ATV

Author: G.O.

  • Shembja e dheut shkakton mungesë uji në disa fshatra të Shtimes

    Shembja e dheut shkakton mungesë uji në disa fshatra të Shtimes

    Një pjesë e konsiderueshme e banorëve të Komunës së Shtimes do të përballet sërish me furnizim të kufizuar dhe presion të ulët të ujit të pijshëm, për shkak të problemeve teknike në stacionin e pompimit në Rashincë.

    Sipas njoftimit të KRU “Prishtina”, shembja e vazhdueshme e dheut në ujërat nëntokësore ka shkaktuar turbullira në stacion, konkretisht në pusin nr. 2 të nënstacionit të Rashincës. Kjo situatë ka ndikuar drejtpërdrejt në cilësinë dhe sasinë e ujit të furnizuar për konsumatorët.

    “Një pjesë e konsiderueshme e banorëve të Komunës së Shtimes, përkatësisht fshatrat Davidovc, Rashincë, Muzeqinë, Gjurkovc, Vojnovc dhe Gllavicë, do të përballen sërish me furnizim të kufizuar dhe presion të ulët të ujit të pijshëm”, thuhet në njoftim.

    Banorëve të këtyre zonave u rekomandohet të shfrytëzojnë ujin me kujdes deri në normalizimin e gjendjes.

    “Furnizimi do të përmirësohet menjëherë sapo shërbimet laboratorike të konstatojnë se uji është i pijshëm dhe i përshtatshëm për përdorim”, thekson KRU “Prishtina”.

  • Katër shenja që tregojnë se po e teproni me marrjen e hekurit

    Katër shenja që tregojnë se po e teproni me marrjen e hekurit

    Njerëzit që marrin një suplement të përdorur gjerësisht duhet të reduktojnë dozën nëse vërejnë katër simptoma specifike, pasi marrja e tepërt mund të jetë e rrezikshme.

    Vitaminat dhe mineralet luajnë një rol të rëndësishëm për funksionimin e duhur të trupit. Shumica e nevojave ushqimore duhet të merren nga një dietë e shëndetshme dhe e ekuilibruar, por disa njerëz zgjedhin të përdorin suplemente.

    Hekuri është një nga këto suplemente – një mineral i nevojshëm për prodhimin e hemoglobinës, që transporton oksigjenin në gjak. Mungesa e hekurit mund të shkaktojë anemi nga mungesa e hekurit, me simptoma si lodhje, energji e ulët, gulçim dhe rrahje të shpejta të zemrës. Për të parandaluar këtë, disa mund të marrin suplemente hekuri.

    Megjithatë, Shërbimi Shëndetësor Kombëtar (britanik) paralajmëron në faqen e saj se marrja e “sasitë shumë të mëdha” të hekurit mund të shkaktojë:

    Kapsllëk;

    Ndjesi të të përzierave;

    Të vjella;

    Dhimbje stomaku.

    Nëse shfaqen këto simptoma, mund të jetë koha për të ulur dozën e hekurit. Tek fëmijët, marrja e tepërt e hekurit mund të jetë vdekjeprurëse. NHS thotë:

    “Doza shumë të larta të hekurit mund të jenë fatale, veçanërisht tek fëmijët, ndaj mbajeni gjithmonë jashtë arritjes së tyre”.

    Një dozë e lartë hekuri për të rriturit konsiderohet mbi 20 mg.

    Sa hekur keni nevojë të merrni?

    Meshkuj 19 vjeç e më shumë: 8.7 mg në ditë

    Femra 19–49 vjeç: 14.8 mg në ditë

    Femra 50 vjeç e më shumë: 8.7 mg në ditë

    Femrat pas menopauzës që kanë ende menstruacione mund të kenë nevojë për të njëjtën sasi si femrat 19–49 vjeç.

  • Dollari amerikan bie në nivelin më të ulët në katër vite

    Dollari amerikan bie në nivelin më të ulët në katër vite

    Dollari amerikan ka rënë në nivelin më të ulët që nga viti 2022, duke shënuar një dobësim të ndjeshëm në tregjet ndërkombëtare valutore. Rënia vjen mes shqetësimeve të investitorëve për paqëndrueshmërinë politike dhe ekonomike në Shtetet e Bashkuara.

    Gjatë ditës së djeshme, dollari humbi rreth 1.3 për qind kundrejt një shporte monedhash kryesore, ndërsa në baza vjetore rënia e tij ka arritur afërsisht 10 për qind. Kjo përbën humbjen më të madhe ditore të monedhës amerikane që nga prilli i vitit të kaluar, raporton theguardian.

    Presidenti amerikan, Donald Trump reagoi ndaj zhvillimeve duke deklaruar se dollari “po ecën shumë mirë”, deklaratë që u interpretua nga tregjet si mungesë shqetësimi për dobësimin e monedhës dhe që kontribuoi më tej në presionin negativ mbi dollarin.

    Analistët e lidhin rënien me pasigurinë rreth politikave tregtare, kërcënimet për vendosjen e tarifave të reja dhe tensionet gjeopolitike, si dhe me dyshimet për ndërhyrje politike në politikat e Rezervës Federale.

    Ndërkohë, euroja dhe franga zvicerane janë forcuar ndjeshëm, duke arritur nivele më të larta shumëvjeçare. Edhe ari ka shënuar rritje rekord, duke kaluar nivelin 5200 dollarë për “unce”, pasi investitorët kërkojnë asete të sigurta në kohë pasigurie.

    Ekspertët paralajmërojnë se dobësimi i dollarit mund të vazhdojë edhe në muajt në vijim, nëse pasiguria politike dhe ekonomike në SHBA nuk zbutet.

    Rënia e monedhës amerikane pritet të sjellë përfitime për kompanitë eksportuese, por edhe rritje të çmimeve për mallrat e importuara për konsumatorët amerikanë.

  • Manipulimi i votave, Qalaj mbledh kryeprokurorët – kërkon unifikim të hetimeve

    Manipulimi i votave, Qalaj mbledh kryeprokurorët – kërkon unifikim të hetimeve

    Ushtruesi i Detyrës së Kryeprokurorit të Shtetit, Agron Qalaj, ka mbajtur kolegjiumin e rregullt me kryeprokurorët e të gjitha prokurorive dhe përfaqësues nga Zyra e Kryeprokurorit të Shtetit, ku u diskutua trajtimi i rasteve që lidhen me zgjedhjet e parakohshme për Kuvendin e Republikës së Kosovës, të mbajtura më 28 dhjetor 2025.

    Gjatë takimit, Qalaj ka vlerësuar angazhimin e prokurorëve të shtetit gjatë procesit zgjedhor, duke theksuar se institucionet e prokurorisë kanë vepruar me profesionalizëm dhe vigjilencë.

    “Gjatë procesit zgjedhor, prokuroritë kanë vepruar në përputhje me kompetencat ligjore, me qëllim të garantimit të integritetit të procesit zgjedhor dhe mbrojtjes së vullnetit të qytetarëve të shprehur me votë”, ka deklaruar Qalaj.

    Koordinatorja Nacionale për Zgjedhje, prokurorja Laura Pula, ka informuar të pranishmit për koordinimin ndërmjet Koordinatores Nacionale dhe prokurorive, lidhur me rastet kur është evidentuar ose dyshuar për cenim të procesit zgjedhor.

    Ajo ka bërë të ditur se prokuroritë themelore kanë ndërmarrë veprime konkrete në rastet e dyshimeve për keqpërdorim apo falsifikim të votave, duke përfshirë grumbullimin e informatave dhe sigurimin e provave relevante.

    Edhe kryeprokurorët e prokurorive themelore kanë raportuar për veprimet hetimore të zhvilluara, veçanërisht në rastet e dyshimeve për manipulim të votave për kandidatët për deputetë të Kuvendit të Kosovës.

    Në përmbyllje të kolegjiumit, u.d. Kryeprokurori i Shtetit ka kërkuar unifikim të veprimeve dhe praktikave hetimore në të gjitha prokuroritë.

    “Është e domosdoshme që trajtimi i rasteve që ndërlidhen me keqpërdorimin apo falsifikimin e votave të bëhet në mënyrë të unifikuar dhe sa më efikase në nivel vendi”, ka theksuar Qalaj. /Telegrafi/

  • Arrestohet i dyshuari që shtiu me armë në Podujevë

    Arrestohet i dyshuari që shtiu me armë në Podujevë

    Policia e Kosovës ka arrestuar të dyshuarin i cili ka shtënë me armë zjarri në rrugën “Zahir Pajaziti” në Podujevë.

    Kështu ka konfirmuar për “Sinjalin” zëdhënësja e Policisë për Rajonin e Prishtinës, Flora Ahmeti.

    “Menjëherë pas marrjes së informatës, policia ka dalë në vendin e ngjarjes dhe ka nisur hetimet lidhur me rrethanat që karakterizojnë rastin. Bazuar në të dhënat fillestare nuk raportohet për persona të lënduar”, ka shtuar ajo.

  • Turqia i dërgon mesazh të qartë ShBA-së: Gaboni nëse e sulmoni Iranin

    Turqia i dërgon mesazh të qartë ShBA-së: Gaboni nëse e sulmoni Iranin

    Ministri i Jashtëm i Turqisë, Hakan Fidan, ka dërguar një mesazh të qartë ndaj Shteteve të Bashkuara, duke paralajmëruar se çdo sulm ndaj Iranit do të ishte i gabuar dhe se rifillimi i një konflikti do të ishte i rrezikshëm.

    Ai gjithashtu theksoi se Irani është i gatshëm të ulet përsëri në tryezën e bisedimeve për çështjen bërthamore, duke ofruar mundësi për një zgjidhje diplomatike.

    Në një kohë kur një flotë e madhe amerikane po lëviz drejt Iranit, presidenti Donald Trump ka thënë se do ta dojë që të mos ndodhte asgjë.

    Fidan u shpreh se negociatat duhet të zhvillohen çështje për çështje dhe jo si një paketë e vetme.

    “Këshilla ime për miqtë amerikanë është që të mbyllin çështjet me iranianët një nga një. Filloni me dosjen bërthamore, mbylleni atë, dhe mos e trajtoni si një paketë”, tha ministri turk.

    Ai shtoi se trajtimi i të gjitha çështjeve njëkohësisht mund të jetë i vështirë për palën iraniane dhe mund të duket poshtëruese për udhëheqësinë e tyre.

    “Nëse mund t’i bëjmë gjërat më të pranueshme dhe më të lehta për t’u toleruar, kjo do të ndihmonte shumë në procesin e negociatave”, shtoi Fidan.

  • Katër vite burg për ish-senatorin francez që drogoi një deputete për të abuzuar seksualisht me të

    Katër vite burg për ish-senatorin francez që drogoi një deputete për të abuzuar seksualisht me të

    Një ish-senator francez është dënuar me katër vjet burg pasi u shpall fajtor për drogatimin e një deputeteje me qëllim për ta sulmuar seksualisht. Joel Guerriau do të vuajë 18 muaj në burg, ndërsa është urdhëruar t’i paguajë Sandrine Jossos 5.000 euro dëmshpërblim për vuajtjen emocionale të shkaktuar.

    68-vjeçari dyshohet se në nëntor të vitit 2023 e kishte ftuar Jossos, deputete e Asamblesë Kombëtare Franceze, në banesën e tij në Paris, ku kishte pranuar se i kishte hedhur drogë në pije. Guerriau, i cili ka shërbyer si senator i rajonit Loire-Atlantique nga viti 2011 deri më 2025, ka pretenduar se veprimi ishte aksidental dhe se nuk kishte qëllim për ta sulmuar seksualisht. Avokatët e tij kanë paralajmëruar ankimim ndaj vendimit, shkruan The Independent.

    Sipas dokumenteve gjyqësore të cituara nga mediat franceze, Jossos kishte shkuar në shtëpinë e Guerriaus për të festuar rizgjedhjen e tij. Ajo filloi të ndihej keq pasi kishte pirë një gotë shampanjë me shije të pazakontë. Kur Guerriau këmbënguli që të ngrinin edhe një dolli tjetër, deputetja u alarmua dhe shkoi në spital me ndihmën e një miku. Raporti toksikologjik zbuloi se në trupin e saj kishte tre herë më shumë MDMA sesa doza rekreative.

    “Shkova për të vizituar një mik dhe zbulova një agresor,” ka deklaruar Jossos gjatë dëshmisë së saj. “Ai më shikonte me ngulm, nuk e kisha parë kurrë në atë mënyrë. Nuk doja ta tregoja dobësinë time sepse kisha frikë se nëse i thosha që nuk ndihesha mirë, do të më detyronte të shtrihesha.”

    Guerriau ka thënë se po kalonte një periudhë të vështirë shëndetësore dhe vuante nga depresioni. Ai ka pretenduar se kishte marrë drogën një natë më parë dhe se aksidentalisht ia kishte hedhur Jossos. “Me pak fjalë, jam një idiot,” ka thënë ai, duke shtuar: “Ndjej keqardhje. Jam i neveritur nga vetja, nga pakujdesia dhe budallallëku im.”

    Ai ka shprehur gjithashtu dëshirën për të folur publikisht për rreziqet e drogave, duke theksuar se “nuk flitet mjaftueshëm për efektet e këtyre substancave”. Ish-senatori ka shtuar se nuk mban mend të ketë bërë kërkime në internet për ekstazin dhe se mendimet e tij ishin spontane, duke kërkuar më shumë vëmendje nga qeveria për ngjarje të tilla.

    Pas ngjarjes, Jossos u detyrua të marrë gjashtë muaj pushim nga puna dhe i janë nxjerrë katër dhëmbë për shkak të shtrëngimit të nofullës nga stresi. Prokurori Benjamin Coulon ka theksuar se Guerriau kishte votuar vetë ligjin që e bën vepër penale administrimin e një substance të dëmshme me qëllim kryerjen e përdhunimit apo sulmit seksual.

    “Ajo që kam përjetuar është ende shumë e dhimbshme,” ka thënë Jossos. “Trauma psikologjike është sikur të jesh e ngrirë në kohë… trembem për gjënë më të vogël. Jam bërë shumë e ndjeshme.”

  • Mbrohen në heshtje katër të akuzuarit për fajde

    Mbrohen në heshtje katër të akuzuarit për fajde

    Në Gjykatën Themelore në Pejë- Dega në Istog në seancën e së mërkurës në gjykimin për fajde, katër të akuzuarit Ajet Kuqi, Xhevdet Cacaj, Idriz Gashi dhe Isuf Thaqi shfrytëzuan të drejtën të mbrohen në heshtje.

    Më pas, sipas procesverbalit, prokurorja Sadije Muriqi dhe mbrojtja e të akuzuarve deklaruan se nuk kanë mundur të përgatiten për fjalën përfundimtare dhe një ndër arsyet ka qenë mospajisja me procesverbalin e seancës së kaluar, raporton “Betimi për Drejtësi”.

    Andaj, ata kërkuan që dhënia e fjalës përfundimtare të shtyhet për një ditë tjetër.

    Në këto rrethana, seanca u ndërpre dhe e radhës pritet të mbahet në muajin shkurt.

    Sipas procesverbalit, mbrojtësja e Isuf Thaqit, avokatja Majlinda Kollçaku, ua dorëzoi palëve autorizimin e kredisë në emër të të mbrojturit të tij.

    Administrimin e kësaj prove e kundërshtoi prokurorja Sadije Muriqi, me arsyetimin se nuk është kontestuese fakti që i akuzuari Thaqi ka marrë kredi, por kjo provë nuk e arsyeton nëse i akuzuari këtë shumë të të hollave e ka marrë kredi me qëllim që t’ia japë borxh të dëmtuarit.

    Prokurorja po ashtu kundërshtoi administrimin si provë aktvendimin e Prokurorisë Themelore në Pejë, të dorëzuar nga mbrojtësja e të akuzuarit Xhevdet Cacaj, avokatja Venera Gashi-Selmanaj, me të cilin tha se është hudhur poshtë kallëzimi penal ndaj të mbrojturit të saj, me të cilin pretendohej se ai kishte kanosur Rifat Jasiqin dhe Sh.J.

    Sipas prokurores, vetë i dëmtuari ka deklaruar se nuk ka mundur ta arsyetojë me ndonjë provë kanosjen, ngase ka qenë vetëm dhe s’ka pasur kamera.

    Më pas, gjykatësi Petrit Nrecaj aprovoi propozimet e mbrojtjes së Thaqit dhe asaj të Cacajt.

    Ndryshe, edhe në këtë seancë mungoi i dëmtuari Rifat Jasiq, i cili meqenëse nuk e ka obligim pjesëmarrjen, në seancat e kaluara kishte deklaruar se nuk do të jetë i pranishëm, por do të përfaqësohet nga përfaqësuesja e tij, avokatja Xhevahire Kloopner.

    Të akuzuarit Arbër Gashi, Ajet Kuqi, Xhevdet Cacaj, Idriz Gashi, Shërbim Berisha, Blerim Thaqi dhe Isuf Thaqi, ngarkohen për veprën penale të fajdesë, në dëm të dëmtuarit Rifat Jasiq. Për të akuzuarin Blerim Thaqi ishte veçuar procedura penale dhe i njëjti është dënuar me 2 vjet burgim dhe 2 mijë euro gjobë për “Fajde”. Ai po ashtu obligohet që pas plotfuqishmërisë së aktgjykimit në afat prej 30 ditësh t’ia kompensojë të dëmtuarit Jasiq 16 mijë e 650 euro.

    Kurse, për të akuzuarin Shërbim Berisha pocedura është veçuar më 28 tetor 2025. Ndërkaq, për të akuzuarin Arbër Gashi, proceduar u veçua në seancën e 27 janarit 2026.

    Sipas aktakuzës të ngritur nga Prokuroria Themelore në Pejë, më 13 korrik 2018, të akuzuarit ngarkohen për veprën penale të fajdesë, në dëm të dëmtuarit Rifat Jasiq.

    Sipas aktakuzës, G.D., akuzohej se në vitin 2015 kishte shfrytëzuar gjendjen ekonomike të dëmtuarit Rifat Jasiq, duke kontraktuar kamatë jopropercionale në këmbim të hollave. Sipas akuzës, i pandehuri i kishte dhënë të dëmtuarit shumën prej 90 mijë euro me kamatë prej 5% në muaj.

    Ndërsa sipas dispozitivit të dytë, D., akuzohej se i kishte dhënë shumën prej 23 mijë euro me kamatë prej 10% në muaj dhe pasi i dëmtuari nuk e paguan në tërësi kamatën, i pandehuri ia shton borxhin bazë në shumë prej 27 mijë euro dhe kamatën prej 7 mijë euro.

    I pandehuri Arbër Gashi akuzohet se në Deçan, në vitin 2014 dhe vitin 2015, i kishte dhënë të dëmtuarit shumën prej 4 mijë euro me kamatë 10% në muaj dhe shumën prej 17 mijë euro në këmbim të kamatës prej 10% në muaj.

    I pandehuri Ajet Kuqi akuzohet se në vitin 2016, të dëmtuarit i kishte dhënë shumën prej 10 mijë euro me kamatë mujore prej 8% në muaj.

    I pandehuri Xhevdet Cacaj akuzohet se në vitin 2015, të dëmtuarit ia kishte dhënë me fajde shumën prej 5 mijë euro me kamatë prej 7% në muaj, ndërsa në vitin 2016 akuzohet se i kishte dhënë përsëri të dëmtuarit shumën prej 2 mijë euro me kamatë mujore prej 10% . Ndërsa sipas dispozitivit të tretë, i njëjti akuzohet se e kishte ngarkuar të dëmtuarin me 15% kamatë mujore, për të hollat e dhëna në shumë prej 6 mijë euro në muaj.

    I pandehuri Idriz Gashi akuzohet se më 2016, të dëmtuarit i kishte dhënë hua me fajde në shumë prej 6 mijë euro, me kamatë prej 15% në muaj.

    I pandehuri Përparim Rexhepi akuzohet se i dha të dëmtuarit shumën prej 15 mijë euro, me kamatë mujore prej 6%.

    I pandehuri Shërbim Berisha akuzohet se i kishte dhënë të dëmtuarit shumën prej 15 mijë euro, me kamatë mujore prej 5% në muaj apo 750 euro në muaj. Tutje, i pandehuri Blerim Thaqi akuzohet se i kishte dhënë të dëmtuarit shumën prej 15 mijë euro, me kamatë mujore prej 3 % në muaj.

    I pandehuri Isuf Thaqi akuzohet se i kishte dhënë të dëmtuarit në periudha të ndryshme kohore shumën prej 20 mijë euro, me kamatë prej 5% në muaj. Kurse, i akuzuari Qamil Pajaziti akuzohet se i kishte dhënë të dëmtuarit shumën prej 4 mijë euro, me kamatë mujore prej 7.5%, përkatësisht nga 300 euro në muaj.

    Me këto veprime, ata akuzohen se në vazhdimësi kanë kryer veprën penale “Fajdeja”, nga neni 343, paragrafi 1 dhe lidhur me nenin 81 të KPRK-së.

    Ndryshe, në këtë rast akuzohej edhe L.K., mirëpo për të njëjtin kishte pushuar procedura penale për shkak se ka ndërruar jetë. Sipas aktit akuzues, ai akuzohej se i kishte dhënë të dëmtuarit shumën prej 10 mijë euro me kamatë mujore prej 4% në muaj, kurse pas pagesës nga i dëmtuari të kamatës në shumë prej 1 mijë e 200 euro, ai ia kishte rritur përqindjen në 5% në muaj, ku i njëjti për periudhën prej 12 muaj paguan 500 euro në muaj në emër të kamatës.

  • A duhet Kosova të ndalojë përdorimin e mediave sociale nga fëmijët nën 16 vjeç? Sogojeva: Duhet të bëhet një analizë

    A duhet Kosova të ndalojë përdorimin e mediave sociale nga fëmijët nën 16 vjeç? Sogojeva: Duhet të bëhet një analizë

    Ndonëse u sugjerua që edhe Kosova të veprojë ngjashëm sikurse Franca dhe Australia që të ndalojë përdorimin e mediave sociale nga fëmijët nën moshën 16-vjecare, por që fillimisht parapëlqehet që bëhet një analizë e thuktë dhe jo të dihet nëse po bëhet mirë apo keq në ndalim, raporton Ekonomia Online.

    Krenare Sogojeva-Dermaku, kominisionere e Agjencisë për Informim dhe Privatësisë e pyetur rreth kësaj në një diskutim që organizuar FOL në kuadër të shënimit të Ditës Ndërkombëtare për Mbrojtjen e të Dhënave Personale e ku temë e diskutimit ishte: “Edukimi i të rinjve dhe informimi publik: Sfidat dhe mundësitë në mbrojtjen e të dhënave personale”, tha se në parim ndalimi i teknologjisë nuk bën nder.

    “Në parim ndalimi i teknologjisë nuk është se na bën nder neve si Kosovë dhe kjo nuk na bën nder dhe këtë nuk e shoh në kuptimin e asaj që ne nuk kemi mundësi me përdor internetin. Në kuptimin e sigurisë së vendit duke pasur parasysh mungesën e domenit zyrtar në Kosovë dhe mundësisë së jashtëzakonshme të ofruesve të shërbimeve të internetit nga vendet fqinje, që një nga ta është armiku jonë. Prandaj në këtë aspekt jam shumë skeptike të jap një përgjigje duhet apo nuk duhet, sepse qytetari është i prirë që dëshirën dhe rutinën që e ka krijuar në përdorimin e rrjeteve sociale ta kërkojë një zgjidhje diku tjetër dhe shumë lehtë e merr një ofrues shërbimesh nga shteti fqinj e që aty dy herë rrezikon veten e vet. Këtë e them vetëm në parim. Se si mund të trajtohet kjo, unë mendoj se ka zgjidhje dhe duhet të bëhet një analizë. Sa i përket moshës, dhe jemi përballë TikTok-ut si kompani dhe kemi arritur si Agjenci në komunikimet tona me përfaqësues të TikTok-ut që nga 13 që e ka pasur, në Kosovë të bëhet 16”, tha ajo.

    Sogojeva – Dermaku tha se çdo vendim mund të atakojë dhe mund të ketë ndikim në përditshmërinë e njerëzve.

    “Në çdo vendim që atakojë, mund të ketë ndikim në përditshmërinë e njerëzve dhe të rinjve, duhet të bëhet një analizë e thuktë: a po bëjmë mirë që e ndalim, apo po bëjmë keq, apo cili është mesi i artë i cili do të mund të jetë i përshtatshëm pa rreziku fëmijët tanë”, tha ajo.

  • 10 gabimet më të këqija me gjumin: Kafeina, alkooli dhe stresi ju pengon të flini

    10 gabimet më të këqija me gjumin: Kafeina, alkooli dhe stresi ju pengon të flini

    Ne kalojmë rreth një të tretën e jetës sonë duke fjetur, megjithatë gjumi mbetet shpesh një mister.

    Sipas CDC-së, një në tre amerikanë flenë më pak se shtatë deri në nëntë orë të rekomanduara për natë. Në Mbretërinë e Bashkuar, një anketë e YouGov në vitin 2020 tregoi se 18% e britanikëve flenë më pak se gjashtë orë në ditë.

    Mungesa kronike e gjumit lidhet me përqendrim të reduktuar, kujtesë të dëmtuar, ndjenja depresioni dhe nervozizmi, si dhe probleme shëndetësore fizike, përfshirë dobësimin e sistemit imunitar dhe çrregullime hormonale. Shumë faktorë që ndikojnë në gjumë janë përtej kontrollit tonë. Dr. Julio Fernandez-Mendoza, profesor i psikiatrisë në Kolegjin e Mjekësisë Penn State, shpjegon se banorët e zonave me dhunë të lartë, ata që punojnë shumë ose përballen me diskriminim racor, shpesh flenë më keq. “Çdo faktor shoqëror që ndikon në shëndet ndikon edhe në gjumë”, thotë ai.

    Gabimet më të zakonshme që prishin gjumin:

    1. Nuk dini sa gjumë ju nevojitet vërtet
    Ekspertët rekomandojnë shtatë deri në nëntë orë gjumë për të rriturit, por nevojat ndryshojnë nga individi në individ. Për shembull, Margaret Thatcher flinte vetëm katër orë në natë, ndërsa Dakota Johnson nuk funksiononte pa 10 orë gjumë. Për të kontrolluar nëse po flini mjaftueshëm, vëreni humorin dhe performancën tuaj ditore.

    2. Të hash shumë ose shumë pak para gjumit
    Të hash shumë mund të shkaktojë shqetësim ose urth, ndërsa të hash shumë pak mund të shkaktojë uri. Ushqimi i rregullt dhe në orare të njëjta ndihmon menaxhimin e urisë dhe gjumit.

    3. Shikimi i ekranit para gjumit
    Drita blu nga telefonat, kompjuterët dhe televizorët rrit vigjilencën dhe mund të vonojë gjumin. Përmbajtja stimuluese, si shfaqjet emocionuese ose postimet në mediat sociale, e vështirëson gjithashtu të biesh në gjumë.

    4. Mungesa e relaksimit
    Ritualet relaksuese pas darkës, si leximi ose aktivitetet e qeta, ndihmojnë trurin të përgatitet për gjumë. Është e këshillueshme të keni 30-60 minuta për t’u çlodhur para gjumit.

    5. Gjumi i tepërt gjatë ditës
    Dremitja e gjatë mund të prishë orarin natyral të gjumit. Ekspertët sugjerojnë që dremitja të mos zgjasë më shumë se 30 minuta.

    6. Kalimi i shumë kohës zgjuar në shtrat
    Shtrati duhet përdorur kryesisht për gjumë dhe seks. Nëse nuk mund të flini, ngrihuni dhe bëni diçka relaksuese derisa të ndiheni gati për gjumë.

    7. Mungesa e gjumit gjatë javës
    Privimi i gjumit gjatë javës nuk mund të kompensohet plotësisht gjatë fundjavave. Borxhi i gjumit grumbullohet dhe ndikon në shëndetin tuaj.

    8. Orari i paqëndrueshëm i gjumit
    Koha e ndryshuar e gjumit dhe zgjimit e vështirëson përshtatjen e trupit. Është e rëndësishme të keni një orar të qëndrueshëm, edhe gjatë fundjavave.

    9. Konsumi i tepërt i kafeinës dhe alkoolit
    Kafeina mund të mbajë zgjuar për disa orë, ndërsa alkooli, edhe pse shkakton lodhje, prish ciklet e gjumit dhe redukton cilësinë e tij.

    10. Shqetësimi për gjumin
    Të shqetësuarit për gjumin mund ta përkeqësojnë problemin. Stresi për gjumin mund ta bëjë më të vështirë të biesh në gjumë dhe të qëndrosh i qetë.

    Në përmbledhje, një gjumë i mirë kërkon njohjen e nevojave personale, një rutinë të qëndrueshme, relaksim të mjaftueshëm dhe shmangien e faktorëve që e pengojnë gjumin, si ekrane, ushqim i papërshtatshëm, kafeinë dhe alkool. Gjumi i shëndetshëm është po aq i rëndësishëm sa ushqimi dhe aktiviteti fizik për shëndetin tonë të përgjithshëm.