Fenomeni klimatik El Ninjo mund të rikthehet që në muajin maj, ndërsa një raport i ri paralajmëron se kjo mund të sjellë temperatura mbi mesataren pothuajse në të gjithë botën.
El Ninjo shfaqet zakonisht çdo dy deri në shtatë vjet dhe është pjesë e një cikli natyror klimatik në Oqeanin Paqësor, i njohur si ENSO.
Ky cikël përbëhet nga alternimi i dy fazave kryesore: faza e ngrohtë, El Ninjo, dhe faza e ftohtë, La Niña, ndërsa ndërmjet tyre ka edhe periudha me kushte neutrale.
Gjatë El Ninjës, temperatura e sipërfaqes së detit rritet në pjesën qendrore dhe lindore të Oqeanit Paqësor.
Kjo dobëson ose ndryshon drejtimin e erërave tregtare dhe ndikon ndjeshëm në prishjen e modeleve globale të temperaturave dhe reshjeve.
Në raportin më të fundit sezonal, të publikuar më 21 prill, Organizata Botërore Meteorologjike (WMO) njofton se zhvillimi i El Ninjës pritet gjatë periudhës maj–korrik.
Edhe pse parashikimet do të bëhen më të sakta pas muajit prill, modelet aktuale tregojnë një gjasë të lartë që ky El Ninjo të jetë i fortë.
“Pas një fillimi të vitit me kushte neutrale, modelet klimatike tani tregojnë një përputhje të lartë dhe një besim të madh për shfaqjen e El Ninjës, me një forcim të mëtejshëm gjatë muajve në vijim”, deklaroi Wilfran Moufouma Okia, drejtor për parashikime klimatike në Organizatën Botërore Meteorologjike, transmeton Telegrafi.
Ndikimi i këtij fenomeni në nivel global është i madh. Studimet shkencore e lidhin El Ninjën me kriza ushqimore në disa rajone, shpërthime konfliktesh në zonat tropikale, si dhe me thatësira, përmbytje dhe zjarre pyjore në pjesë të ndryshme të botës.
El Ninjo i fundit zgjati nga maji i vitit 2023 deri në mars të vitit 2024 dhe ishte një nga faktorët që kontribuoi që viti 2024 të regjistrohej si viti më i nxehtë i matur ndonjëherë.
Sipas vlerësimeve të reja, gjatë muajve maj, qershor dhe korrik pritet një rritje e shpejtë e temperaturave. Temperatura shumë të larta priten veçanërisht në pjesët jugore të Amerikës së Veriut, në Amerikën Qendrore, Karaibe, Evropë dhe Afrikën Veriore.
Një raport i përditësuar mbi zhvillimin e El Ninjës pritet të publikohet në fund të muajit maj.
El Ninjo në Ballkan
Në Ballkan, një skenar i tillë zakonisht përkthehet në valë të gjata dhe më intensive të të nxehtit.
Periudha më kritike zakonisht vjen në mes të verës, kur temperaturat e larta zgjasin për ditë të tëra pa ndonjë freskim të ndjeshëm. Edhe netët mbeten të ngrohta, gjë që e vështirëson edhe më shumë jetën e përditshme dhe rrit ngarkesën mbi organizmin.
Përveç të nxehtit, një tjetër karakteristikë e shpeshtë e këtyre sezoneve është mungesa e reshjeve.
Kjo, megjithatë, nuk do të thotë se nuk do të ketë reshje shiu. Përkundrazi, ato mund të vijnë papritur dhe brenda një kohe të shkurtër, shpesh në formë shtrëngatash dhe stuhish të forta, por pa vazhdimësinë e nevojshme për të zbutur thatësirën.
Një shpërndarje e tillë e reshjeve – periudha të gjata thatësie të ndërprera nga mot i keq i shkurtër, por intensiv – është tipike për vitet nën ndikimin e El Ninjës.
Një problem shtesë është fakti se Ballkani, ndryshe nga Evropa Perëndimore, nuk ka ndikim të fortë oqeanik që do të zbusë temperaturat ekstreme.
Për këtë arsye, luhatjet e motit janë më të theksuara dhe pasojat më të dukshme, si në jetën e përditshme, ashtu edhe në bujqësi.
Megjithatë, është e rëndësishme të theksohet se El Ninjo nuk është i vetmi faktor që ndikon në kushtet e motit. Rol të madh vazhdojnë të luajnë edhe sistemet lokale, ndikimi i Atlantikut si dhe shpërndarja e masave ajrore.
Për këtë arsye, parashikimet për Evropën nuk janë kurrë plotësisht të njëkuptimshme, por kur merren së bashku të gjitha sinjalet, pamja për këtë verë bëhet mjaft e qartë.
Para nesh është një sezon në të cilin nxehtësia ka gjasa të dominojë, me periudha të herëpashershme paqëndrueshmërie, por pa reshje të zgjatura shiu. Me fjalë të tjera, vera në Ballkan mund të jetë pikërisht ajo që shumë njerëz e mbajnë mend gjatë: e nxehtë, e lagësht dhe e lodhshme.
