai mund të ofrojë përfitime të rëndësishme për shëndetin, të mbështetura si nga shekuj përdorimi tradicional, ashtu edhe nga kërkimi shkencor modern.

Megjithatë, masa dhe udhëzimi mjekësor janë vendimtarë për të siguruar që përfitimi të jetë real dhe jo i dëmshëm.

Shëndeti i mirë i syve, ashtu si ai i të gjithë trupit, përcaktohet nga ushqyerja e mirë. Prandaj, duhet të kujdeseni dhe t’i mbroni ato.

Duke ndryshuar disa zakone të këqija dhe duke ndjekur një dietë të shëndetshme, është e mundur të ruani dhe përmirësoni shikimin dhe shëndetin e syve.

-Toni, salmoni, sardele dhe trofta janë të pasura me DHA, një acid yndyror që gjendet në retinë. Nivelet e ulëta të këtij acidi janë lidhur me sindromën e syrit të thatë.

-Arrat, veçanërisht bajamet, janë të pasura me vitaminë E, e cila ngadalëson degjenerimin makular.

-Manaferrat dhe frutat agrume janë fruta të pasura me vitaminë C, e cila është treguar gjithashtu se zvogëlon rrezikun e degjenerimit makular dhe kataraktit.

-E verdha e vezës është një burim kryesor i luteinës dhe zeaksantinës, si dhe i zinkut, përbërës që gjithashtu kontribuojnë në uljen e rrezikut të degjenerimit makular.

-Beta-karoteni në karota, një lloj vitamine A që u jep ushqimeve ngjyrën portokalli, ndihmon retinën të funksionojë pa probleme.

-Perimet me gjethe ofrojnë antioksidantë luteinë dhe zeaksantinë të cilët, sipas studimeve, zvogëlojnë rrezikun e degjenerimit makular dhe kataraktit.

Me mbërritjen e dimrit, shumë veta vënë re se dhimbja në nyjet e tyre shtohet. Edhe pse ndonjëherë duket si rastësi, ekziston një lidhje e vërtetë midis temperaturave të ftohta dhe dhimbjes më intensive.

I ftohti ndikon në lëvizshmërinë e kyçeve , qarkullimin e gjakut dhe muskujt, të cilat së bashku mund të shkaktojnë një ndjenjë ngurtësie dhe shqetësimi.

Muajt ​​e ftohtë shpesh sjellin dhimbje të pakëndshme të kyçeve, veçanërisht për njerëzit që tashmë kanë kyçe të dëmtuara ose të konsumuara, Tportal.

Cilat nyje vuajnë më shumë dhe pse

Të gjitha nyjet mund të preken nga dhimbjet e dimrit, por ato që ndodhen më larg qendrës së trupit, siç janë duart dhe këmbët, janë veçanërisht të ndjeshme. Njerëzit me dëmtime ekzistuese ose konsumim afatgjatë të nyjeve në ato rajone shpesh përjetojnë dhimbje më të forta.Një nga arsyet kryesore është aktiviteti i zvogëluar fizik. Në dimër, njerëzit ecin më pak dhe ushtrohen jashtë, dhe për shkak të të ftohtit ndonjëherë shmangin palestrën. Lëvizja e zvogëluar çon në më pak “lubrifikim” të kyçeve dhe dobësim të muskujve, gjë që rrit shqetësimin.

Kyçet janë të rrethuara nga një membranë sinoviale që prodhon lëng sinovial – “lubrifikanti” natyror i kyçit. Kur trupi lëviz më pak dhe temperatura është e ulët, ky lëng bëhet më i trashë dhe më pak efektiv, gjë që rrit më tej ndjesinë e ngurtësimit.

Rënia e presionit barometrik gjatë dimrit mund të shkaktojë rritje të presionit të muskujve dhe tendinave në nyje, gjë që kontribuon më tej në dhimbje. Përveç kësaj, moti i ftohtë zvogëlon rrjedhjen e gjakut në ekstremitete për të mbrojtur organet jetësore, duke çuar në qarkullim më të dobët dhe më shumë dhimbje.

Kush është më i ndjeshëm dhe si ta lehtësojë dhimbjen

Edhe pse dhimbja e kyçeve mund të prekë njerëz të të gjitha moshave, ajo bëhet më e theksuar me moshën. Konsumimi natyror i kyçeve, puna fizike afatgjatë ose aktivitetet sportive me ngarkesë të lartë e rrisin më tej rrezikun.

Njerëzit obezë, si dhe ata me diabet, presion të lartë të gjakut ose sëmundje të zemrës, janë gjithashtu më të prirur ndaj këtyre sëmundjeve.Qetësuesit e dhimbjeve mund të ndihmojnë, por në përgjithësi ofrojnë vetëm lehtësim të përkohshëm. Është shumë më e rëndësishme të zbatohen masa parandaluese: rrobat më të ngrohta dhe të shtresuara ndihmojnë në ruajtjen e temperaturës së trupit dhe në zvogëlimin e dhimbjes.

Jastëkët ngrohës ose shishet me ujë të nxehtë përmirësojnë qarkullimin e gjakut dhe lëvizshmërinë e kyçeve.

Lëvizja dhe ushtrimet e rregullta stimulojnë sekretimin e lëngut sinovial, zvogëlojnë ngurtësinë dhe forcojnë muskujt që mbrojnë nyjet. Mbajtja e aktivitetit fizik të moderuar ngadalëson konsumimin e nyjeve dhe zvogëlon rrezikun e lëndimit.

Para se të filloni ushtrime të reja, rekomandohet të konsultoheni me një mjek, veçanërisht në rast të problemeve ekzistuese shëndetësore.Hidratimi është gjithashtu shumë i rëndësishëm, pasi marrja e mjaftueshme e lëngjeve kontribuon në ruajtjen e lëvizshmërisë së kyçeve. Nëse dhimbja shfaqet papritur, intensifikohet ose nëse kyçi skuqet, fryhet ose ngrohet, është e nevojshme të kërkoni ndihmë mjekësore.

E njëjta gjë vlen edhe në rast të simptomave shtesë si ethe ose të përziera.

Një zgjidhje afatgjatë mund të jetë edhe një program stërvitjeje forcuese që forcon muskujt dhe mbron nyjet. Programe të tilla duhet të kryhen nën mbikëqyrjen profesionale dhe duhet të zgjidhen aktivitete që e kënaqin personin, në mënyrë që ushtrimet të bëhen një zakon i përhershëm.

Supa e pulës ka qenë një vakt ngushëllues për breza dhe zgjedhja e parë për këdo që lufton me një ftohje ose grip.

Në shumë kultura, konsiderohet si ilaç tradicional, por lind pyetja – a ekziston një bazë shkencore që konfirmon se një tas me supë të ngrohtë na ndihmon vërtet të shërohemi nga infeksionet e frymëmarrjes , raporton Index.hr.

Prova shkencore premtuese

Për të gjetur përgjigjen e kësaj pyetjeje, u krye një rishikim sistematik i provave shkencore mbi rolin e supës në trajtimin e infeksioneve akute të frymëmarrjes, siç janë ftohja , gripi dhe COVID-19.Edhe pse hulumtimi është ende në fazat e hershme, rezultatet janë premtuese. Nga më shumë se 10,000 të dhëna të analizuara, u përzgjodhën katër studime relevante me një total prej 342 pjesëmarrësish.

Njëri prej tyre tregoi se subjektet që hëngrën supë u shëruan deri në dy ditë e gjysmë më shpejt se ata që nuk hëngrën. Simptoma të tilla si hundë të bllokuara, dhimbje fyti dhe lodhje ishin dukshëm më të lehta.

Disa pjesëmarrës kishin nivele më të ulëta të shënuesve të lidhur me inflamacionin, substanca në gjak që rriten ndërsa sistemi imunitar lufton infeksionin. Në veçanti, proteinat IL-6 dhe TNF-α, të cilat nxisin proceset inflamatore, ishin më të ulëta tek njerëzit që konsumuan supën.Kjo tregon faktin se supa mund të moderojë një përgjigje imunitare tepër aktive, duke i bërë simptomat më pak të rënda dhe rikuperimin më të këndshëm. Megjithatë, është e rëndësishme të theksohet se studimet nuk kanë hetuar se si konsumi i supës ndikon në jetën e përditshme, siç është nëse zvogëlon numrin e ditëve të pushimit nga spitali apo mundësinë e shtrimit në spital, gjë që mbetet një pyetje kyçe për kërkime të ardhshme.

Pse funksionon supa?

Ekzistojnë disa shpjegime të mundshme pse supa ndihmon. Nxehtësia dhe lëngjet e hidratojnë trupin dhe mund të ndihmojnë në hollimin e mukusit dhe lehtësimin e dhimbjeve të fytit. Përveç kësaj, supat shpesh janë të pasura me lëndë ushqyese, dhe përbërës si hudhra, qepa, xhenxhefili dhe zarzavatet me gjethe janë të njohura për vetitë e tyre anti-inflamatore dhe antimikrobike që forcojnë imunitetin.

Më shumë sesa thjesht një vakt

Efekti i supës nuk është vetëm fizik. Ekziston gjithashtu një aspekt i fortë kulturor dhe psikologjik, ku ushqimi bëhet pjesë e kujdesit për veten. Në shumë familje, përgatitja e supës për një anëtar të sëmurë nuk është vetëm ushqim, por edhe simbol i kujdesit, sigurisë dhe rutinës së vendosur.

Hulumtimet e mëparshme kanë treguar se prindërit shpesh i drejtohen kurave tradicionale si supa si një linjë e parë mbrojtjeje, shumë kohë përpara se të kërkojnë këshilla mjekësore. Kjo pasqyron rëndësinë e trajtimeve të njohura nga ana kulturore që konsiderohen të sigurta dhe të besueshme sepse janë pjesë e edukimit dhe normave shoqërore.

Një zgjidhje e thjeshtë dhe efektive

Supa e pulës është e lehtë për t’u përgatitur, e përballueshme dhe përgjithësisht e sigurt, dhe njihet gjithashtu si një ilaç shtëpiak ngushëllues. Megjithatë, shqyrtimi i studimeve nxori në pah nevojën për kërkime të mëtejshme. Studimet e ardhshme mund të shqyrtojnë recetat standarde për të përcaktuar nëse kombinime të caktuara përbërësish funksionojnë më mirë se të tjerët – për shembull, a ka supa e pulës të njëjtin efekt si supa me perime?

Është gjithashtu e rëndësishme të matni rezultate specifike, të tilla si shpejtësia e kthimit në punë ose shkollë, si dhe nivelet e përgjithshme të energjisë dhe cilësia e gjumit gjatë sëmundjes. Edhe pse supa nuk zëvendëson ilaçet, me pushim të mjaftueshëm, lëngje dhe, nëse është e nevojshme, paracetamol, mund të jetë një mënyrë e thjeshtë dhe efektive për të lehtësuar simptomat dhe për t’u rikuperuar më shpejt.

Uji i gazuar nuk përmban sheqer ose kalori, kështu që konsiderohet një zgjedhje ideale për ata që janë në dietë ose për ata që nuk duan të pinë alkool gjatë daljeve të tyre në mbrëmje.

Megjithatë, ai përmban acid karbonik, i cili krijohet nga dioksidi i karbonit i tretur në ujë.

Ky acid, si të gjitha acidet që gjenden në pijet e gazuara, gërryen smaltin e dhëmbëve. Edhe një gotë e vetme me ujë të gazuar mund të shkaktojë dëme, pasi duhen rreth 45 minuta që pH i zgavrës orale të kthehet në normalitet pas konsumimit të diçkaje acidike.

Sigurisht, nëse pijet e gazuara, madje edhe uji i gazuar, konsumohen çdo ditë, në planin afatgjatë ka shumë të ngjarë që të ndodhin dëmtime të mëdha në dhëmbë.

Edhe më i madh është, sigurisht, dëmi i shkaktuar nga pijet e gazuara me sheqer.

Mund ta kufizoni dëmtimin e dhëmbëve deri diku duke pirë pije të gazuara me anë të një pipe. Gjithashtu, nëse pijet e gazuara kombinohen me ushqim, pH i zgavrës orale është më pak acid.