Author: ATVLive

Grupi qytetar “Asnjë Cent Më Shumë” ka njoftuar se të premten, në ora 11:00, do të dorëzojnë zyrtarisht padi kundër Zyrës së Rregullatorit për Energji (ZRRE) në lidhje me vendimin për rritjen e tarifave të energjisë elektrike.

“Padia do të dorëzohet në Gjykatën Themelore në Prishtinë – Pallati i Drejtësisë. Pas dorëzimit të padisë, përfaqësues të grupit do të japin një deklaratë për media, ku do të shpjegohen bazat ligjore të padisë dhe pasojat që ky vendim i ZRRE-së po shkakton mbi mirëqenien e qytetarëve”, thuhet në njoftim.

Qytetarët e Kosovës do të paguajnë 16.1% më shumë për energjinë elektrike nga data 1 maj, pasi ZRRE vendosi ngritjen më 16 prill, pavarësisht reagimeve dhe protestave të qytetarëve, raporton KosovaPress.

Por, shtrenjtimi i energjisë elektrike nuk do të zbatohet në katër komunat veriore, pasi furnizimi dhe faturimi bëhet nga kompania serbe Elektrosever, e licencuar në vitin 2022 në kuadër të dialogut Kosovë-Serbi.

ZRRE-ja ka sqaruar se nuk përcakton tarifat për Elektrosever, pasi kjo kompani operon në bazë të një marrëveshjeje të veçantë dhe ka autonomi në caktimin e çmimeve për konsumatorët që i furnizon.

Shefi ekzekutiv i Google, Sundar Pichai konfirmoi se kompania pret të bëjë një marrëveshje Gemini me Apple deri në mesin e këtij viti dhe sugjeroi se ajo do të del deri në fund të vitit 2025.

Integrimi me sa duket do t’i lejonte Siri-t t’i thërriste Gemini-t për t’iu përgjigjur pyetjeve më komplekse, të ngjashme me integrimin që Apple filloi me ChatGPT të OpenAI.

Zëvendëspresidenti i lartë i Apple, Craig Federighi la të kuptohet se planet për të ndërtuar Gemini në funksionin e tij Apple Intelligence qershorin e kaluar, kur shërbimi i AI u njoftua për herë të parë.

“Ne duam t’u mundësojmë përdoruesve të zgjedhin modelet që dëshirojnë, ndoshta Google Gemini në të ardhmen,” tha Federighi.

Përditësimi i sotëm erdhi si përgjigje ndaj pyetjeve të bëra nga avokatja e Departamentit të Drejtësisë Veronica Onyema.

Pichai u përgjigj “Saktë” kur u pyet për këto plane. Ai tha gjithashtu se ishte takuar me shefin ekzekutiv të Apple, Tim Cook për të diskutuar zhvillimin e AI.

“Ai [Cook] po përpiqej të kuptonte planet tona për mënyrën se si po evoluojmë teknologjitë e AI, udhërrëfyesin tonë dhe si pjesë e kësaj, ne folëm edhe për shpërndarjen e aplikacionit Gemini,” tha Pichai.

Ai shtoi se i ishte thënë nga Cook se më shumë modele të AI të palëve të treta do të dërgoheshin në Apple Intelligence më vonë këtë vit.

Ka shenja të tjera se ky integrim është në rrugë e sipër. Në shkurt, kontribuuesi i MacRumors, Aaron Perris, gjeti referenca për Google si një model i zgjedhur i Apple Intelligence në një version beta iOS 18.4.

Me integrimin ChatGPT të Apple, Siri kërkon automatikisht leje për të përdorur modelin e AI të palës së tretë për t’iu përgjigjur pyetjeve më komplekse. ChatGPT gjithashtu mund të analizojë foto dhe të gjenerojë imazhe bazuar në tekst.

Dita Ndërkombëtare e Punëtorëve festohet në mbi 160 vende. Megjithatë, ndërsa shumica e Afrikës, Azisë, Evropës dhe Amerikës kanë një festë më 1 maj, Shtetet e Bashkuara janë një nga vendet e pakta që nuk e festojnë këtë festë.

Festimi i parë i tillë u mbajt më 5 shtator 1882 në Nju Jork. Brenda shtatë vjetësh ajo u bë një festë ndërkombëtare, por një federatë ndërkombëtare e socialistëve dhe sindikatave në Evropë zgjodhi 1 majin.

Ndërsa ka pasur përpjekje në të kaluarën që festa e SHBA të përkojë me Ditën Ndërkombëtare të Punëtorëve, ajo ka mbetur e jashtëzakonshme së bashku me Australinë, Kanadanë, Japoninë, Zelandën e Re dhe Britaninë e Madhe.

Kanadaja, ashtu si SHBA, feston Ditën e Punës të hënën e parë të shtatorit. Sindikatat kanadeze kanë festuar tradicionalisht Ditën e Majit, por festimi zyrtar ka qenë vazhdimisht në përputhje me kalendarin amerikan. Britania e Madhe, nga ana tjetër, përkujton ditën e punës të hënën e parë të majit, e cila nuk bie domosdo më 1 maj.

Në rastin e SHBA-së, data për Ditën e Punës u caktua si e hëna e parë e shtatorit në vitin 1894 nga ligjvënësit në një përpjekje për të qetësuar punëtorët pasi trupat u dërguan për të shuar një grevë nga punëtorët Pullman në Çikago, e cila mbylli trafikun hekurudhor nga i gjithë vendi. Gjatë kësaj ndërhyrjeje federale, më shumë se shtatëdhjetë njerëz u vranë dhe mijëra u plagosën.

Në Holandë, megjithatë, 1 maji nuk njihet si festë publike. Sipas FNV, sindikata më e madhe në vend, kjo është për shkak të Ditës së Mbretit dhe më parë Ditës së Mbretëreshës. Meqenëse Dita e Mbretëreshës ra më 30 prill, Holanda zgjodhi ta bënte atë ditë një festë publike. Tani, sigurisht, festimi është zhvendosur në Ditën e Mbretit.

Megjithëse FNV organizon ngjarje në Holandë më 1 maj, pjesëmarrja ende kërkon të marrësh një ditë pushimi personal – përveç nëse punoni si pastruese. Për këtë profesion, 1 maji njihet veçanërisht si festë publike sipas kontratës kolektive.

Dita e Punës në Australi festohet në data të ndryshme në varësi të shtetit. Në Victoria dhe në Territorin e Kryeqytetit Australian, festohet të hënën e dytë të marsit për të nderuar lëvizjen tetë-orësh të ditës së punës. Në shtete të tjera, festimi i Ditës së Punës mund të bjerë në data të ndryshme, duke reflektuar historinë lokale të punës.

Zelanda e Re feston Ditën e Punës të hënën e katërt të tetorit, duke nderuar arritjet e lëvizjes punëtore dhe betejat e punëtorëve që luftuan për kushte më të mira pune.

Dita e Falënderimeve të Punës (Kinrō Kansha no Hi) festohet më 23 nëntor në Japoni, duke u fokusuar në nderimin e përpjekjeve të punëtorëve dhe promovimin e rëndësisë së ekuilibrit punë-jetë.

Dita e Punës në Korenë e Jugut festohet më 1 maj, por nuk është festë publike. Në vend të kësaj, është më shumë një ditë proteste dhe aktivizmi, me punëtorët që marshojnë për të kërkuar të drejta, kushte dhe paga më të mira.

Disa nga 160 vendet që festojnë Ditën Ndërkombëtare të Punëtorëve më 1 maj janë Algjeria, Angola, Egjipti, Etiopia, Gana, Kenia, Libia, Mauriciusi, Maroku, Mozambiku, Namibia, Nigeria, Somalia, Afrika e Jugut, Tanzania, Tunizia, Uganda, Zimbabveja, Antigua dhe Barbuda, Argjentina, Barbados, Bolivia, Brazili, Kanadaja, Kili, Kolumbia, Kosta Rika, Republika Domenikane, Ekuadori, Salvadori, Guatemala, Haiti, Hondurasi, Meksika, Panamaja, Paraguai, Peruja, Uruguai, Venezuela, Kina, Tajvani, Koreja e Veriut, Armenia, Austria, Shqipëria, Kosova, Belgjika, Bosnjë dhe Hercegovina, Bullgaria, Kroacia, Qipro, Republika Çeke, Danimarka, Estonia, Franca, Gjermania, Greqia, Hungaria, Islanda, Italia, Lituania, Letonia, Luksemburgu, Malta, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Norvegjia, Polonia, Portugalia, Rumania, Rusia, Serbia, Sllovenia, Sllovakia, Spanja, Suedia, Zvicra, Turqia, Ukraina, Filipinet, Singapori, Tajlanda, Vietnami, Iraku, Jordania, Libani, Jemeni.

Festimi i Ditës së Majit si Dita Ndërkombëtare e Punëtorëve filloi më 1 maj 1890 në përgjigje të thirrjes së Kongresit të Parë të Internacionales së Dytë për të përkujtuar Grevën e Përgjithshme të vitit 1886 për një ditë 8-orëshe në SHBA dhe çështjen e Haymarket-it në Çikago, transmeton KosovaPress.

Shtetet e Bashkuara dhe Ukraina kanë nënshkruar një marrëveshje që i jep SHBA-së qasje në mineralet e rralla me vlerë të lartë të Ukrainës – një marrëveshje që Kievi shpreson se do të sigurojë vazhdimësinë e mbështetjes amerikane në luftën kundër Rusisë.

Marrëveshja krijon Fondin e Investime për Rindërtim SHBA-Ukrainë, për të cilin Departamenti i Thesarit të SHBA-së tha se do t’u mundësojë të dyja vendeve të “punojnë bashkërisht dhe të investojnë së bashku për të siguruar që asetet, talentet dhe kapacitetet tona të përbashkëta të përshpejtojnë rimëkëmbjen ekonomike të Ukrainës”.

Sekretari amerikan i Thesarit, Scott Bessent, deklaroi në një komunikatë për media se marrëveshja “është një sinjal i qartë për Rusinë se administrata Trump është e përkushtuar ndaj një procesi paqeje të bazuar në një Ukrainë të lirë, sovrane dhe të begatë në afat të gjatë”.

Bessent e quajti themelimin e Fondit për Investime një partneritet ekonomik historik, dhe ia atribuoi presidentit amerikan, Donald Trump, nxitjen për nënshkrimin e marrëveshjes si pjesë e përpjekjeve të tij për t’i dhënë fund luftës.

“Siç ka thënë presidenti, Shtetet e Bashkuara janë të përkushtuara të ndihmojnë në ndërmjetësimin për përfundimin e kësaj lufte mizore dhe të pakupimtë”, shtoi Bessent.

Trump është shprehur i pakënaqur me ritmin e ngadaltë të bisedimeve. Më 29 prill, Departamenti i Shtetit i SHBA-së bëri një tjetër përpjekje për të nxitur përparim, duke paralajmëruar se SHBA-ja mund të tërhiqet nga negociatat në mungesë të progresit.

Ministrja e Ekonomisë dhe zëvendëskryeministrja e Ukrainës, Yulia Svyrydenko, e nënshkroi marrëveshjen së bashku me Bessentin, sipas Departamentit të Thesarit. Në një postim në Facebook, ajo tha se marrëveshja “mund të sjellë sukses për të dyja vendet tona” dhe “do të tërheqë investime globale në shtetin tonë”.

Svyrydenko theksoi se fondi do të financohet ekskluzivisht nga të ardhurat e licencave të reja – përkatësisht 50 për qind nga licencat për materiale kritike dhe projekte të naftës dhe gazit – që do të hyjnë në buxhetin e Ukrainës sapo të themelohet fondi.

Ndihmë ushtarake?

Përtej aspektit financiar, Ukraina e sheh këtë marrëveshje si çelës për sigurimin e ndihmës së mëtejshme ushtarake nga SHBA-ja.

“Përveç kontributeve financiare direkte, kjo mund të sjellë edhe ndihmë të re – për shembull sisteme mbrojtjeje ajrore për Ukrainën”, shkroi ajo në platformën X (ish-Twitter).

Ajo shtoi se marrëveshja është në përputhje me Kushtetutën e Ukrainës, dhe nuk ndryshon kursin e integrimit evropian të Ukrainës. Po ashtu, theksohet se të gjitha burimet natyrore në territorin dhe ujërat territoriale të Ukrainës i përkasin Ukrainës, dhe se vetëm Kievi do të vendosë se çfarë dhe ku do të nxirret.

Qeveria ukrainase e miratoi marrëveshjen më 30 prill, duke i dhënë autorizimin Svyrydenkës për ta nënshkruar atë në Uashington. Marrëveshja duhet ende të ratifikohet nga Parlamenti ukrainas për të hyrë në fuqi.

Departamenti amerikan i Thesarit deklaroi se do të punojë me Korporatën Amerikane për Financimin e Zhvillimit Ndërkombëtar (DFC) dhe me Qeverinë e Ukrainës për të finalizuar zbatimin e programit dhe për të avancuar partneritetin.

Duke folur më herët, më 30 prill, për televizionin ukrainas, kryeministri ukrainas, Denys Shmyhal, e quajti marrëveshjen “me të vërtetë një marrëveshje të mirë, të barabartë dhe të favorshme për investime të përbashkëta në zhvillimin dhe rindërtimin e Ukrainës”.

Në platformën Telegram, Shmyhal sqaroi se secila palë do të ketë të drejtë vote prej 50 për qind në Fondin e Rindërtimit, dhe fitimet e fondit do të riinvestohen ekskluzivisht në Ukrainë.

Për të adresuar një shqetësim kyç të Kievit, ai theksoi se Ukraina nuk do të detyrohet të paguajë asnjë “borxh” për miliardat e dollarëve ndihmë që ka marrë nga SHBA-ja që nga fillimi i pushtimit rus, në shkurt të vitit 2022.

Trump pati deklaruar në shkurt se dëshiron qasje në mineralet e rralla të Ukrainës si kusht për mbështetjen e vazhdueshme të SHBA-sl, duke e përshkruar këtë si një mënyrë kompensimi për ndihmën financiare që SHBA-ja i ka dhënë Kievit.

Por, bisedimet ngecën pas një takimi të tensionuar në Zyrën Ovale të Shtëpisë së Bardhë në Uashington, që përfundoi me përplasje verbale midis presidentit ukrainas, Volodymyr Zelensky, Trumpit dhe nënpresidentit JD Vance.

SHBA-ja kërkon qasje në më shumë se 20 lëndë të para që i konsideron me rëndësi strategjike, përfshirë depozitat e titanit (që përdoret për krahët e aeroplanëve dhe prodhim të pajisjeve ajrore) dhe uraniumit (që përdoret për energji bërthamore, pajisje mjekësore dhe armë). Ukraina gjithashtu ka rezerva të litiumit, grafitit dhe manganit – përbërës kyç për bateritë e makinave elektrike.

Trump tha se marrëveshja “në teori” nënkupton se SHBA-ja do të përfitojë më shumë nga Ukraina sesa ka dhënë.

“Desha të jem i mbrojtur”, tha ai në një intervistë për NewsNation, duke shtuar se nuk donte të dukej “naiv” pa marrë kompensim për investimin.

Më herët, në një mbledhje të kabinetit, Trump pati deklaruar se prania amerikane “do të mbajë jashtë vendit shumë aktorë të këqij – ose të paktën larg zonës ku do të bëhet nxjerrja”./REL/

Kuvendi i Kosovës ka njoftuar zyrtarisht për ndërprerjen e seancës konstituive.

Në njoftimin e tyre thuhet se, në fillim të seancës kryesuesi Avni Dehari tha se pas disa dështimeve për të zgjedhur kryetarin e Kuvendit dhe marrë parasysh aktgjykimin e Gjykatës Kushtetuese të vitit 2014, për çështjen e zgjedhjes së kryetarit të Kuvendit, konkretisht paragrafin 124, ku thuhet se votimi mund të jetë i formës së hapur, i fshehtë apo i çfarëdo forme tjetër, bazuar edhe në Rregulloren e punës së Kuvendit dhe me qëllim të hapjes rrugë për zhbllokimin e procesit, forma e duhur që mund të hapë rrugën për konstituimin e Kuvendit është votimi në mënyrë të fshehtë, me fletëvotime fizike.

Tutje kryesuesi Dehari ftoi subjektet politike që të propozojnë nga një deputet për anëtar të komisionit të votimit.

Nga Lëvizja Vetëvendosje u propozua deputeti Hekuran Murati, ndërsa përfaqësuesit e PDK-së, LDK-së, Listës serbe dhe AAK-së kundërshtuan këtë mënyrë të votimit dhe për rrjedhojë nuk propozuan anëtarë të komisionit.

Nga KDTP u propozua deputetja Fidan Jilta, ndërsa kryesuesi Dehari lexoi edhe emrat e përfaqësuesve të subjekteve të tjera politike nga komunitetet jo shumicë, përkatësisht deputetëve Elbert Krasniqi, Emilija Rexhepi, Nenad Rashiq, Rasim Demiri, Veton Berisha, Duda Balje, Artan Asllani, Adem Hoxha dhe Albert Kinolli.

Pas procedurës së votimit për përbërjen e komisionit, kryesuesi Dehari konstatoi se 55 deputetët kanë votuar për, një kundër, ndërsa nuk ka abstenuar asnjë.

Në këto rrethana seanca u ndërpre, për të vijuar të shtunën, më 3 maj, në orën 10:00.

Instituti GAP publikoi raportin e ri “Emigrimi dhe tregu i punës në Kosovë: Potenciali i papërdorur i fuqisë punëtore joaktive”. Gjetjet e raportit u prezantuan në kuadër të diskutimit të Forumit të Platformës për Dialog Publiko-Privat të Këshillit Kombëtar për Ekonomi dhe Investime (KKEI) mbi zhvillimin e fuqisë punëtore.

Gjetjet e këtij raporti tregojnë se tregu i punës në Kosovë do të vazhdojë të sfidohet nga mungesa e fuqisë punëtore, kryesisht për shkak të emigrimit të qytetarëve dhe shkallës së lartë të fuqisë punëtore jo-aktive.

Që nga viti 2012 e deri në vitin 2023, sipas të dhënave zyrtare, numri i personave që janë larguar nga Kosova drejt vendeve të ndryshme të botës ka arritur në 359 mijë persona, që përfaqëson rreth 22.6% të popullsisë së vendit.

Ndërkaq numri i shtetasve shtetasit kosovarë të kthyer si dhe të huajt që jetojnë në Kosovë është rreth 99 mijë persona.

Një pjesë e personave të cilët po emigrojnë nga Kosova janë nga fuqia punëtore aktive, çka po ndikon në rritjen e kërkesës në vend për punëtorë vendas dhe të huaj.

Sipas këtij raporti, në vitin 2023, 45 mijë e 650 kosovarë u pajisen me leje qëndrimi në Evropë.

Sipas të dhënave, më së shumti leje qëndrimi u lëshuan nga shteti gjerman: 23040, më pas nga Sllovenia (6492), Kroacia (4288), Italia (3541), Zvicra (1966), e kështu më radhë.

Arsyet e pajisjes me leje qëndrimi nga qytetarët e Kosovës janë kryesisht për bashkim familjar, edukim dhe punësim.