Author: G.O.

Maqedonia e Veriut do të vazhdojë të mbështesë Ukrainën pasi ajo i shërben mbrojtjes së Evropës, tha presidenti i vendit, Stevo Pendarovski, në fjalimin e tij në konferencën e 26-të “SHBA-Karta e Adriatikut” në Shkup.

Pendarovski tha se lufta e Rusisë ndaj Ukrainës solli sfida për arkitekturën e sigurisë së Evropës dhe Maqedonia e Veriut e ka dënuar “pushtimin e paligjshëm” që nga fillimi.

Ai tha se Maqedonia e Veriut mbështet plotësisht dhe kontribuon me kapacitetet e saj përpjekjet e NATO-s për të forcuar krahun e saj lindor, raportoi Anadolu Agency.

“Është e vërtetë që lufta në Ukrainë mund të zgjatë, por ne jemi të gatshëm të vazhdojmë të ndihmojmë sepse besojmë se mbrojtja e Ukrainës është mbrojtja e rendit parimor evropian dhe ndërkombëtar”, tha presidenti.

Pendarovski argumentoi se lufta e Ukrainës përsëriti nevojën që BE të fokusohet në integrimin me vendet e Ballkanit Perëndimor, një “proces që do të forcojë më tej stabilitetin, sigurinë, demokratizimin e rajonit tonë, sepse NATO dhe Bashkimi Evropian janë të dy korridoret për të ardhmen e parashikueshme dhe të begatë”.

“Karta SHBA-Adriatik” u formua në vitin 2003 për t’u mundësuar vendeve në Evropën Juglindore që të ndjekin dhe në fund të marrin anëtarësimin e plotë në NATO.

Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, tha se forcat ukrainase po bëjnë përparim kundër forcave ruse në rajonin lindor të Donjeckut, përderisa Moska ka kryer sulme të reja me artileri në rajonin jugor të Nikopolit dhe Hersonit gjatë natës, duke plagosur civilë dhe duke shkaktuar dëme nëpër shtëpi dhe infrastrukturë.

“Po përparojmë në drejtim të Donjeckut”, tha Zelensky pas një konference online me zyrtarët e ushtrisë, duke shtuar se ai po ashtu u informua për situatën në rajonin pjesërisht të çliruar të Hersonit, që për muaj të tërë ka qenë cak i granatimeve ruse.

“Rusët po vazhdojnë të terrorizojnë territoret që artileria e tyre mund të arrijë”, tha ai.

Më herët gjatë 27 shtatorit, Oleksandr Prokudin, kreu i administratës ushtarake në Herson shkroi në Telegram se 12 persona janë lënduar në rajon si pasojë e granatimeve ruse.

Në rajonin e Nikopolit, dy persona janë lënduar nga granatimet ruse tha kreu i administratës ushtarake, Serhiy Lysak.

Shtabi i Përgjithshëm i ushtrisë ukrainase tha se forcat e këtij shteti po vazhdojnë operacionet sulmuese në drejtim të qytetit lindor të Bahmutit dhe në rajonin jugor të Melitopolit, duke shtuar se në total janë realizuar 26 beteja në 24 orët e fundit.

Që kur u tërhoq nga marrëveshja për drithërat në korrik, Rusia ka shpeshtuar sulmet ndaj infrastrukturës në portet ukrainase në Odesa dhe Mikolajiv./REL/

Zëdhënësi i Komisionit Evropian Peter Stano tha se Bashkimi Evropian (BE) do të presë përfundimin e hetimeve të plota për sulmin terrorist të së dielës në fshatin Banjskë në veri të Kosovës, para se të marrë një vendim dhe konkluzione për çfarëdo mase dhe pasojë, duke mos dashur të komentojë pretendimet se disa shtete anëtare kanë kërkuar vendosjen e masave ndaj Serbisë.

“Nuk është kompetencë ime të jap informacione nga bisedat konfidenciale dhe informacionin për mbledhjen e Komisionit për Politikë dhe Siguri të martën”, ka thënë Stano, shkruan N1.

Stano ka theksuar se BE-ja ka thënë edhe më herët se masat e vendosura ndaj Prishtinës mund të zbatohen edhe për Serbinë, dhe kur shtetet anëtare të BE-së të marrin një vendim formal për to, kur dhe cilat masa, për çfarë arsye, do të shpallen publikisht.

Ish-kreu i Qeverisë, Ramush Haradinaj tha se rreziku për eskalim të situatës sërish në veri ekziston, raporton Ekonomia Online. Ai tha se përgjegjës për këtë situatë është Serbia dhe se për këtë duhet edhe një hetim ndërkombëtar.

Haradinaj pas takimit me presidenten, Vjosa Osmani pohoi se për këtë çështje duhet të ketë një hetim ndërkombëtar. Madje kreu i AAK-së, tha se koordinimi me aleatët është i domosdoshëm në këtë fazë.

Haradinaj tha se institucionet e sigurisë të vendit u treguan të suksesshme, por se të njëjtën duhet ta bëjënë edhe politikanët në pushtet.

Ish-kryeministri tha se duhet që të kryhen edhe hetime për të vërtetuar atë që dihet se Serbia qëndron pas sulmit terrorist që vrau policin Afrim Bunjaku.

“Biseda ishte kryesisht lidhur me situatën e sigurisë ne vend gjatë ditëve të fundit të ndërlidhura me sulmin terrorist që ndodhi më veri ku humbi jetën një epror i Policës së Kosovës. Kosova edhe në të kaluarën është përballur me situata të sigurisë. Kjo që ndodhi tani është e pastër terrorizëm. Është e logjikshme që të bashkëbisedohet në situata të tilla. Për shkaka se rreziku vazhdon edhe me tutje, është prezent rreziku”.

“Duhet që të bëjmë kujdes që edhe vendimmarrësit politik ta kryejnë me sukses punë  e vete. Përballja me rreziqe e sigurisë nuk behet duke e bartur përgjegjësin vetëm te profesionistët, dihet ndihmesa politike edhe dihet një kurs politik i besueshme me aleatët. Serbia nuk e fsheh faktin se është sponzorisese, i ka stërvit dhe i ka dhënë udhëzimit këtij grupi terrorist. Është mirë që të zhvillimet një hetim që Serbia është faktorë, kjo dihet por të vërtetohet edhe nga hetuesit ndërkombëtar me mundësi të një gjykate”, tha ai.

Haradinaj tha se një situatë e tillë është mjaft komplekse dhe se etapat që vijnë kërkojnë një koordinim të të gjithëve.

“Askush nuk duhet të mungojë për të bërë pjesën e vet, askush në Kosovë. ne do ta kryejmë detyrën tonë në shërbim të vendit. Kemi nevojë për aleatët e sigurisë. Vetëm imagjinoni nëse aty në veri të mos ishte KFOR-i, ushtarët amerikanë. Pra, kini parasysh.  Është mjaft e mirëseardhur që e kemi KFOR-in atje, si dhe EULEX-in”.

Kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku, ka njoftuar se mbrëmë ka pranuar ftesë nga presidentja Osmani për takim me të dhe me drejtorin e AKI-së, Petrit Ajeti.

Abdixhiku ka thënë se në këtë takim është informuar për gjendjen e sigurisë në veri të vendit dhe për angazhimin e institucioneve shtetërore në përballje me sulmet terroriste gjatë së dielës.

“Mbrëmë, kam pranuar ftesë nga Presidentja e Kosovës për takim të përbashkët me të dhe Drejtorin e AKI-së. Këtë mëngjes, në takimin e përbashkët, jam informuar mbi gjendjen e sigurisë në veri të vendit dhe angazhimin e institucioneve shtetërore – veçmas ato të sigurisë e inteligjencës – në përballje me sulmet terroriste gjatë ditëve të fundit; dhe jo vetëm”, ka shkruar Abdixhiku në Facebook.

Ai ka thënë se ka shprehur mirënjohjen e LDK-së për të gjithë në shërbim dhe ka shprehur domosdoshmërinë e unitetit nacionale në përballje me sfidat që mund të vijnë nga Serbia.

“Kam shprehur mirënjohjen e Lidhjes Demokratike të Kosovës për të gjithë në shërbim. Kam shprehur po ashtu domosdoshmërinë e unitetit nacional në përballje me sfidat që mund të vijnë nga Serbia; si shtet sponsorizues e strehues i terroristëve. Djemtë e vajzat tona fituan betejën kundër terrorizmit në terren. Është koha ta fitojmë atë diplomatike në politikë. Në këtë përpjekje jemi bashkë. Në këtë përpjekje na duhen aleatë”, ka shkruar ai.

Katër persona të cilët janë janë arrestuar gjatë aksionit të Policisë së Kosovës, në fshatin Banjskë të komunës së Zveçanit, larg nga vendi i ngjarjes janë liruar në mungesë të provave të paraqitura nga Policia e Kosovës.

Lajmi u bë i ditur nga zyra e informimit të Prokurorisë Speciale të Kosovës.

“Ju njoftojmë se katër (4) perona të cilët janë arrestuar gjatë aksionit të Policisë së Kosovës, në fshatin Banjskë të komunës së Zveçanit, larg nga vendi i ngjarjes, të njëjtit janë liruar dje (26 shtator 2023), nga Prokuroria Speciale e Republikës së Kosovës, në mungesë të provave të paraqitura nga Policia e Kosovës”, thuhet në njoftim.

Drejtori ekzekutiv në Institutin e Kosovës për Drejtësi (IKD), Ehat Miftaraj, tha për Ekonomia Online se nëse Agjencia e Kosovës për Inteligjencë (AKI) nuk ka pasur informacione mbi sulmin e së dielës në veri të Kosovës, atëherë kjo është dështim i këtij institucioni.

Sipas tij, presidenca dhe kryeministria do të duhej ta bënin një vlerësim të situatës.

“Jemi në një fazë ku janë ditë e para mbas aksionit, unë jam i sigurt që institucionet e Republikës së Kosovës, me theks të veçantë presidenca dhe kryeministria do të duhej që të vej një vlerësim të situatës, nëse AKI-a ka pasur dhe nëse i ka ndarë këto informata me grupet e caktuara në Kosovë, me theks të veçantë Policinë dhe institucionet tjera të sigurisë dhe nëse ky informacion nuk ka ardhur prej AKI-së atëherë kjo mund të konsiderohet si dështim i këtij institucioni, i cili nuk ka mundur të parapri ose të ketë informacion se mund të ndodh një gjë e tillë, po flasim për një armatim masiv, i cili ka hyr në territorin e Republikës së Kosovës”.

Ai tha se institucionet e inteligjencës do të duhej të kishin informacione rreth asaj që ndodh në Kosovë dhe kjo çështje duhet të ngrihet në nivel institucional për të kuptuar edhe dështimet, por edhe të merret mësim.

“Po flasim për një grup i cili ka qenë së paku, prej 30 personave dhe sigurisht që institucionet e inteligjencës në Kosovë do të duhet të kishin informata se çka ndodh në territorin e Republikës së Kosovës, unë besoj që në ditët në vazhdim , në javët në vazhdim do të duhej që kjo çështje të ngrihej në nivel institucional për të kuptuar edhe dështimet por edhe përvojat, mësimet që mund të marrim nga raste të tilla”.

Miftaraj shtoi se institucionet e Kosovës do të duhej të shkëmbenin informacione, të bënin takime me të institucionet ndërkombëtare që veprojnë në atë pjesë nëse ka pasur një informacion të tillë dhe nëse është ndarë me kosovarët.

“E para, në çdo shtet edhe Kosova i ka agjencitë e inteligjencës, që është Agjencia e Kosovës për Inteligjencë, por edhe inteligjenca brenda policisë së Kosovës, dhe qëllimi kryesor i këtyre institucioneve është që në popull, në publik, të mbledh, të marr informacione të cilat sigurisht nuk mund të kuptohen nga organe të tjera të shtetit, të gjitha këto informata duhet të përpunohen, të analizohen për të ardhur deri në një konkluzion i cili mund të iu shërbej pastaj institucioneve të drejtësisë por edhe institucioneve tjera për të parandaluar apo për të luftuar dukuritë që cenojnë rendin kushtetues, juridik në Republikën e Kosovës”

“Ne e dimë që veriu i Kosovës është në një gjendje tjetër, ku kemi KFOR-in, kemi EULEX-in, kemi një pjesë të personave të cilët fatkeqësitë janë të ndikuar nga strukturat serbe nga strukturat e sigurisë, janë të frikësuar dhe është e kuptueshme që AKI nuk mund ta ushtroj mandatin e saj në çdo pjesë të vendit, por kur flasim për një armatim të tillë, kur flasim për një numër kaq të madh të personave të përfshirë do të duhej që AKI të kish informacione të tilla, institucionet e Kosovës do të duhej të shkëmbenin informata po edhe takime me KFOR-in dhe të gjitha institucionet e tjera ndërkombëtare që veprojnë në atë pjesë nëse ka pasur një informacion i tillë dhe nëse është ndarë me kohë në institucionet e Kosovës”.