Category: TEKNOLOGJI

Meta Platforms po planifikon një valë të re shkurtimesh të vendeve të punës që mund të prekin mbi 20% të punonjësve të kompanisë, sipas burimeve të cituara nga Reuters.

Vendimi lidhet me përpjekjet e kompanisë për të ulur kostot dhe për të financuar investimet e mëdha në infrastrukturën e inteligjencës artificiale.

Deri tani nuk është caktuar një datë e saktë për zbatimin e këtyre shkurtimeve dhe as numri përfundimtar i punonjësve që do të preken.

Shefi ekzekutiv Mark Zuckerberg ka theksuar së fundmi se kompania po përqendrohet gjithnjë e më shumë në zhvillimin e inteligjencës artificiale gjenerative.

Sipas tij, përdorimi i teknologjive të reja mund të bëjë që projekte që më parë kërkonin ekipe të mëdha të realizohen nga shumë më pak persona.

Ky veprim është pjesë e një trendi më të gjerë në industrinë e teknologjisë, ku kompanitë po përdorin AI për të rritur efikasitetin dhe për të reduktuar kostot.

Nëse përdorni një iPhone, opsionet për emoji sapo janë rritur ndjeshëm.

Apple ka publikuar versionin e katërt beta për zhvilluesit për iOS 26.4, i cili përfshin qasje në 163 emoji të rinj.

Ndërsa 150 janë sekuenca të tonit të lëkurës për personazhet ekzistues, 13 prej tyre janë koncepte krejtësisht të reja.

Automjetet elektrike po fitojnë gjithnjë e më shumë terren, por shumë pasagjerë ankohen për marramendje dhe të përziera gjatë udhëtimit. Studiuesit thonë se arsyeja lidhet me mënyrën se si truri ynë e interpreton lëvizjen

Automjetet elektrike po pushtojnë gjithnjë e më shpejt tregun. Në Bashkimin Evropian ato tashmë përbëjnë rreth 17 për qind të shitjeve të makinave të reja. Megjithatë, përveç përparësive si zhurma më e ulët dhe ndotja më e vogël, po shfaqet edhe një fenomen për të cilin flitet gjithnjë e më shumë: shumë pasagjerë ndihen më shpesh keq në makinat elektrike sesa në ato me benzinë apo naftë.

Rrjetet sociale janë plot me përvoja të tilla, ndërsa studimet shkencore tregojnë se nuk bëhet fjalë për përshtypje subjektive, por për një reaksion real fiziologjik.

Truri mbetet pa sinjalet me të cilat është mësuar
Çelësi i këtij problemi qëndron në mënyrën se si truri e interpreton lëvizjen. Për dekada të tëra njerëzit janë udhëtuar me makina me motor me djegie të brendshme, duke u mësuar me tingujt, vibrimet dhe rritjen e zhurmës së motorit.

Këto sinjale shërbejnë si paralajmërim për përshpejtimin, ngadalësimin ose ndryshimin e ritmit të lëvizjes. Në automjetet elektrike ato janë shumë më të dobëta ose mungojnë fare, ndaj truri mbetet pa sinjalet me të cilat është mësuar.

Përshpejtimi i qetë dhe frenimi regjenerativ e ngatërrojnë trupin
Automjetet elektrike përshpejtojnë pothuajse menjëherë dhe shumë qetë, pa rritjen graduale të zhurmës që jep një motor tradicional. Në të njëjtën kohë, frenimi regjenerativ krijon ngadalësime të gjata dhe të buta.

Studimet e publikuara në vitin 2024 tregojnë se pikërisht këto ngadalësime të zgjatura janë një nga shkaktarët kryesorë të të përzierave. Trupi ndjen forcën e frenimit, por nuk merr një sinjal të qartë se ajo po vjen.

Vibrimet dhe ekranet e përkeqësojnë situatën
Edhe pse makinat elektrike konsiderohen më të buta në lëvizje, disa modele vibrimesh, sidomos në shpejtësi të ulët dhe në trafikun urban, mund të lidhen më shpesh me ndjenjën e të përzierave.

Situata përkeqësohet edhe më shumë kur pasagjerët shikojnë telefonin ose ekrani multimedial i makinës. Në atë moment krijohet një konflikt mes informacionit që merr syri dhe sinjaleve nga veshi i brendshëm, gjë që është një nga shkaqet klasike të marramendjes dhe të përzierave.

Pse shoferët rrallë përballen me këtë problem
Është interesante se shoferët shumë rrallë ndihen keq gjatë drejtimit. Arsyeja është e thjeshtë: ata e dinë çfarë do të ndodhë më pas.

Parashikimi i lëvizjes është një faktor i rëndësishëm për të shmangur të përzierat. Pasagjerët, veçanërisht ata që ulen në sediljet e pasme, nuk kanë këtë informacion dhe për këtë arsye janë më të ndjeshëm.

Si po përpiqen prodhuesit ta zgjidhin problemin
Industria automobilistike dhe studiuesit tashmë po kërkojnë zgjidhje. Eksperimentet përfshijnë ndriçim ambiental që ndjek përshpejtimin dhe frenimin, sinjale të lehta zanore ose vibrime të buta që paralajmërojnë ndryshimet në lëvizje.

Qëllimi është që truri të mësojë gradualisht rregullat e reja të lëvizjes dhe të marrë zëvendësues për sinjalet me të cilat është mësuar për dekada.

Të përzierat në makinat elektrike nuk konsiderohen një problem i teknologjisë, por më tepër një fazë përshtatjeje. Me kalimin e kohës, ndërsa trupi dhe truri mësohen me këtë mënyrë të re udhëtimi, pritet që edhe ky fenomen të bëhet më i rrallë.

Megjithatë, është e qartë se e ardhmja elektrike e transportit nuk sjell vetëm qetësi dhe më pak ndotje, por edhe sfida të reja për shqisat e njeriut.

Pas një viti sfidues për biznesin, Grupi Volkswagen po njofton një ofensivë të madhe tregu për vitin 2026 me një plan për të prezantuar më shumë se njëzet modele të reja ose të rifreskuara plotësisht.

Gjigandi gjerman synon të kthehet në shtigjet e rritjes, me theks të veçantë në segmentin e makinave të vogla elektrike me rëndësi strategjike, por edhe në forcimin e mëtejshëm të pozicionit të tij dominues në klasën SUV.

Shefi i shitjeve të markës Volkswagen, Martin Sander, konfirmoi se Wolfsburg po përgatitet për “aktivitete të paprecedentë lançimi” të automjeteve të reja në të gjithë botën, të cilat përfshijnë gjithçka, nga makinat elektrike me çmime të përballueshme dhe hibridet e reja deri te versionet e rifreskuara të modeleve ikonike./

Shitjet globale të makinave elektrike ranë 11% në shkurt, me rreth 1.1 milion njësi të shitura, sipas të dhënave të Benchmark Mineral Intelligence.

Evropa vazhdon të rritet me 21% këtë vit, me Gjermaninë dhe Francën në krye të listës, ndërsa Amerika e Veriut shënon rënie të fortë të kërkesës.

Në Kinë shitjet kanë rënë 26%, por eksportet e EV-ve janë më të larta se kurrë.

Për të shfrytëzuar bateritë e prodhuara, prodhuesit po investojnë në sisteme të ruajtjes së energjisë.

Volkswagen ka aktivizuar një impiant të madh baterish në Gjermani për të ndihmuar rrjetin elektrik.

Të njëjtin hap po ndjekin edhe Tesla, BYD dhe Hyundai. /

Vitin e kaluar, Ford Motor Company lëshoi më shumë tërheqje veturash se çdo prodhues tjetër ndonjëherë.

Ai e tejkaloi mbajtësin e mëparshëm të rekordit, General Motors, me më shumë se dyfishin, me 153 tërheqje që prekin gati 13 milionë automjete.

Nuk ka gjasa që Ford të lëshojë kaq shumë tërheqje veturash këtë vit, por bazuar në atë që po shohim tashmë, numri i automjeteve të prekura mund ta kalojë numrin e vitit 2025.

Deri më tani në vitin 2026, marka ka lëshuar 18 tërheqje që përfshijnë 7,396,427 automjete.

Tërheqja më e madhe e kompanisë deri më tani prek 4.4 milionë kamionë, përfshirë kamionçinën më të shitur të markës, Serinë F.

Ndryshe, gjatë disa viteve të fundit, numri i lartë i tërheqjeve nga tregu nga prodhuesi i automjeteve ka tërhequr vëmendje të gjerë.

Ai lëshoi më shumë tërheqje nga tregu se çdo prodhues tjetër automjetesh në vitet 2022 dhe 2023.

Gjigantët e rrjeteve sociale morën vendime që lejuan më shumë përmbajtje të dëmshme në faqet e përdoruesve të tyre, pasi kërkimet e brendshme mbi algoritmet e tyre kishin treguar se zemërimi dhe indinjata rrisnin angazhimin.

BBC shkruan se më shumë se një duzinë sinjalizuesish dhe personash nga brenda kompanive kanë zbuluar se si këto kompani morën rreziqe për sigurinë në çështje si dhuna, shantazhi seksual dhe terrorizmi ndërsa konkurronin me njëra-tjetrën për vëmendjen e përdoruesve.

Një inxhinier në Meta, kompania që zotëron rrjetet sociale Facebook dhe Instagram, përshkroi se si menaxhmenti i lartë i kishte thënë të lejonte më shumë përmbajtje të dëmshme “në kufi” në feed-et e përdoruesve (duke përfshirë edhe mizogjininë dhe teoritë konspirative) për të konkurruar me TikTok-un.

“Ata në njëfarë mënyre na thanë se kjo po bëhej sepse çmimi i aksioneve po binte,” tha inxhinieri.

Një punonjës i TikTok-ut nga ana tjetër, i dha BBC-së akses të rrallë në panelin e brendshëm të kompanisë për ankesat e përdoruesve, si dhe prova të tjera se si stafi ishte udhëzuar të jepte përparësi disa rasteve që përfshinin politikanë, në vend të një sërë raportimesh për postime të dëmshme që përfshinin fëmijët.

Vendimet po merreshin për të “ruajtur një marrëdhënie të fortë” me figurat politike për të shmangur kërcënimet për rregullim ose ndalime, jo për shkak të rrezikut ndaj përdoruesve, tha punonjësi i TikTok-ut.

Sinjalizuesit që folën për dokumentarin e BBC-së me titull “Inside the Rage Machine” ofrojnë një pamje nga afër se si industria reagoi pas rritjes shpërthyese të TikTok-ut, algoritmi shumë tërheqës i të cilit për rekomandimin e videove të shkurtra tronditi rrjetet sociale dhe i la rivalët të përpiqeshin të kapnin ritmin.

Një studiues i lartë i Meta-s, Matt Motyl, tha se konkurruesi i kompanisë ndaj TikTok-ut, Instagram Reels, u lançua në vitin 2020 pa masa të mjaftueshme mbrojtëse. Kërkimi i brendshëm i ndarë me BBC-në tregoi se komentet në Reels kishin shumë më tepër raste bullizmi dhe ngacmimi, gjuhë urrejtjeje dhe dhune ose nxitjeje për dhunë sesa pjesët e tjera të Instagram-it.

Kompania investoi në 700 punonjës për të zhvilluar Reels, ndërsa ekipeve të sigurisë iu refuzuan dy specialistë për mbrojtjen e fëmijëve dhe 10 të tjerë për integritetin e zgjedhjeve.

Motyl i dha BBC-së dhjetëra dokumente kërkimore që ai i përshkroi si “dokumente të nivelit të lartë që tregojnë shumë lloje dëmesh ndaj përdoruesve në këto platforma”. Mes tyre kishte prova që tregojnë se Facebook ishte i vetëdijshëm për problemet e shkaktuara nga algoritmi i tij.

Algoritmi u ofronte krijuesve të përmbajtjes një “rrugë që maksimizon fitimet në kurriz të mirëqenies së audiencës së tyre” dhe se “sistemi aktual i stimujve financiarë që krijojnë algoritmet tona nuk duket se përputhet me misionin tonë” për të afruar botën më shumë.

Studimi thoshte se Facebook mund “të zgjedhë të qëndrojë pasiv dhe të vazhdojë t’u japë përdoruesve përmbajtje ‘fast-food’, por kjo funksionon vetëm për një kohë”.

Në përgjigje të pretendimeve të sinjalizuesve, Meta tha: “Çdo sugjerim se ne qëllimisht përforcojmë përmbajtje të dëmshme për përfitim financiar është i gabuar.”

TikTok po ashtu tha se këto ishin “pretendime të sajuara” dhe se kompania investon në teknologji që parandalon shikimin e përmbajtjes së dëmshme.

Algoritmet janë një “kuti e zezë”, funksionimi i brendshëm i së cilës është i vështirë për t’u analizuar, tha Ruofan Ding, i cili punoi si inxhinier i “machine learning” duke ndërtuar motorin e rekomandimeve të TikTok-ut nga viti 2020 deri në 2024-ën.

Ai tha se ishte e vështirë të ndërtoheshin sisteme të tilla që të ishin plotësisht të sigurta.
“Nuk kemi kontroll mbi vetë algoritmin.”

Inxhinierët nuk i kushtojnë shumë vëmendje përmbajtjes së postimeve, tha ai.
“Për ne, e gjithë përmbajtja është thjesht një ID, një numër tjetër.”

Ai tha se mbështeteshin te ekipet e sigurisë së përmbajtjes për të siguruar që postimet e dëmshme të hiqeshin në mënyrë që algoritmi të mos i promovonte, duke e krahasuar këtë me ekipe të ndryshme që punojnë në pjesë të ndryshme të një makine.

BBC shkruan se në një rast, një figurë politike që ishte tallur duke u krahasuar me një pulë u trajtua me përparësi më të lartë se një 17-vjeçar që raportoi bullizëm kibernetik dhe një 16-vjeçare në Irak që tha se po shpërndaheshin imazhe të seksualizuara që pretendonin se ishin të sajat.

Një punonjës i Tiktok, i quajtur thjesht “Nick” në këtë artikull, tha se kompania kujdeset më shumë për të ruajtur një “marrëdhënie të fortë” me politikanët dhe qeveritë për të shmangur rregullore ose ndalime që do të dëmtonin biznesin.

Këshilla e tij e drejtpërdrejtë për prindërit me fëmijë që përdorin TikTok-un është: “Fshijeni atë dhe mbajini sa më larg aplikacionit për aq kohë sa të jetë e mundur.”

Kompania franceze Avenir Telecom ka lansuar Energizer P30K Apex, një telefon inteligjent të fortë i ndërtuar për përdoruesit që kërkojnë jetëgjatësi të madhe të baterisë dhe qëndrueshmëri të lartë.

Ky telefon inteligjent i fuqishëm ka një bateri 30,000 mAh që mund të zgjasë deri në një muaj.

Pajisja mbështet karikim të shpejtë 66W, duke i lejuar telefonit të rikuperojë në mënyrë efikase energjinë pavarësisht kapacitetit të madh të baterisë.

Pajisja ka një ekran IPS me një rezolucion prej 1080 x 2460 pikselësh.

Në brendësi, ai vjen me një procesor MediaTek Dimensity 7300 5G , të shoqëruar me 12 GB RAM dhe 512 GB hapësirë ruajtjeje.

Telefoni inteligjent përmbush standardet e rezistencës P68/IP69K dhe MIL-STD-810H, duke ofruar mbrojtje nga uji, pluhuri dhe goditjet, duke siguruar që pajisja të mund të funksionojë në kushte të vështira mjedisore.

Energizer P30K Apex do të jetë në dispozicion në qershor 2026 me një çmim prej 399€, duke përfshirë një garanci tre-vjeçare.

Prodhuesi i njohur i telefonave Samsung ka prezantuar një funksion të ri për pajisjet Galaxy, që do të rrisë sigurinë e përdoruesve.

Funksioni i quajtur “Inactivity Restart” bën që telefoni të rindizet automatikisht pas 72 orësh pa aktivitet.

Ky hap është i menduar për të mbrojtur të dhënat personale në rast se telefoni humbet ose vidhet.

Pas rindizjes, pajisja hyn në gjendjen “Before First Unlock” (BFU), ku biometria nuk funksionon dhe përdoruesi duhet të fusë PIN ose fjalëkalim për të pasur qasje në telefon.

Samsung njofton se ky funksion po vendoset fillimisht në modelet e fundit Galaxy dhe do të jetë i disponueshëm për më shumë pajisje përmes përditësimeve të ardhshme të softuerit.

Ekspertët e teknologjisë e vlerësojnë këtë hap si një përmirësim të rëndësishëm të sigurisë, duke e bërë më të vështirë përdorimin e pajisjeve nga persona të paautorizuar. /

Inteligjenca është si një simfoni dhe lind nga koordinimi perfekt i trurit. Pra, jo vetëm etiketimi i zgjuarsisë, apo bashkësia e aftësive mendore për të kuptuar, nxënë, përpunuar informacionin dhe për të zgjidhur probleme duke u përshtatur me mjedisin dhe kushtet. Pra, sipas përkufizimit klasik, është një bashkësi e aftësive mendore, ku përfshihen ato logjike, të hapësirës e gjuhësore, sikurse edhe emocionale, pra inteligjenca emotive dhe sociale.

Por ajo që autorët e studimit theksojnë në punën e fundit kërkimore është se inteligjenca është mbi të gjitha bashkëpunimi në mënyrë të sinkronizuar i të gjitha zonave të trurit. Dhe nuk është e klasifikuar ngushtësisht me efikasitetin e zonave të veçanta. Teoria e re përkufizon inteligjencën si bashkëpunimi perfekt i zonave cerebrale, që funksionojnë si një orkestër që ekzekuton një simfoni.

Studimi është publikuar në revistën shkencore Nature Communications dhe është drejtuar nga Universiteti i Notre Dame. Autorët, pas analizimeve mbi 831 adultë, shprehen se truri është i modeluar si një rrjet, në të cilin sjellja është rrjedhojë e aftësive në nivel të plotë si efikasiteti, fleksibiliteti dhe integrimi, të cilat nuk janë të lidhura me detyra të veçanta, por janë karakteristika të sistemit në kompleksitetin e tij.

Sipas tyre, kjo hedh dritë dhe vë në dukje edhe diçka mbi inteligjencën artificiale: në fakt, shumë sisteme të IA mund të kryejnë mirë detyra specifike, por kanë vështirësi të aplikojnë atë që dinë në rrethana të ndryshme. Pra, inteligjenca njerëzore është e përcaktuar nga përshtatja, që reflekton organizimin unik të trurit njerëzor.