Disa pemë rriten shumë shpejt, lëshojnë rrënjë e lastarë agresivë, sëmuren lehtë ose thyhen gjatë stuhive. Ekspertët paralajmërojnë se këto zgjedhje mund të sjellin më shumë telashe sesa hijeshi në oborr
Rregullimi i oborrit me lule, shkurre dhe pemë të bukura nuk ka të bëjë vetëm me estetikën. Shpesh, zgjedhjet më të mira janë bimët që kërkojnë pak mirëmbajtje, janë të përshtatura me klimën vendore, rriten mirë vetë dhe, si bonus, ofrojnë edhe pamje të bukur me gjethet apo lulet e tyre.
Kjo vlen për çdo bimë që shtoni në peizazhin e oborrit, por pemët kërkojnë edhe më shumë kujdes në përzgjedhje. Pasi të rriten dhe të zënë rrënjë, ato janë shumë më të vështira për t’u hequr. Për më tepër, kurorat e mëdha mund të sjellin shumë më tepër punë dhe mirëmbajtje sesa, për shembull, një shkurre e vogël dekorative.
Ekspertët e pemëve dhe të peizazhit tregojnë cilat pemë mund të jenë zgjedhje të këqija për oborrin tuaj, në mënyrë që t’i shmangni problemet e panevojshme.
Pema e qiellit
Pavarësisht emrit, “Tree of Heaven” (Ailanthus altissima) nuk është aspak një kënaqësi për pronarët e shtëpive. Kjo pemë përhapet lehtë si me fara, ashtu edhe me lastarë nga rrënjët, ndaj mund të bëhet e vështirë për t’u kontrolluar.
Nëse pritet, problemi mund të bëhet edhe më i madh, sepse nga rrënjët mund të dalin lastarë të rinj edhe më agresivë. Shumë njerëz habiten kur e kuptojnë këtë. Lastarët mund të shfaqen në shtretërit e luleve, në lëndinë dhe në pjesë të tjera të oborrit.
Përveç kësaj, kjo pemë ka një erë të pakëndshme për shumë njerëz dhe është ndër pritëset e preferuara të një dëmtuesi invaziv, të njohur si “spotted lanternfly”. Për këtë arsye, ekspertët thonë se ka shumë pak arsye për ta mbjellë, përveç rasteve shumë të veçanta kur po punohet në një hapësirë ku pothuajse asgjë tjetër nuk rritet.
Bredhi blu i Kolorados
Bredhi blu i Kolorados është shumë i bukur në klimën e tij natyrore, në Malet Shkëmbore. Por fjala kyçe këtu është “natyror”. Jashtë zonës ku i përshtatet më së miri, kjo pemë mund të ketë shumë probleme, sidomos në klimë të lagësht dhe në oborre urbane apo periferike.
Ekspertët paralajmërojnë se bredhi blu i Kolorados është i prirur ndaj sëmundjeve të gjilpërave, kancerit të degëve dhe dobësimit të përgjithshëm kur rritet jashtë kushteve ideale. Shumë pronarë e mbjellin për ngjyrën e bukur gjatë gjithë vitit, por jashtë rajoneve malore kjo pemë shpesh kthehet në një bimë që kërkon shumë trajtime dhe kujdes.
Me kalimin e kohës, kjo mund të sjellë shpenzime për trajtime të vazhdueshme, e në fund edhe nevojën për ta hequr pemën. Nëse nuk jetoni në një zonë ku kjo pemë rritet natyrshëm, më mirë ta shmangni ose të jeni të përgatitur për monitorim dhe trajtim të rregullt.
Akacia e rreme
Duhet pasur shumë kujdes nëse mendoni të mbillni në oborr akacien e rreme, e njohur edhe si “black locust”. Në fillim mund t’ju tërheqë me rritjen e shpejtë dhe lulet e bardha e të bukura, por shumë shpejt mund të përballeni me një problem: lastarët e shumtë që dalin nga rrënjët.
Për shkak të kësaj mënyre përhapjeje, kjo pemë konsiderohet invazive në shumë pjesë të Shteteve të Bashkuara dhe në zona të tjera të botës. Nëse nuk kontrollohet, mund të pushtojë një hapësirë të tërë brenda pak vitesh.
Përjashtim mund të bëjnë rastet kur dikush merret me permakulturë dhe di saktësisht si ta menaxhojë. Bletët e pëlqejnë shumë, ndërsa druri i saj mund të jetë i dobishëm. Megjithatë, për një oborr të zakonshëm familjar, akacia e rreme mund të sjellë më shumë probleme sesa përfitime.
Dardha Bradford
Një dardhë dekorative mund të tingëllojë si ide e bukur për oborr, por “Bradford Pear” ka shumë të meta. Ajo lulëzon bukur në pranverë, por struktura e degëve është e dobët. Me kalimin e viteve, pemët e rritura shpesh çahen ose thyhen gjatë stuhive, borës së rëndë apo akullit.
Ka raste kur pronari e ka mirëmbajtur pemën për vite të tëra, dhe papritur një degë e madhe është thyer. Për shkak të dëmeve që mund të shkaktojnë degët e thyera dhe natyrës agresive të rritjes, ekspertët nuk e konsiderojnë zgjedhje të mirë afatgjatë për oborret moderne.
Selvia Leyland
Selvia Leyland është një zgjedhje mjaft e popullarizuar, sepse krijon shpejt gardhe të gjelbra për privatësi dhe rritet jashtëzakonisht shpejt. Por pikërisht kjo rritje e shpejtë është arsyeja pse shumë pronarë më vonë pendohen që e kanë mbjellë.
Rritja e shpejtë shoqërohet me dobësi strukturore, vështirësi në kontrollimin e madhësisë dhe ndjeshmëri ndaj sëmundjeve e dëmtuesve, përfshirë merimangat e vogla dëmtuese. Në oborre të vogla ose mesatare, selvitë Leyland e tejkalojnë shpejt hapësirën e tyre, bëhen të holla ose marrin ngjyrë kafe në brendësi dhe shpesh fillojnë të thahen pjesërisht.
Problemi më i madh është se, sapo fillojnë të dëmtohen ose të dobësohen, gjë që mund të ndodhë edhe pas rreth 10 vitesh, ato rrallë rikuperohen plotësisht. Në fund, pronarët mund të përballen me një projekt të kushtueshëm për heqjen e gardhit të gjelbër.
