Tag: Ballina

Për tri ditë rresht, 120 artistë, vendorë e të huaj, secili më kreativ se tjetri, e kanë mbushur me grafite Rrugën B në Prishtinë.

Kjo lagje, relativisht e re e kryeqytetit, është ndër zonat me më së shumti beton.

Por, e ka ruajtur edhe një copë rruge, në të cilën që shtatë vjet me radhë, u mundëson artistëve ta promovojnë artin e tyre, në kuadër të festivalit Meeting of Styles Kosovo.

Tema e këtij edicioni është, “Masa Kritike”.

Për Mattia Martinin, 33-vjeçar nga Italia, kjo është hera e parë që merr pjesë në festival.

“Më pëlqejnë njerëzit, vullnetarët, organizatorët, dhe mirëpritja është shumë e mirë dhe Prishtina është super e bukur. Më pëlqen shumë niveli i artistëve, mendoj se të gjithë janë vërtet të talentuar dhe është shumë frymëzues”, ka thënë Martin, që njihet në komunitetin e tij me nofkën Chus.

Për Mattia Martinin, 33-vjeçar nga Italia, kjo është hera e parë që merr pjesë në festival.

“Më pëlqejnë njerëzit, vullnetarët, organizatorët, dhe mirëpritja është shumë e mirë dhe Prishtina është super e bukur. Më pëlqen shumë niveli i artistëve, mendoj se të gjithë janë vërtet të talentuar dhe është shumë frymëzues”, ka thënë Martin, që njihet në komunitetin e tij me nofkën Chus.

Për artisten zvicerane Line Guillod, festivali përbën mundësi të mirë për t’i shpërfaqur gratë dhe vendin e tyre në shoqëri.

“Është portret i një gruaje. Emri i festivalit është Masa Kritike. Mendoj se një grua duhet të ketë pushtet në shoqëri. Për mua është shumë e rëndësishme të bëj portrete grash, sepse ne duhet të zëmë vendin tonë në rrugë, duhet të zëmë vend në shoqëri, në politikë”, ka thënë ajo.

Edicioni i këtij viti, i shtati me radhë, ka nisur më 28 korrik dhe përfundon më 30 korrik.

Zanafilla e këtyre organizimeve daton prej viteve të 90-ta, kur një organizatë joqeveritare me të njëjtin emër, Meeting of Styles, është krijuar në Gjermani për t’i mbështetur artistët, të cilën mund të bëjnë grafite ligjërisht, nëpër mijëra metra katrorë të zonave të braktisura.

“Kombinoj shumë elementë nga arti i bukur, modelimi 3D dhe shkronjat. Unë jam në thelb një përshkrim i veprës sime të artit”, ka thënë 23-vjeçari.

Nëse flitet për bashkëjetesë mes shqiptarëve dhe serbëve në Kosovë, zakonisht flitet për konflikt. Por ndërsa situata në veri të Kosovës ka qenë e tensionuar prej muajsh, dy grupet etnike jetojnë në paqe krah për krah në pjesën tjetër të vendit, shkruan Radio Televizioni Zviceran SRF.

Mediumi zviceran që ka ardhur në veri për ta parë më afër situatën e përshkruan si “fortesë me tela me gjemba” objektin e Komunës së Zveçanit.

“Ushtarët e forcave mbrojtëse ndërkombëtare të KFOR-it qëndrojnë roje para automjeteve të blinduara ushtarake. Përpara barrierave, të cilat janë të veshura me flamuj serb, banorët vendas ulen nën cadra të kuqe në anë të rrugës. Ata protestojnë kundër pranisë së ushtarëve. Pavarësisht vapës së mesditës, rreth 30 persona janë këtu. Hanë dhe bisedojnë”..

Ushtarët e KFOR-it ruajnë Shtëpinë Komunale të Zveçanit.
Zveçani është një nga katër komunitetet me shumicë serbe në veriun e Kosovës. Zona ka qenë në titujt kryesorë në mbarë botën gjatë javëve të fundit për shkak të konfliktit.

Përshkallëzimi më i keq në vite

Pikërisht këtu ka ndodhur përshkallëzimi më i dhunshëm në Kosovë prej vitesh në fund të majit. Në atë kohë, demonstruesit serbë sulmuan ushtarët e KFOR-it me shufra hekuri dhe mjete shpërthyese të përgatitura vetë. Dhjetëra njerëz u plagosën, disa në gjendje të rëndë.

Ndërmjet fshatrave u ngritën postblloqe.
Protestat u shkaktuan kur katër kryebashkiakë të sapozgjedhur deshën ta merrnin detyrën në ndërtesat komunale nën mbrojtjen e policisë. Kryetarët e komunave janë me prejardhje shqiptare, ndërsa shumica e banorëve janë serbë. Ata i bojkotuan zgjedhjet. Kryetarët e komunave u zgjodhën me një pjesëmarrje të ulët prej më pak se katër për qind. Prandaj, shumë e konsiderojnë zgjedhjen e tyre të paligjshme.

Protestat vazhdojnë

Që atëherë, njerëzit janë mbledhur çdo ditë këtu për të protestuar. Puna me turne siguron që prania të mbahet ditë e natë. E njëjta situatë shfaqet edhe në komunitetet tjera serbe në veri. “Përderisa këtu janë kryetari dhe policia kosovare, ne do të vazhdojmë”, thotë Milloshi. Ai vjen çdo ditë në protesta. Emri i tij i vërtetë është ndryshe, por ai nuk dëshiron ta bëjë publik.

Njerëzit protestojnë ditë e natë
Ditë e natë, njerëzit mblidhen këtu për të protestuar kundër kryetarëve të komunave me origjinë shqiptare dhe pranisë së policisë kosovare.
Jelena gjithashtu nuk dëshiron ta japë emrin e saj të vërtetë. E reja punon si mësuese e anglishtes në shkollën lokale. Ajo ankohet se fshati i saj ka qenë i rrethuar që nga përleshjet e dhunshme. Shkolla ndodhet pranë qendrës komunitare dhe deri vonë ishte brenda zonës së përjashtimit. Prandaj, javët e fundit të vitit shkollor duhej të zhvilloheshin online.

Biseda me njerëzit tregon se shumica e tyre shqetësohen më shumë se vetëm për kryetarët e bashkive. Ata e shohin veten si qytetarë të Serbisë dhe nuk duan të integrohen në shtetin kosovar. Këtu në Kosovën veriore, jeta duket si në Serbi. Jelena i mëson nxënësit e saj sipas planprogramit serb, ata paguhen me dinarë serbë, pagat dhe pensionet i paguan Serbia, duke përfshirë edhe Jelenën.

Ovo je Serbia – kjo është Serbia, thuhet në bander.
Ovo je Serbia – kjo është Serbia, thotë pankarta e shtrirë nëpër rrugë në komunitetin serb në veri të Kosovës.
Ajo refuzon integrimin në sistemin shkollor kosovar. “Kosova po e rishkruan historinë, përfshirë edhe tonën, kjo është e papranueshme”, thotë Jelena. Ajo dëshiron që shkolla e saj të vazhdojë të mësojë perspektivën serbe për të kaluarën.

Qeveria e Kosovës merr masa ndaj strukturave paralele

Qeveria kosovare e Albin Kurtit nuk dëshiron më t’i pranojë këto struktura paralele që janë rritur ndër vite. Kurti dëshiron ta integrojë zonën veriore në shtetin kosovar dhe këtë po e bën më me vendosmëri se paraardhësit e tij. Që kur ai mori detyrën, situata në veri është bërë gjithnjë e më kritike, derisa përshkallëzimi i përmendur erdhi në fund të majit.

Që atëherë, një qetësi e tensionuar është kthyer. Sistemi i sigurisë është zgjeruar shumë. Ushtarët e KFOR-it dhe policia speciale kosovare janë të dukshme në patrullat e tyre. Në udhëtimin mes fshatrave, njerëzit duhet të kalojnë postblloqe vazhdimisht. Kjo prani e forcave të sigurisë, veçanërisht e policisë speciale kosovare, nga shumë njerëz këtu në veri shihet si pushtim i huaj.

Jo të gjithë refuzojnë të angazhohen në dialog

Përderisa shumë e shohin bashkëpunimin me shtetin kosovar si tradhti, Nenad Radosavljeviq ka një qasje tjetër. Ai punon me kryetarin shqiptar në fshatin e tij të lindjes. “Unë jam një realist, edhe nëse kjo nuk është shumë e njohur për momentin”, thotë Nenadi. Nëpërmjet punës së tij, ai mund të ndihmojë në sigurimin e stabilitetit dhe avancimin e projekteve që përfitojnë njerëzit.

Ai e sheh problemin në qeveritë e Serbisë dhe Kosovës. Ata donin të dalloheshin në konfliktin me elektoratin e tyre. Ata nuk kujdesen për interesat e popullatës lokale. Meqenëse shumica i marrin pagat dhe pensionet nga Serbia, ata janë të hapur ndaj shantazheve dhe duhet të sillen ashtu siç kërkon presidenti serb Aleksandar Vuçiq. Pra, edhe ai qëndron pas bojkotit të zgjedhjeve lokale. Varësia financiare është edhe arsyeja pse shumë nuk duan t’i japin emrat e tyre të vërtetë.

Ndryshe situata në jug

Ndërsa në veri nuk ka pothuajse asnjë shkëmbim midis grupeve të popullsisë në jetën e përditshme, bashkëjetesa në pjesën tjetër të vendit funksionon pa asnjë problem. Për shembull në rajonin e Brezovicës, në jug.

Një tabelë reklamon schnapps të bëra vetë në tre gjuhë: serbisht, shqip dhe anglisht.
Rajoni malor është i njohur për një zonë të madhe skijimi dhe është afër kufirit me Maqedoninë e Veriut. Zona është e banuar në mënyrë të barabartë me serbë dhe shqiptarë.

Nikola është një kuzhinier në restorantin Tiffany.
“Në jetën e përditshme nuk ka probleme mes serbëve dhe shqiptarëve”, thotë Nikolla. 22-vjeçari është shef kuzhine në restorantin Tiffany. Sigurisht që ka miq shqiptarë dhe i pëlqen të shkojë me ta në qytetet përreth për të pirë. Por mund ta shihni edhe këtu në restorantin në pronësi të Lulit, një shqiptari.

Pronari i restorantit Luli
Tetë vjet më parë, Luli hapi restorantin, i cili ndodhet pikërisht në rrugën që të çon në parkun kombëtar. Ai me qëllim punësoi vetëm serbët nga zona. Ai thotë: “Politika i krijon problemet, jo njerëzit”. Ai e ndjen atë në jetën e tij. Politikanët vendas nuk e pëlqejnë atë që ai po bën këtu në restorant dhe vazhdojnë t’i vënë pengesa në rrugën e tij.

“Tiffany” është në rrugën që të çon në parkun kombëtar.

Konflikti është i keq për biznesin

Nëse konflikti në veri arrin në majë, ai do të ushtrojë presion mbi biznesin. “Atëherë kemi më pak mysafirë, sepse ata kanë frikë të vijnë në një komunitet me shumicë serbe”, thotë Luli. Situata këtu nuk është e krahasueshme me atë në veri.

“Këtu situata nuk është ashtu siç tregohet në televizion”, thotë Nikolla. Për shkak të mediave, miqtë e tij në Serbi kanë një pasqyrë të gabuar të jetës në Kosovë. Në çdo rast, ai dëshiron të jetojë këtu në të ardhmen. Më pëlqen këtu, thotë, ka një punë të mirë, familja dhe miqtë e tij jetojnë këtu.

Qëndrimi i partive opozitare se do të bojkotojnë të gjitha propozimet që pushteti do t’i sjellë për votim, përfshirë edhe marrëveshjet ndërkombëtare, sipas njohësve të zhvillimeve politike, i bëjnë dëm interesit të qytetarëve. Në PDK kanë thënë se s’ka kuptim votimi i marrëveshjes në kohën kur për fajin e Albin Kurti, Kosovës i janë vënë sanksione. Sesioni pranveror është mbyllur pa shqyrtimin dhe ratifikimin e pesë marrëveshjeve, përshirë përmirësimin e rrjetit të transmisionit të energjisë dhe projektin e ngrohjes solare të Prishtinës.

Në mungesë të votave të mjaftueshme, sesioni pranveror i Kuvendit është mbyllur pa u shqyrtuar e ratifikuar pesë marrëveshje ndërkombëtare.

Edhe po të ishin të pranishëm të gjithë deputetët e pushtetit, në seancën e fundit marrëveshjet nuk do të votoheshin për shkak të qëndrimit të opozitës. PDK-ja, si partia më e madhe opozitare ka marrë vendim që të mos marrë pjesë në votim në seanca e në komisione. Marrëveshjet ndërkombëtare mund të ratifikohen vetëm me votave e dy të tretave të deputetëve.

Njëra nga marrëveshjet që po mbahet pezull është ajo për bashkëfinancimin e bursave për studentë të nivelin master mes Kosovës dhe Francës.

Ish-zëvendësministri i Arsimit, Dukagjin Pupovci, e sheh të papërgjegjshme këtë sjellje të opozitës, që sipas tij është barrikaduar në kërkesën për zgjedhje të parakohshme.

Kjo është një humbje e mundësisë për të rinjtë, pra sipas kësaj marrëveshjeje, diku për momentin për të paktën 12 persona që t’i kryejnë studimet master në Francë. Mendoj që kjo i dëmton njerëzit e dëmton sistemin në përgjithësi sepse ne kemi pak njerëz të cilët i kanë të përfunduara studimet në Francë dhe kjo është një mundësi unike që të bëhet një gjë e tillë”, ka thënë Pupovci.

Në mesin e marrëveshjeve të pavotuara janë edhe ato për kreditë që do të mund t’i merrte Qeveria për projektin “Ngrohtorja solare e Prishtinës” dhe përmirësimin i rrjetit të transmisionit të KOSTT-it.

Arbër Thaçi, hulumtues në KDI, thotë se sjelljen e papërgjegjshme të partive po e vuajnë më së shumti qytetarët, teksa kritikon edhe Kuvendin për trajtim të ngadalshëm të marrëveshjeve ndërkombëtare.

“Humbësit më të mëdhenj të kësaj qasjeje janë qytetarët e Kosovës dhe vetë projektet që duhej të fillonin pas votimit në Kuvend. Çdonjëra nga ato paraqet projekte të rëndësishme, ndërsa vonesat për trajtimin e tyre janë të papranueshme”, ka thënë Thaçi.

Deputetja e partisë më të madhe opozitare, Eliza Hoxha, ka thënë se Këshilli i Përgjithshëm i PDK-së ka vendosur që deputetët e subjektit të saj të mos votojnë marrëveshje ndërkombëtare. Sipas saj, është farsë të përmenden marrëveshjet derisa Qeveria i ka sjellë Kosovës sanksione.

“Ju kujtoj që ne kemi votuar marrëveshje të shumta dhe ligje të shumta, paçka që nuk evidentohen sepse nuk punon sistemi ku ne mund të evidentohemi se kush cka po voton. Ky veprim i PDK-së ka ardhur pikërisht për arsye të sanksioneve, për arsye të veprimeve të Albin Kurtit. Është e pakuptueshme dhe nëse i votojmë ato marrëveshje përderisa edhe IPA edhe shumë sanksione të tjera nga BE-ja dhe Amerika që lidhen pikërisht me këto marrëveshje nuk kanë mundësi të zbatohen. Prandaj krejt kjo farsë se marrëveshjet nuk kalojnë sot sepse PDK-ja nuk po i voton është e paqëndrueshme”, ka thënë Hoxha.

Hoxha në konferencë për media mbajtur të dielën ka deklaruar se për shkak të keqqeverisjes dhe vendosjes së masave ndëshkuese të BE-së e SHBA-së, Qeveria e drejtuar nga Albin Kurti duhet të dorëhiqet dhe vendi të shkojë në zgjedhje, më së largu në shtator.

Zyrtarët e Listës Serbe thonë se kanë marrë mesazh të qartë nga Washingtoni zyrtar. Dy prej udhëheqësve të kësaj partie, më të madhes së serbëve në Kosovë, qëndruan për vizitë në SHBA dhe në një intervistë për Zërin e Amerikës thanë se është e pakuptimtë të flitet për zgjedhje të reja pa shtensionim të situatës. E shtensionimin e shohin përmes asaj që po bën Qeveria

Prishtinë, 30 korrik – Përfaqësuesi i Listës Serbe, subjektit kryesor politik të serbëve të Kosovës, Igor Simiq, u shpreh se pa shtensionimin e situatës në veri të Kosovës është e pakuptimtë të flitet për zgjedhje të reja.

Në një intervistë për Zërin e Amerikës në gjuhën serbe, pas vizitës që së bashku me zyrtarin tjetër të Listës Serbe, Slavko Simiq, bënë në SHBA, tha se atyre u janë përcjellë mesazhe të qarta nga Washingtoni, por nuk tregoi për çka bëhet fjalë saktë.

Ndërkohë kushtet e Listës Serbe për këto zgjedhje janë reduktuar në një, në atë që ka pranuar Qeveria ta bëjë – tërheqjen e njësive speciale të policisë nga ndërtesat komunale.

“Në një atmosferë frike për mbijetesën dhe sigurinë e popullit serb, është e pamundur të zhvillohet një fushatë normale. Është e nevojshme që ato njësi të posaçme të tërhiqen, kjo është kërkesa e serbëve, kërkesa e Bashkimit Evropian dhe kërkesa e SHBA-së”, ka thënë Simiq.

Qeveria e Kosovës, bazuar në Marrëveshjen e Bratislavës, ka nisur tërheqjen e njësive speciale nga ndërtesat në veri në masën 25 për qind. Po ashtu, ka paralajmëruar mbajtjen e zgjedhjeve pas verës.

Më herët, Bashkimi Evropian pati paraqitur një plan 3-pikësh për uljen e tensioneve, e që parashihte: pezullimin e operacioneve policore në veri, zhvendosjen e kryetarëve të komunave në zyra alternative dhe shpalljen e zgjedhjeve të parakohshme me pjesëmarrje të pakushtëzuar të serbëve të Kosovës.

Simiq gjatë intervistës nuk pranoi të thotë nëse Lista Serbe do të marrë pjesë në zgjedhjet e reja.

“Pa u plotësuar kushtet që na kanë vënë qytetarët, nuk mund ta diskutojmë mundësinë e zgjedhjeve”, deklaroi ai.

Ai ka mohuar se Lista Serbe është e varur nga Beogradi. Por tha se populli serb në Kosovë pa Beogradin s’do të mund të ekzistonte.

Serbët bojkotuan zgjedhjet e 23 prillit në Mitrovicë të Veriut, Zveçan, Zubin-Potok e Leposaviq.

Më pas, kur kryetarët e zgjedhur u vendosën në ndërtesat kryesore komunale me asistimin e policisë, nisën trazirat e serbëve. Ato arritën kulmin më 29 maj, kur u lënduan 93 ushtarë të KFOR-it, tre prej tyre me armë zjarri.

Simiq i pyetur për këtë dhunë, si përgjigje dha: “I keni harruar edhe 53 serbë të lënduar”.

Është shtyrë vizita e një delegacioni amerikan në krye me nënsekretarin e Departamentit të Mbrojtjes të SHBA’së, Derek Chollet, në Kosovë.

Këtë për Express e ka konfirmuar Bekim Kupina, këshilltar për media i presidentes Osmani.

Ai tha se shtyrja është bërë për gjithë turin ballkanik për shkaqe objektive të njërit nga anëtarët e delegacionit.

“Nuk ka anulim të vizitës, por jemi informuar se ka shtyrje të datës për gjithë turin ballkanik (pra Kosovë, Bosnje e Hercegovinë dhe Serbi) për shkaqe objektive të njërit nga anëtarët e delegacionit”.