Category: KULTURË

Akademia e Shkencave dhe Arteve e Kosovës dhe Akademia e Shkencave e Shqipërisë, seksioni i gjuhësisë dhe i letërsisë të hënën kanë mbajtur konferencën shkencore ndërkombëtare “Krijimtaria e Shtjefën Gjeçovit”, raporton EO.

Akademiku Sabri Hamiti, me këtë rast tha se të dy Akademitë janë bërë bashkë që të kujtojnë jetën dhe veprën e Gjeçovit në 150-vjetorin e vrasjes.

Në fjalën e tij para të pranishmëve, Hamiti përmendi të gjitha veprat e Gjeçovit, duke shtuar se ai u çmua për zbulimet arkeologjike, por edhe mbetet në mendjet e të gjithëve për Kanunin e Lekë Dukagjinit.

“Ai është çmuar për zbulimet arkeologjike në tokë shqiptare që ruhen në Shkodër. Pati marrëdhënie me shumë studiues të asaj kohe. Ai punoi si famullitar në Kosovë. Gjeçovi e pagoi me jetë veprimtarinë deri sa kthehej nga Prizreni në Has në vitin 1929”.

“Sot në 150-vjetorin e vdekjes së tij, e kujtojmë me dhimbje. Konica që e kishte bashkëpunëtor shkroi shumë për të. Si të përmendet emri i tij nga shkon mendja te Kanuni i Lekë Dukagjinit”.

Kryetari i Akademisë së Shkencave dhe Arteve të Kosovës, Mehmet Kraja, tha se Gjeçovi nuk është vlerësuar sa duhet, prandaj edhe kanë propozuar që ky vit të quhet “Viti i Gjeçovit”.

Madje tha se numër i madh i veprave të tij nuk u batuan asnjëherë, raporton EO.

“Ai njihet si themelues i arkeologjisë. Duke vlerësuar figurën e tij, deshëm që ky vit të quhet vitit i Gjeçovit, ngase gjatë periudhës së shkuar atij nuk i është dhënë merita e duhur. Ai mbeti në një heshtje të paarsyeshme”.

“Kanuni i Lekë Dukagjinit u identifikua me të dhe u konsiderua pengesë. Në numër veprash të tij nuk e panë ndonjëherë dritën e botimit. Ai është rilindësi i Kosovës, ai ishte i pari që zbuloi që shqip mund të flas edhe toka, edhe një kambanë e lënë në harresë”.

Gëzim Hoxha, nga Akademia e Shkencave dhe Arteve e Shqipërisë, tha se Gjaçovi mbetet një figurë e rëndësishme e Rilindjes shqiptare.

Sipas tij, Gjeçovi i vuri bazat e arkeologjisë dhe kontribuoi në ruajtjen e traditës. Hoxha shtoi se e tij ndaj lashtësisë vazhdon të jetë motiv për brezat.

“Koha kur ai lindi dhe jetoi janë të lidhura me shumë ngjarje të rëndësishëm historike. Ai mbetet një figurë e rëndësishme e Rilindjes shqiptare. Është shkruar shumë për të, ai veproi si humanistë për njohjen e kombit shqiptar dhe historinë e tij”.

“Kërkimet arkeologjike në trojet shqiptare u zhvilluan nga të huajt, Gjeçovi më pas morri hapa konkret. Këmba e tij shkel shumë fshatra ku shërbeu si famullitar në Kosovë e Shqipërinë. Ai u bë arkeologu i parë shqiptar. Kjo shkencë morri hov pas luftës së Dytë Botërore. Qasja e tij ndaj lashtësisë vazhdon të jetë motiv për brezat”.

At Shtjefën Gjeçovi lindi më 12 korrik 1874, në fshatin Janjevë, afër Prishtinës, në Kosovë, në një familje thellësisht shqiptare e katolike. U vra në mënyrë mizore më 14 tetor 1929 në fshatin Zym të Hasit, afër Prizrenit.

Lista e veprave të tij është shumë e gjatë, prandaj po kujtojmë vetëm ndonjë vepër të tij si: “Dashnia e atdheut”, drama “Agimi i qytetnisë”, “Shqiptari ngadhënjyes”, “Përkrenarja e Skënderbeut”, “Kanuja”, botimi i “Kanunit të Lekë Dukagjinit”, “Trashëgime trako-ilire”, “Jeta e Shën Luçisë, Shna Ndou i Padues, Atil Reguli” – përkthim i lire i dramës me 3 akte të Pjetër Metasatasit, “Vazja e Orleans-it ose Joana D’Ark” mbas A.F. prej Bergamos dhe vepra e fundit teologjike “Shpërblesi i botes ase Jeta e Jezu Krishtit”.

Shqiprim Latifi ka lansuar projektin e tij më të ri muzikor.

Kënga e cila mban titullin “Qaj për ty”, është vizuelizuar edhe me videoklip.

Për tekstin e këngës është kujdesur Kreshnik Avdiu, kurse orkestrimin Labinot Mezini.

Kujtojmë se Shqiprimi vjen nga një familje artistësh, ai është vëllai i këngëtares Merita Latifi, një këngëtare mjaft e kërkuar dhe pëlqyer në vendin tonë./IndeksOnline/

Shqiprim Latifi – QAJ PËR TY (Official Music Video) (youtube.com)

Çmimi prestigjioz i është dhënë romancieres koreano-jugore Han Kang për “prozën e saj intensive poetike që përballet me traumat historike dhe ekspozon brishtësinë e jetës njerëzore”.

Veprat e saj përfshijnë ‘Vegjetarianin’, ‘Librin e Bardhë’, ‘Veprat Njerëzore’ dhe ‘Mësimet Greke’.

Han, 53 vjeçe, e filloi karrierën e saj me një grup poezish në një revistë të Koresë së Jugut, përpara se të bënte debutimin e saj në prozë në 1995 me një përmbledhje me tregime të shkurtra.

Më vonë ajo filloi të shkruante vepra më të gjata në prozë, veçanërisht “Vegjetariane”, një nga librat e saj të parë që u përkthye në anglisht. Romani, i cili fitoi Çmimin Ndërkombëtar Man Booker në vitin 2016, përshkruan përpjekjen e një gruaje të re për të jetuar një ekzistencë më “si bimore” pas vuajtjes së maktheve makabre për mizorinë njerëzore.

Han është autorja e parë koreano-jugore që fiton çmimin e letërsisë dhe vetëm gruaja e 18-të nga 117 çmimet e dhëna që nga viti 1901.

Zyra e Bashkimit Evropian në Kosovë njofton se ka përgatitur dhuratë të veçantë për mysafirët.

Me anë të një postimi në Facebook bëhet e ditur se si shenjë mirënjohjeje për pjesëmarrësit që kanë udhëtuar nga e mbarë Evropa për të marrë pjesë në Konferencën për Edukimin Medial në Kosovë, janë prezantuar suvenirët e “Hyjneshës në Fron”.

“Ky simbol i bukur i Prishtinës e ngërthen frymën dhe kulturën e qytetit tonë . ‘Hyjnesha në Fron’ është frymëzuar nga artefaktet e lashta që janë zbuluar në rajon dhe që e simbolizojnë pjellorinë, prosperitetin dhe historinë e pasur të Kosovës. Ajo shërben si kujtim për të kaluarën e gjallërishme të Prishtinës dhe rrugëtimin e saj nëpër kohë. Këto suvenire janë punuar me dorë nga personat me nevoja të veçanta përmes OJQ-së ‘Dita’”, thuhet në postimin e zyrës së BE-së në Kosovë.

“Le të shërbejë kjo dhuratë si kujtim i çmuar për vizitën tuaj dhe për lidhjet që i keni krijuar këtu. Faleminderit që na u bashkuat! ”, thuhet më tej në postim.

Nën tingujt e kryeveprës shqiptare “Baresha” të Nexhmije Pagarushës, Baleti Kombëtar i Kosovës ka performuar në Korenë e Jugut, në kuadër të festivalit ‘Cheonan World Dance Festival’.

Lajmi u bë i ditur nga faqja zyrtare e Baletit në Facebook, ku u njoftua se është interpretuar baleti i parë shqiptar “Halili dhe Hajria”.

Në lidhje me këtë performancë ka reaguar edhe ministri i Kulturës, Rinisë dhe Sportit në Kosovë, Hajrulla Çeku.

Ministri shprehet i lumtur për performancën e shkëlqyer të balerinëve shqiptarë.

“Baleti i parë shqiptar “Halili dhe Hajria” prezantohet nga Baleti Kombëtar i Kosovës në Korenë e Jugut. Përfaqësim i shkëlqyer i balerinëve tanë në festivalin Cheonan Ëorld Dance Festival”, kanë qenë fjalët e Çekut.

Muzika është realizuar nga Tish Daija, koreografia nga Panajot Kanaçi dhe kostumografia nga Vesa Kraja.

Trupa e Baletit të Kosovës ka realizuar tashmë disa shfaqje të veçanta nëpër vende të ndryshme të botës. /Telegrafi/

Poeti Lulzim Tafa është ftuar në Sarajevë në manifestimin kulturor “Ditët e Sidranit”, i cili do të mbahet nga data 30 shtator deri më 5 tetor.

Ky festival mbahet në nder të 80-vjetorit të lindjes së shkrimtarit të madh boshnjak, Abdullah Sidran, i cili para pak kohësh iku në amshim.

Manifestimi është organizuar nga qyteti i Sarajevës dhe Teatri Kamertal 55, në bashkëpunim me komunitetin shqiptar në Bosnje dhe Hercegovinë. Për disa ditë radhazi do të ketë aktivitete të ngjeshura kulturore dhe artistike, të cilat do t’i kushtohen jetës dhe veprimtarisë së Sidranit.

Sipas mediave boshnjake, manifestimi do të përmbyllet më 5 tetor me lexim artistik të poezive të Abdullah Sidranit dhe poetit kosovar Lulzim Tafa.

Presidenti i Universitetit Mesdhetar të Shqipërisë, Akademik Prof. Dr. Anastas Angjeli vlerësohet me çmimin ndërkombëtar për kontributin e tij në dobi të paqes.

Gjatë një ceremonie të veçantë në Godinën e Parlamentit Europian të Italisë, Piazza Venezia të Romës, në sallën David Sassuoli, Akademik Prof. Dr. Anastas Angjeli u vleresua me çmimin ndërkombëtar “Books for Peace 2024” për kontributin e vyer në shërbim të paqes.

Kjo ceremoni përmbylli konferencën e organizuar nga Organizata ndërkombëtare Books for Peace, UNIFUNVIC UNESCO CLUBS BRAZIL BUCA / EUROPE, në bashkëpunim me Universitetin Mesdhetar të Shqipërisë, Ambasadën e Shqipërisë në Vatikan, Forumin Diplomatik Shqiptar dhe Gazetën Diplomatike Italiane. Konferenca me temën “Qytetarët e botëa, kultura për një paqe të shëndoshë dhe të qendrueshme” u hap nga Akademik Prof. Dr. Anastas Angjeli.

Në fjalën e tij me temën “ Paqja dhe zhvillimi i qendrueshëm: Prosperitet global për qytetarin global” ai evidentoi lidhjen e thellë midis zhvillimit të qendrueshëm dhe paqes e karakterin shumëplanësh të saj, duke nënvizuar rëndësinë e ndërlidhjes dhe bashkëpunimit si dhe qasjet e integruara të zhvillimit të qëndrueshëm. Mundësitë dhe sfidat e sotme të zhvillimit dhe paqes së qëndrueshme përmbyllën prezantimin shkencor të Akademik, Prof Dr. Anastas Angjelit në këtë konferencë të rëndësiahme.

Prof. Antonio Imeneo, Presidenti i Organizata ndërkombëtare Books for Peace, i dorëzoi çmimin Akademik, Prof Dr. Anastas Angjelit në praninë e një audience të zgjedhur vendase e ndërkombëtare, politike, diplomatike dhe përfaqësues të medias.

—

Akademik Prof.Dr.Anastas ANGJELI

Akademik Prof. Dr. Anastas Angjeli,Profesor në ekonomi-financë, me një kontribut të shquar në këtë fushë, veçanërisht në atë të financave publike. Në vitin 1987, ka fituar gradën “Doktor” në Financat Publike; në vitin 1995 ka marrë titullin “Profesor i Asociuar”; në vitin 1998 ka fituar titullin “Profesor”.
Nga viti 2011 Akademik Prof. Dr. Anastas Angjeli është anëtar i Akademisë së Shkencave dhe që prej vitit 2015 anëtar i Arteve të Europës.

Prej vitit 1982 e më pas ka kontribuar në profesoratin e Fakultetit të Ekonomisë së Universitetit të Tiranës, duke vazhduar kështu edhe pas vitit 1990, me gjithë angazhimin e tij në politikë.

Ka kryer disa detyra shtetërore: Deputet i Kuvendit të Shqipërisë në vitet 1991-2005 dhe 2013-2021; Kryetar dhe zv.Kryetar i Komisionit të Ekonomisë dhe Financave; Në vitin 1991 dhe vitet 1998-2005 Ministër i Punës dhe Çështjeve Sociale; Ministër i Financave; Ministër i Ekonomisë; dhe Anëtar i Këshillit Mbikëqyrës së Bankës së Shqipërisë prej marsit 2022 e në vazhdim. Në vitin 1998 anëtar i Komisionit të hartimit të kushtetutës së Republikës së Shqipërisë.

Është afirmuar si një nga ekonomistët-financierë më të shquar, veçanërisht në aplikimin e reformave të ekonomisë së tregut në Shqipëri.

Kontribut të veçantë ka për reformën buxhetore e fiskale; për zhvillimin e sistemit financiar (bankar dhe jobankar); për zbatimin e politikave fiskale në dobi të zhvillimit të biznesit dhe të investimeve vendase dhe të huaja në Shqipëri; për zhvillimin e lirisë ekonomike; për kryerjen e reformave strukturore dhe privatizimin e ekonomisë; për liberalizimin dhe integrimin e ekonomisë shqiptare në atë rajonale dhe europiane, gjatë periudhës së tranzicionit. Është vlerësuar jo vetëm nga opinioni publik, por edhe nga institucionet ekonomike financiare ndërkombëtare.

Profesor Angjeli është autor dhe bashkautor i shumë artikujve shkencorë, brenda dhe jashtë vendit, studimeve me karakter kombëtar e rajonal, i disa librave universitarë dhe monografive.

Profesor Angjeli është mbajtës i “Urdhrit të Pavarësisë”, akorduar nga Presidenti i Republikës së Kosovës në vitin 2019 dhe Mbajtës i Titullit “Kalorës i Urdhrit të Skënderbeut”, akorduar nga Presidenti i Republikës së Shqipërisë në vitin 2022.

Profesor Angjeli është Fitues i çmimit “Eqrem Çabej”, Akademia e Shkencave e Shqipërisë. Cmimet shkencore kombetare (Edicioni 2019-2021) për librin triptiku:

▪​Drejt një krize të re. Energjia, inflacioni, rritje cmimesh, goditje e tregjeve. (2022)
▪​Perballë Krizës, Sfidat e teorisë dhe politikave ekonomike (2021)
▪​Kriza Ekonomike në kohën e koronavirusit (2020)

Gjithashtu Profesor Angjeli ka marrë Cmimin për “ Vepra më e mire Studimore” për Kolanën ‘ Ditari I Tranzicionit “. Panairi I tretë mbarëkombëtar i librit Akademik dhe Shkencor.

Një arritje e jashtëzakonshme për shkencën kosovare ka ardhur këtë vit, pasi Profesori Besnik Krasniqi, profesor në Fakultetin Ekonomik të Universitetit të Prishtinës dhe anëtar i Akademisë së Shkencave të Kosovës, është përfshirë në listën prestigjioze të Universitetit të Stanfordit, në mesin e 2% të shkencëtarëve me ndikimin më të lartë në botë. Ky vlerësim përfaqëson njohjen ndërkombëtare të përkushtimit dhe punës së tij të palodhshme në fushën e kërkimit shkencor.

Në një deklaratë, profesor Krasniqi shprehu mirënjohjen e tij për këtë arritje, duke theksuar se suksesi i tij është rezultat i mbështetjes së fortë nga familja, mentorët, studentët dhe kolegët e tij. “Ky vlerësim është një dëshmi e punës sime të palodhur dhe përkushtimit ndaj kërkimit shkencor,” tha ai.

“Një falënderim i madh për familjen time, mentorët, studentët dhe kolegët. Pa mbështetjen tuaj të palëkundur, kjo arritje nuk do të ishte e mundur.”

Universiteti i Stanfordit është i njohur globalisht për rolin e tij udhëheqës në kërkimin shkencor dhe për përzgjedhjen e shkencëtarëve që kanë ndikuar më së shumti në zhvillimet globale përmes publikimeve dhe punimeve të tyre të rëndësishme. Përfshirja e profesorit Krasniqi në këtë listë të shquar është një arritje jo vetëm për të, por edhe për Kosovën, duke dëshmuar se shkencëtarët e këtij vendi mund të konkurojnë dhe të arrijnë rezultate në nivel ndërkombëtar.

Si profesor në Fakultetin Ekonomik të Universitetit të Prishtinës dhe anëtar i Akademisë së Shkencave të Kosovës, profesori Krasniqi ka një ndikim të rëndësishëm në edukimin dhe zhvillimin e brezit të ri të ekonomistëve dhe studiuesve kosovarë. Përmes kësaj arritjeje, ai vazhdon të inspirojë dhe të nxisë zhvillimin e mëtejshëm të kërkimit shkencor në Kosovë.

Kjo njohje ndërkombëtare përforcon rëndësinë e kërkimit të palodhur dhe të përkushtuar dhe tregon se suksesi në shkencë është një përpjekje që mund të ketë ndikim të thellë dhe afatgjatë në nivel global.