Category: Lajme

Ambasadorët e BE-së kanë miratuar detajet e një kredie prej 90 miliardë eurosh për Ukrainën, të dakordësuar nga udhëheqësit në fund të vitit të kaluar.

Gazeta Washington Post, në pronësi të miliarderit Jeff Bezos filloi sot një plan gjithëpërfshirës shkurtimesh nga puna, sipas burimeve dhe mediave, pasi gazeta prestigjioze amerikane është përballur me vështirësi vitet e fundit.

Një burim i tha AFP-së se shumë korrespondentë të huaj do të pushohen nga puna, ndërsa departamentet e lajmeve sportive dhe lokale janë gjithashtu veçanërisht të prekura nga vala e madhe e shkurtimeve të vendeve të punës , sipas raportimeve të medias.

“Nuk mund ta shpërbësh një zyrë redaksionale pa pasoja për besueshmërinë, ndikimin dhe të ardhmen e saj”, njoftoi sindikata e gazetave Post Guild.

“Vetëm në tre vitet e fundit, stafi i Postës është zvogëluar me rreth 400 persona”, shtoi ai, duke thënë se “kundërshton fuqimisht çdo reduktim të mëtejshëm”.

“I gjithë ekipi” që mbulon Lindjen e Mesme, si dhe “shumica” e korrespondentëve të huaj, do të humbasin vendet e tyre të punës, tha për AFP-në një nga punonjësit që do të humbasë punën e tij.

Gazeta, e cila zbuloi skandalin Watergate dhe ka fituar disa çmime Pulitzer, ka qenë në krizë prej vitesh.

Kryetari i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, Ramush Haradinaj, ka takuar Daniel Lawton, Zëvendës Ndihmës Sekretar i Departamentit të Shtetit, pranë Byrosë për Çështje Evropiane dhe Euroaziatike, në Departamentin Amerikan të Shtetit.

Haradinaj është shprehur se aty e tha qëndrimin se Kosova në NATO jo vetëm që do të forcojë sigurinë tonë, por do të kontribuojë gjithashtu në paqe, stabilitet dhe mbrojtje kolektive në të gjithë Ballkanin Perëndimor dhe komunitetin euro-atlantik.

Postimi i plotë:

Pata nderin në Departamentin Amerikan të Shtetit, të takoj z. Daniel J. Lawton, Zëvendës Ndihmës Sekretar i Departamentit të Shtetit, pranë Byrosë për Çështje Evropiane dhe Euroaziatike. E falënderova z. Laëton për mbështetjen e palëkundur që Shtetet e Bashkuara i kanë dhënë Kosovës, nga liria jonë deri te ndërtimi i demokracisë dhe institucioneve shtetërore.

Theksova se partneriteti dhe miqësia ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës janë të qëndrueshme dhe strategjike. Anëtarësimi i Kosovës në NATO jo vetëm që do të forcojë sigurinë tonë, por do të kontribuojë gjithashtu në paqe, stabilitet dhe mbrojtje kolektive në të gjithë Ballkanin Perëndimor dhe komunitetin euro-atlantik.

Bisedimet mes Ukrainës dhe Rusisë, me ndërmjetësimin e Shteteve të Bashkuara, të zhvilluara në Abu Dhabi, kanë përfunduar për sot më 4 shkurt dhe pritet të rifillojnë nesër, në një përpjekje të re për të eksploruar mundësinë e përfundimit të luftës në Ukrainë, pavarësisht përshkallëzimit të fundit të sulmeve ruse.

Negociatorë nga Rusia, Ukraina dhe SHBA-të u mblodhën këtë të mërkurë në kryeqytetin e Emirateve të Bashkuara Arabe për raundin e dytë të bisedimeve trepalëshe. Ky raund vjen pas një takimi të parë të mbajtur në mesin e janarit, ndërsa një takim pasues i planifikuar për të dielën e kaluar ishte shtyrë për arsye ende të paqarta.

Delegacioni ukrainas në Abu Dhabi pritet të drejtohet sërish nga Sekretari i Këshillit të Sigurisë Kombëtare dhe Mbrojtjes, Rustem Umerov, i cili ka qenë figura kyçe e Kievit në përpjekjet diplomatike për t’i dhënë fund konfliktit, që ka hyrë tashmë në vitin e tretë.

Nga ana tjetër, Kremlini ka bërë të ditur se nuk do të ketë ndryshime në përbërjen e delegacionit rus. Ai përfshin drejtuesin e shërbimit të inteligjencës ushtarake ruse (GRU), Igor Kostyukov, si dhe disa zyrtarë të lartë ushtarakë. Sipas burimeve zyrtare, bisedimet janë planifikuar të zgjasin deri të enjten.

Megjithatë, klima e negociatave është rënduar nga rifillimi i sulmeve ruse ndaj infrastrukturës energjetike të Ukrainës. Autoritetet ukrainase raportuan për sulme ajrore gjatë natës në disa rajone të vendit, të cilat kanë lënë sërish miliona qytetarë pa energji elektrike dhe ngrohje, në mes të temperaturave të ulëta të dimrit, si dhe kanë penguar riparimet e vazhdueshme të rrjetit energjetik.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka akuzuar Moskën për shkeljen e një armëpushimi të kufizuar, të ndërmjetësuar nga Shtetet e Bashkuara, dhe ka kërkuar një reagim nga Uashingtoni. Ai ka theksuar se Ukraina ndodhet në një pozicion të ndjeshëm, duke qenë e varur nga vullneti i mirë i presidentit amerikan Donald Trump për sigurimin e garancive të sigurisë nga SHBA-ja, dhe se Kievi nuk mund të tërhiqet nga bisedimet, pavarësisht situatës në terren.

Rifillimi i negociatave nesër pritet të tregojë nëse palët janë të gatshme të bëjnë hapa konkrete drejt uljes së tensioneve apo nëse përplasjet ushtarake do të vazhdojnë të dominojnë mbi përpjekjet diplomatike.

Kur qeveritë flasin për diplomaci ekonomike, pritet të sjellin përfitime të matshme dhe qeveria e Starmer ka nevojë të tregojë rezultate. Programi i Laburistëve për rritjen ekonomike është nën presion pranndaj udhëtimi në Kinë ishte një prove për mundësinë e sjelljes së përfitimeve ekonomike pa krijuar kosto strategjike.

Vizita e Keir Starmer në Kinë javën e kaluar shënoi përpjekjen më të qartë të viteve të fundit për të zbutur tensionet mes Londrës dhe Pekinit. Ishte udhëtimi i parë i një kryeministri britanik në Kinë që nga viti 2018 dhe vjen në një moment kur të dy vendet përballen me presione të brendshme ekonomike. Britania e Madhe po kërkon mënyra për të nxitur rritjen, ndërsa Kina synon të ruajë stabilitetin dhe të gjejë hapësira të reja bashkëpunimi në një botë gjithnjë e më të polarizuar.

Kjo vizitë nxori në pah edhe një dilemë më të gjerë për vendet evropiane me peshë të mesme. A mund të diversifikojnë lidhjet tregtare dhe investimet pa u përballur me presion apo penalizime nga Uashingtoni? Kjo pyetje u bë edhe më e dukshme pas deklaratës së Presidentit amerikan Donald Trump, i cili e quajti “shumë të rrezikshme” që Britania të “futet në biznes” me Kinën, një kujtesë se në klimën e re ndërkombëtare, tregtia nuk shihet më thjesht si çështje ekonomike, por gjithnjë e më shumë si instrument strategjik.

Vizita e Starmer nuk prodhoi një marrëveshje të madhe të tregtisë së lirë. Por, ajo solli diçka më realiste, një paketë të kujdesshme marrëveshjesh sektoriale si dhe hapa simbolikë për rritjen e besimit dhe rihapjen e dialogut. Sfida sidoqoftë mbetet e njëjta. Çdo hap drejt Kinës mund të interpretohet nga SHBA, nga kritikët brenda vendit dhe nga aktorët strategjikë si një lëvizje me pasoja në orientimin gjeopolitik të Britanisë.

Qeveria britanike e paraqiti vizitën si një akt pragmatic. Mbretëria e Bashkuar do të kërkojë rritje ekonomike aty ku ka mundësi, pa u detyruar të “zgjedhë anë” mes Pekinit dhe Uashingtonit. Mesazhi ishte se diplomacia ekonomike nuk është, ose të paktën nuk duhet ideologjike, sepse ajo lidhet me punësimin, investimet dhe eksportet.

Nga vizita dolën disa rezultate konkrete

Njoftimi më i madh në planin komercial erdhi nga Astra Zeneca, e cila shpalli se do të investojë 15 miliardë dollarë (rreth 11 miliardë paund) në Kinë në vitet e ardhshme, duke zgjeruar kërkimin shkencor dhe prodhimin. Kjo u përshkrua si investimi më i madh i kompanisë në Kinë deri tani. Për delegacionin britanik, ky ishte një sinjal se firmat britanike mbeten konkurruese në sektorë me vlerë të lartë, si farmaceutika dhe shëndetësia, fusha ku tregjet globale ndikohen nga shkalla e madhe e prodhimit, inovacioni dhe politikat shtetërore.

Në sektorin e energjisë dhe teknologjisë, kompania britanike Octopus Energy njoftoi hyrjen në tregun kinez përmes një bashkëpunimi me një kompani lokale për të zhvilluar një platformë digjitale për tregtimin e energjisë elektrike. Logjika në këtë rast është e qartë. Kina është bërë një nga liderët globalë në energjinë e rinovueshme dhe në prodhimin masiv të paneleve diellore, teknologjive të erës dhe baterive. Kjo shkallë e madhe ka ulur kostot në nivel global dhe kompani si Octopus argumentojnë se Mbretëria e Bashkuar mund të përfitojë duke u fokusuar në “shtresën tjetër”, sisteme inteligjente, platforma digjitale dhe mjete efikase që e bëjnë energjinë e pastër më të lirë dhe më të qëndrueshme për konsumatorët.

Megjithatë, marrëveshja që ka më shumë gjasa të ketë ndikim simbolik e politik brenda Britanisë lidhet me uiskin skocez. Kina ra dakord të përgjysmojë tarifat doganore për uiskin skocez, nga 10% në 5%. Qeveria britanike vlerëson se kjo mund të sjellë rreth 250 milionë paund për ekonominë britanike në pesë vitet e ardhshme. Uiski nuk është vetëm një nga eksportet më të njohura britanike por me shumë se kaq.Kemi të bëjmë në thelb me një element identitar, veçanërisht në Skoci.

Bota po hyn në një fazë ku tregtia, siguria dhe diplomacia janë të ndërthurura. Në këtë realitet, rijetëzimi i marrëdhënieve ndërmjet Britanisë me Kinën nuk është vetëm çështje eksportesh apo investimesh. Është një akt i balancimit strategjik dhe kostoja e gabimit mund të matet jo vetëm me marrëveshje të humbura, por edhe me humbje të hapësirës për manovrim politik.

Një tjetër rezultat praktik ishte ai i lëvizshmërisë. Kina vendosi udhëtim pa viza për qytetarët britanikë për qëndrime deri në 30 ditë për biznes dhe turizëm. Në aspektin ekonomik, kjo ul barrierat për udhëtime biznesi dhe sinjalizon një klimë më të favorshme për bashkëpunim tregtar. Në aspektin politik, është një masë konkrete që e bën idenë e “ri jetëzimit të marrëdhënieve” më të besueshme.

Këto detaje nuk janë të parëndësishme. Kur qeveritë flasin për diplomaci ekonomike, pritet të sjellin përfitime të matshme dhe qeveria e Starmer ka nevojë të tregojë rezultate. Programi i Laburistëve për rritjen ekonomike është nën presion pranndaj udhëtimi në Kinë ishte një prove për mundësinë e sjelljes së përfitimeve ekonomike pa krijuar kosto strategjike.

Për Pekinin, vizita kishte rëndësi përtej marrëveshjeve konkrete.

Ekonomia kineze mbetet një nga më të mëdhatë në botë, por mjedisi ndërkombëtar është bërë më i vështirë se më parë. Kufizimet e udhëhequra nga SHBA për eksportet teknologjike, frenimi i investimeve kineze në disa vende dhe tensionet e tregtisë globale e kanë ngushtuar hapësirën manovruese të Kinës. Në këtë kontekst, Pekini ka interes të fortë të projektojë veten si partner i qëndrueshëm për Evropën, sidomos nëse Uashingtoni shihet si i paparashikueshëm.

Ndikimi i presidencës së Trump.

Ndërsa SHBA po përdor tarifa agresive dhe ka bërë edhe kërcënime tregtare ndaj aleatëve të saj, Kina po përpiqet të ndryshojë imazhin ndërkombëtar: jo si faktor destabilizues i tregtisë globale, por si aktor i parashikueshëm. Një rijetëzim i marrëdhënieve me Britaninë e Madhe, një ekonomie të rëndësishme evropiane dhe aleat historik i SHBA, i shërben Pekinit si mesazh politik.

Narrativa kineze e përshkruan vizitën si kthim të potencialit të bashkëpunimit në rezultate konkrete. Në planin ekonomik, Kina përfiton nga ruajtja e aksesit për eksportet e produkteve me vlerë të lartë, si automjetet elektrike, teknologjitë diellore dhe komponentët e energjisë së gjelbër. Në planin politik, takimi sinjalizon se Kina nuk është e izoluar dhe mund të bashkëpunojë me kryeqytete të rëndësishme perëndimore. E thënë me fjalë të tjera, Britania shkoi në takim për fitore tregtare. Kina nga ana tjetër fitoi legjitimitet dhe stabilitet në marrëdhënie me Perëndimin dhe të dyja palët gjetën pikë takimi të mjaftueshme për të justifikuar një afrim të kujdesshëm.

Nëse rijetëzimi i marrëdhënieve ekonomike ishte lajmi kryesor, reagimi i Trump ishte paralajmërimi në prapaskenë.Deklarata e Trump se është “shumë e rrezikshme” që Britania të bëjë biznes me Kinën pasqyron një ndryshim më të gjerë në mënyrën si SHBA e koncepton ndikimin e saj. Në këtë qasje, tarifat nuk janë vetëm mjete për mbrojtjen e industrisë vendase. Ato shndërrohen në instrument presioni politik. Partnerët pritet të rreshtohen jo vetëm ushtarakisht, por edhe ekonomikisht.

Kjo është arsyeja pse afrimi i Britanisë me Kinën bëhet kaq i ndjeshëm. Nuk ka rëndësi nëse Londra këmbëngul se nuk po zgjedh mes Uashingtonit dhe Pekinit. Në logjikën gjeopolitike të Trump, lidhjet tregtare të thella mund të shihen vetvetiu si një zgjedhje strategjike.

Kështu, rreziku i një reagimi amerikan , mund të sjellë rrezik real dhe të ndryshojë vendimmarrjen e biznesit, klimën e investimeve dhe orientimin e politikës së jashtme britanike. Nëse Uashingtoni sinjalizon se vendet që thellojnë bashkëpunimin me Pekinin mund të përballen me pasoja tregtare, atëherë strategjia e rijetëzimit të marrëdhënieve kufizohet.

Politika e brendshme britanike

Sidoqoftë vlen të thuhet se një rijetëzim i marrëdhënieve me Kinën nuk është kurrë vetëm çështje tregtie. Është e pashmangshme që një përpjekje e tillë të shoqërohet edhe me debat të brendshëm.

Në Britani, Kina shihet njëkohësisht si mundësi ekonomike dhe si sfidë në sigurinë kombëtare e në vlera. Kritikët theksojnë çështje si të drejtat e njeriut, teknologjitë e mbikqyrjes, ndikimi i huaj dhe përdorimi i investimeve si instrument politik.

Raportimet se Kina hoqi sanksionet ndaj disa deputetëve dhe anëtarëve të Dhomës së Lordëve janë interpretuar në dy mënyra. Për mbështetësit e afrimit, është një ulje e armiqësisë dhe një shenjë se dialogu funksionon. Për kritikët, është një lëvizje taktike që synon të dobësojë kundërshtimin dhe të ulë vëmendjen ndaj çështjeve sensitive.

Ky është realiteti i politikës ndaj Kinës në demokracitë perëndimore. Edhe kur incentivat ekonomike janë të forta, legjitimiteti politik mbetet i brishtë. Qeveritë duhet të dëshmojnë se nuk po sakrifikojnë sigurinë apo vlerat për përfitime afatshkurtra.

Qeveria e Starmer po ndjek një vijë të kujdesshme. Nga njëra anë përpiqet të rihapë dialogun ekonomik pa u dukur naïve, të tërheqë investime pa u dukur e varur dhe të zgjerojë tregtinë ndërkohë që “menaxhon rrezikun”.

Por nga ana tjetër menaxhimi i rrezikut është më i lehtë në deklarata sesa në praktikë. Kur në Kinë ekzistojnë pengesa strukturore sic janë burokracia apo transparencë e kufizuar , premtimi për akses në treg mund të zhgënjejë. Ndërkohë, në Britani edhe investimet modeste kineze mund të ndezin debat politik.

Një trend evropian?

Vizita e Starmer nuk është rast i izoluar. Ajo pasqyron një qasje më të gjerë evropiane dhe jo vetëm. Liderë nga Franca, Kanadaja dhe Finlanda kanë vizituar Pekinin së fundmi. Ata ndajnë një intuitë të përbashkët: në një periudhë pasigurie tregtare dhe gjeopolitike, diversifikimi i partnerëve është racional. Nuk është domosdoshmërisht një kthim drejt Kinës, por më tepër një përpjekje për të mos u varur nga një qendër e vetme fuqie.Megjithatë, edhe ky diversifikim ka kufij. Është e vështirë të zgjerosh partneritetet tregtare kur politika globale po shkon drejt logjikës së kampeve. Është edhe më e vështirë kur një prej kampeve, pra SHBA, përdor tarifa dhe presion për të kufizuar hapësirën e vendimmarrjes së partnerëve.

Prandaj vizita e Starmer ka rëndësi si provë për Evropën për të vlerësuar se a mund të ndjekin vendet e mesme një diplomaci ekonomike pragmatike me Kinën, ndërkohë që mbeten të ankoruara në aleancën perëndimore?

Marrëveshjet mes Britanisë dhe Kinës për udhëtimet pa viza, tarifat e uiskit dhe bashkëpunimet ekonomike janë konkrete. Ato mund të sjellin përfitime në sektorë të caktuar dhe të hapin rrugë për investime të reja në të ardhmen.

Por historia më e rëndësishme lidhet me atë që ndodhi menjëherë pas vizitës, pra paralajmërimi i Trump tregon se çdo afrim ekonomik me Kinën sot shndërrohet automatikisht në çështje gjeopolitike.

Bota po hyn në një fazë ku tregtia, siguria dhe diplomacia janë të ndërthurura. Në këtë realitet, rijetëzimi i marrëdhënieve ndërmjet Britanisë me Kinën nuk është vetëm çështje eksportesh apo investimesh. Është një akt i balancimit strategjik dhe kostoja e gabimit mund të matet jo vetëm me marrëveshje të humbura, por edhe me humbje të hapësirës për manovrim politik.

Policia e Kosovës ka shqiptuar gjithsej 15 mijë e 426 gjoba ndaj shkelësve të rregullave të trafikut rrugor vetëm gjatë muajit janar.

Kjo është bërë e ditur përmes një njoftimi për media nga Policia e Kosovës, e cila ka theksuar se kontrollet në trafik janë realizuar me qëllim të rritjes së sigurisë rrugore.

Sipas Policisë, respektimi i sinjalizimit rrugor dhe i kufizimeve të shpejtësisë është përgjegjësi e çdo pjesëmarrësi në trafik, duke apeluar për kujdes të shtuar dhe zbatim të rregullave për të parandaluar aksidentet.

Policia ka paralajmëruar se kontrollet do të vazhdojnë edhe në ditët në vijim.

Një foto në gazetën Bild tregonte Joerg Dornau, 56 vjeç, një biznesmen dhe deputet të partisë miqësore me Moskën në shtetin lindor të Saksonisë, duke u nxjerrë nga salla e debatit të parlamentit të shtetit.

Pak më parë, deputetët kishin votuar për t’i hequr atij imunitetin parlamentar.

Dornau akuzohet se ka eksportuar një vinç automjetesh në Bjellorusinë, aleate të Rusisë, në vitin 2022 dhe ka deklaruar në mënyrë të rreme si destinacion Kazakistanin, thonë prokurorët e Leipzigut.

Zyrtarët e doganës kontrolluan shtëpinë dhe automjetet e tij, thanë prokurorët.

“Kontrollet shërbejnë për të siguruar sende që mund të konsiderohen si prova në hetim. Nuk do të ketë kontroll në ambientet e parlamentit shtetëror ose të grupeve parlamentare”, thanë prokurorët.

Grupi parlamentar i Saksonisë, AfD, i tha AFP-së se nuk shihte asnjë arsye pse Dornau duhej të ndalohej menjëherë para një seance parlamentare, duke thënë se dukej se ngjarja ishte “inskenuar për konsum mediatik”.

Sipas sanksioneve të Bashkimit Evropian të vendosura pas pushtimit në shkallë të plotë të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022, eksportet e pajisjeve industriale në Bjellorusi, aleatin e ngushtë të Rusisë, janë të kufizuara rëndë.

Dornau u gjobit me mbi 20,000 euro (23,617 dollarë) gushtin e kaluar nga autoritetet parlamentare për mosdeklarimin e interesit të tij financiar në një fermë qepësh në Bjellorusi.

Humans Rights Watch, kanë publikuar raportin e tyre, kur përshkruhen zhvillimet në vende të ndryshme, përfshirë këtu edhe Kosovën. Për dallim nga vendet e tjera, të cilat kjo organizatë i ka trajtuar ndaras, për zhvillimet në Kosovë, HRW, ka njoftuar brenda një raportit të përbashkët me Serbinë.

Në raportin e kësaj organizate, flitet për çështje të ndryshme përfshirë këtu edhe të drejtat e grave e llogaridhënia për krimet e luftës.

Për të drejtat e grave, në rastin e Serbisë, theksohet se në këtë shtet, pavarësisht, se ekzistojnë ligje për mbrojte për gratë, zbatimi i tyre është i dobët, dhe se dhuna në bazë gjinore mbetet e hapur.

‘’Të drejtat e grave

Edhe pse ekzistojnë mbrojtje ligjore për gratë, përfshirë Strategjinë për Barazi Gjinore 2021–2030, zbatimi i tyre është i dobët; dhuna me bazë gjinore mbetet e përhapur, hendekët në paga dhe pabarazitë ekonomike vazhdojnë, ndërsa gratë nga grupet e margjinalizuara, veçanërisht romet, përballen me diskriminim të shumëfishtë dhe qasje të pabarabartë në kujdesin shëndetësor’’, thuhet në raport.

Për Kosovën, HRW, thekson se është zgjatur mandati i komisionit përgjegjës për njohjen e të mbijetuarve të dhunës seksuale gjatë luftës, dhe se, të mbijetuarit e njohur kanë të drejtë në një pension mujor prej 230 eurosh, kujdes shëndetësor falas dhe përfitime punësimi, porse vetëm rreth 2.000 persona e kanë marrë këtë status nga rreth 20.000 të mbijetuar të vlerësuar

‘’Të drejtat e grave

Në prill, Kosova e zgjati deri më 15 maj 2028 mandatin e komisionit përgjegjës për njohjen e të mbijetuarve të dhunës seksuale gjatë luftës dhe e shtyu afatin e aplikimit deri më 15 maj 2027. Presidentja Vjosa Osmani dhe grupet për të drejtat e të mbijetuarve kishin kërkuar një periudhë aplikimi pa afat të caktuar për të akomoduar më mirë të mbijetuarit. Të mbijetuarit e njohur kanë të drejtë në një pension mujor prej 230 eurosh, kujdes shëndetësor falas dhe përfitime punësimi, por vetëm rreth 2.000 persona e kanë marrë këtë status nga rreth 20.000 të mbijetuar të vlerësuar. Shënimi i 14 prillit si Dita e të Mbijetuarve të Dhunës Seksuale gjatë Luftës përfshiu gjithashtu dëshminë e parë publike nga një i mbijetuar mashkull’’, thuhet në raportin e HRW për Kosovën.

Për çështjen e krimeve të luftës, HRW në rastin e Serbisë, thekson se, midis janarit dhe shtatorit, Zyra e Prokurorit për Krime Lufte nisi tetë hetime të reja për krime lufte me të dyshuar të emëruar, si dhe 15 hetime të tjera.

‘’Llogaridhënia për krimet e luftës

Midis janarit dhe shtatorit, Zyra e Prokurorit për Krime Lufte nisi tetë hetime të reja për krime lufte me të dyshuar të emëruar, si dhe 15 hetime të tjera. Deri në shtator, 20 raste kundër 44 të pandehurve ishin në shqyrtim para gjykatave serbe. Procedurat në vazhdim u shoqëruan me vonesa të konsiderueshme. Në shtator, Gjykata e Lartë e Beogradit e shpalli të pafajshëm ish-komandantin e Korpusit të Drinës të Ushtrisë Serbe të Bosnjës, Milenko Zhivanoviq, për urdhërimin dhe pjesëmarrjen në zhvendosjen me forcë të civilëve boshnjakë nga Srebrenica në korrik 1995, e cila përfundoi me gjenocidin e mbi 8.000 burrave dhe djemve boshnjakë dhe dëbimin e rreth 40.000 grave, të moshuarve dhe fëmijëve. Gjithashtu në shtator, Gjykata e Apelit e Beogradit e rriti dënimin e Danko Vladiçiqit nga nëntë në 12 vjet, pas ankesës së prokurorisë. Ai u shpall fajtor në vitin 2022 për vrasjen e dy civilëve boshnjakë në Brod na Drini në vitin 1992; trupat e viktimave mbeten ende të zhdukur’’, thuhet në raport.

Ndërsa në Kosovë, thekson raporti, Gjykata Themelore në Prishtinë në korrik e dënoi Milos Pleskoviqin, një ish-paramilitar serb, për krime lufte për vrasjen në vitin 1999 të tre shqiptarëve etnikë pranë qytetit të Gjakovës, dhe se, Themelorja në Prishtinë dënoi në mungesë dy shtetas serbë për përdhunimin gjatë luftës të një gruaje shqiptare etnike, duke i dënuar secilin me nga 20 vjet burg.

‘’Llogaridhënia për krimet e luftës

Gjykata Themelore në Prishtinë në korrik e dënoi Milos Pleskoviqin, një ish-paramilitar serb, për krime lufte për vrasjen në vitin 1999 të tre shqiptarëve etnikë pranë qytetit të Gjakovës, duke e dënuar me 15 vjet burg. Gjykata konstatoi se Pleskoviqi i kishte ndaluar dhe më pas i kishte ekzekutuar viktimat.

Në korrik, Gjykata Themelore në Prishtinë dënoi në mungesë dy shtetas serbë për përdhunimin gjatë luftës të një gruaje shqiptare etnike, duke i dënuar secilin me nga 20 vjet burg. Më herët po atë muaj, gjykata dënoi në mungesë një ish-anëtar të shërbimit të sigurisë së Serbisë me 15 vjet burg për zhdukjen në vitin 1998 të një mjeku shqiptar etnik. Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë në shkurt e lanë në fuqi dënimin me 15 vjet burg të ish-komandantit të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK), Salih Mustafa, duke konfirmuar fajësinë e tij për krime lufte të kryera gjatë Luftës së Kosovës më 1999. Mustafa u shpall fajtor për ndalim arbitrar, torturë dhe vrasjen e një të ndaluari në një objekt të drejtuar nga UÇK-ja në Zllash.

Në korrik, Dhomat e Specializuara të Kosovës e ulën dënimin e ish-luftëtarit të UÇK-së, Pjetër Shala, nga 18 në 13 vjet, duke lënë në fuqi dënimet për ndalim arbitrar, torturë dhe vrasjen e të paktën 16 të ndaluarve gjatë Luftës së Kosovës më 1999. Gjykata konstatoi se Shala nuk kishte rol komandues në një nga vrasjet dhe se dënimi fillestar ishte joproporcional.

Dhomat e Specializuara të Kosovës në shkurt dënuan tre ish-luftëtarë të UÇK-së, Haxhi Shalën, Sabit Januzin dhe Ismet Bahtijarin, me nga dy vjet burg për pengim të drejtësisë dhe frikësim të dëshmitarëve. Po në shkurt, dhomat u dhanë lirimin me kusht dy prej të dënuarve, bazuar në kohën e vuajtur. Ndikimi negativ i frikësimit të dëshmitarëve mbi përpjekjet për llogaridhënie në Kosovë ishte një faktor i rëndësishëm në themelimin e Dhomave të Specializuara’’, thuhet në raportin e HRW.