Blog

Rusia qëlloi me raketa balistike kryeqytetin ukrainas, Kiev, të martën herët, thanë autoritetet lokale, pas një pauze në sulmet ndaj qyteteve dhe infrastrukturës kryesore të dakordësuar nga Rusia dhe Shtetet e Bashkuara, ndërsa Ukraina përballet me një rënie të ndjeshme të temperaturave të dimrit.

Reporterët e CNN në Kiev raportuan se dëgjuan disa shpërthime të forta në qytet.

Presidenti rus Vladimir Putin ra dakord javën e kaluar të ndalojë sulmet ndaj qyteteve dhe infrastrukturës kryesore të Ukrainës deri të dielën, pas një “kërkese personale” nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump, tha Kremlini.

Pauza pasoi gjithashtu bisedimet trepalëshe midis Rusisë, Ukrainës dhe Shteteve të Bashkuara në Abu Dhabi, bisedimet e para të tilla që nga fillimi i pushtimit rus në shkurt 2022.

Sulmet e fundit thuhet se dëmtuan disa ndërtesa të larta apartamentesh dhe një kopsht fëmijësh, shkroi në Telegram Tymur Tkachenko, kreu i administratës ushtarake të Kievit.

Forcat ajrore të Ukrainës thanë se qyteti lindor i Dniprosë u godit gjithashtu nga raketat balistike. Qyteti i dytë më i madh i Ukrainës, Kharkiv, u shënjestrua gjithashtu nga sulmet ruse me raketa dhe dronë, konfirmoi në Telegram kryetari i bashkisë, Ihor Terekhov.

Ndërsa nuk ka pasur sulme të raportuara ndaj objekteve energjetike apo qyteteve të mëdha që nga e enjtja e kaluar, sipas autoriteteve ukrainase, Rusia ka vazhduar të godasë rrugët logjistike dhe infrastrukturën e transportit gjatë asaj periudhe, me pasoja vdekjeprurëse.

Kremlini konfirmoi se raundi i ardhshëm i bisedimeve trepalëshe midis Ukrainës, Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara, që synojnë t’i japin fund luftës në Ukrainë, do të zhvillohet në Abu Dhabi të mërkurën dhe të enjten.

“Në të ftohtin e acartë, rusët kanë vendosur të nisin një tjetër sulm masiv ndaj Kievit”, tha Tkachenko pas sulmeve të mëngjesit të hershëm të së martës.

Përpara bisedimeve të Abu Dhabit, Rusia ka shtuar sulmet ndaj infrastrukturës energjetike të Ukrainës, duke lënë pjesë të mëdha të vendit të përballen me mungesa të energjisë dhe ndërprerje të furnizimit në mes të dimrit.

Në orët e para të mëngjesit të së martës sipas kohës lokale, temperatura në Kiev ishte minus 20 gradë Celsius.

Ari ka qenë në qendër të vëmendjes për rritje të shpejta çmimesh gjatë javëve të fundit – por gjatë fundjavës dhe deri të hënën, si ai ashtu edhe metali tjetër i çmuar, argjendi, kanë pësuar rënie të forta.

Pasi ari theu pragun e 5,000 dollarëve javën e kaluar, më shumë investitorë u hodhën drejt tij, ndërsa pasiguria gjeopolitike vazhdonte.

Por deri të hënën në mëngjes, çmimi ra deri në 4,500 dollarë për ons – masa standarde, përpara se të rikuperohej pak.

Ndërkohë, shitja e argjendit ka qenë edhe më e thellë. Pas një rritjeje prej mbi 150 për qind gjatë vitit të kaluar, kontratat e ardhshme të argjendit ranë nga 120 dollarë të enjten e javës së kaluar në nën 74 dollarë të hënën në mëngjes – një rënie jashtë orarit tregtar prej më shumë se 30 për qind gjatë fundjavës.

Pra, ku qëndrojnë tani këto metale dhe si mund t’i blini ose shisni?

Sa lart u rrit çmimi i arit?

Ari u tregtua mbi 5,500 dollarë në një moment javën e kaluar, me shumë ekspertë që ende sugjerojnë se barriera e 6,000 dollarëve do të tejkalohet në një moment gjatë këtij viti.

Edhe pas rënies, ai është ende mbi 10 për qind më lart gjatë muajit të fundit dhe mbi 70 për qind më lart gjatë vitit të fundit. Që nga fillimi i vitit 2024, ari ka vazhduar të rritet me ritëm më të shpejtë, duke vendosur vazhdimisht rekorde të reja historike.

Argjendi, ndërkohë, është rritur me 125 për qind vetëm në gjashtë muaj, përfshirë edhe shitjen e fundjavës.

Pse ranë kaq fort shumë dhe argjendi?

Gjithmonë ka disa arsye pse tregjet shesin, por në këtë rast të veçantë dallohen disa faktorë.

Së pari, meqë të dy metalet ishin rritur shumë shpejt, marrja e fitimeve është normale, veçanërisht nëse investitorët kërkonin të rialokonin pjesë të portofolit të tyre.

Për më tepër, pati një reagim të tregut ndaj përzgjedhjes së Kevin Warsh si kandidati i mundshëm për udhëheqës të ri të Rezervës Federale.

Së fundi, disa analistë kanë theksuar se pozicione të tregtimeve më të specializuara duhej të shiteshin për të mbuluar pozicionet e tyre, gjë që e përkeqësoi rënien.

“Rënia e fortë e arit duket më shumë si një ngjarje likuiditeti dhe pozicionimi sesa një ndryshim në argumentin afatgjatë për këtë aset. Pas një rritjeje të fuqishme të nxitur nga strategjitë e momentit, shtrëngimet e pozicioneve të shkurtra dhe blerjet me levë, i njëjti pozicionim u zhbë me shpejtësi, duke përforcuar lëvizjet në rënie,” shpjegoi John Wyn-Evans, drejtues i analizës së tregjeve në Rathbones.

Pse të blesh ar dhe a duhet që të gjithë të kenë pak?

Ari është parë prej kohësh si një “strehë e sigurt” – pra, një vend ku investitorët vendosin paratë e tyre kur ka pasiguri në fusha të tjera, si obligacionet qeveritare apo tregu i aksioneve.

Metali i çmuar zakonisht nuk është kaq i paqëndrueshëm dhe, në periudha të gjata, mund të rritet në vlerë.

Megjithatë, ndryshe nga asetet e tjera si aksionet e një kompanie (përmes dividendëve) apo paratë në bankë (me interes), ai nuk “paguhet” me asgjë, që do të thotë se në periudha pa rritje çmimi, mund të mbetet pas mënyrave të tjera të rritjes së pasurisë.

Ndryshe nga metalet e tjera, si argjendi apo platini, ari nuk përdoret gjerësisht në prodhim dhe industri, ndaj vlera e tij kufizohet kryesisht në rolin e tij si ruajtës i vlerës.

Për më tepër, tregjet e aksioneve (ose pjesë të tyre) mund të rriten me shpejtësi kur kushtet janë të favorshme, që do të thotë se një ekspozim i tepërt ndaj arit mund të bëjë që të humbisni mundësi kur metali nuk është më në favor.

Ekspertët zakonisht rekomandojnë që jo më shumë se 5–10 për qind e një portofoli të larmishëm investimesh të alokohet në ar, por shuma reale varet nga shumë faktorë specifikë për ju: afati kohor, shuma, toleranca ndaj rrezikut, nëse jeni të fokusuar në ruajtjen apo rritjen e pasurisë, dhe shumë të tjerë.

Çfarë thonë ekspertët?

Shumica e analistëve dhe kompanive që ndjekin mallrat – si nafta apo bakri, si dhe ari apo argjendi – mendojnë se ka ende hapësirë për rritje, megjithëse askush nuk e di se kur mund të kthehet trendi apo sa do të zgjasë.

Streset gjeopolitike mund të ndryshojnë në çdo moment, por më shumë se një studiues ka vendosur objektivin prej 6,000 dollarësh për arin para se të mbyllet viti 2026.

Lale Akoner, analiste globale e tregjeve për eToro, shtoi se ari po zëvendëson obligacionet afatgjata si aset mbrojtës krahas investimeve të tjera. “Ari po përdoret gjithnjë e më shumë nga investitorët si një mbrojtje ndaj rrezikut të aksioneve dhe, në shumë portofolë, po fillon të zëvendësojë obligacionet qeveritare afatgjata si aseti mbrojtës i preferuar. Ky ndryshim pasqyron një prishje strukturore të marrëdhënies tradicionale mes aksioneve dhe obligacioneve.

“Që nga viti 2022, korrelacionet kanë qëndruar rreth zeros, gjë që ka ulur efektivitetin e obligacioneve si mjet diversifikimi.

“Ari, përkundrazi, ka qëndruar më mirë si aset mbrojtës. Nëse korrelacioni mes obligacioneve dhe aksioneve mbetet i paqëndrueshëm, roli i arit si zbutës i paqëndrueshmërisë mund të bëhet edhe më i fortë, duke riformësuar mënyrën se si portofolët mbrohen nga rreziqet në rënie gjatë ciklit ekonomik.”

Firma e kërkimeve të tregut Yardeni thotë se perspektiva për arin do ta çojë çmimin edhe më lart. “Ne vazhdojmë të synojmë 6,000 dollarë deri në fund të këtij viti dhe 10,000 dollarë deri në fund të vitit 2029,” thanë ata.

Me përfundimin e afatit për ankesa në Panelin Zgjedhor për Ankesa dhe Parashtresa, është bërë e ditur se janë dorëzuar 7 sosh lidhur me rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve parlamentare.

Ky institucion ka në dispozicion 96 orë për t’i shqyrtuar, pesë ankesa nga subjektet politike dhe dy të tjera nga një kandidat për deputet.

Paneli Zgjedhor për Ankesa dhe Parashtresa do të ketë 96 orë në dispozicion për t’i shqyrtuar 7 ankesa, që i janë adresuar këtij institucioni, mbi rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve të parakohshme të dhjetorit.

Në një përgjigje me shkrim, nënvizohet se pesë ankesa janë nga subjektet politike dhe dy të tjera nga një kandidat për deputet të Kuvendit, për legjislaturën e ardhshme.

Kandidati për deputet i Partisë Demokratike, Bekim Haxhiu, ka deponuar dy ankesa. Njëra prej tyre ka të bëjë me shpërndarjen e ulëseve në Kuvend, ndërsa tjetra lidhet me parregullsi të pretenduara gjatë numërimit të votave me postë.

Ndërkohë që 5 ankesa të tjera vijnë nga subjekte politike në radhët e pakicave. Dy ankesa i ka parashtruar Lidhja e Re Demokratike që ndërlidhen me pretendime për parregullsi me vota, konkretisht me fletëvotimet.

Një ankesë për parregullsi në votim kanë paraqitur edhe Koalicioni PAI, PDAK, LPB, si dhe Partia Rome e Bashkuar e Kosovës.

E Lista Serbe ka dorëzuar ankesë ndaj vendimit të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve, për mosmiratimin e listës së kandidatëve të saj. Në mbledhjen e fundjavës, kur KQZ-ja shpalli rezultatet e zgjedhjeve, anëtarët e Vetëvendosjes votuan kundër e ata të Partisë Demokratike abstenuan.

“Lufta politike, beteja politike është legjitime, por a duhet në proceset të cilat janë edhe emergjente, të veprohet kështu, është çështje që duhet adresuar pikërisht këtyre subjekteve politike, në këtë rast atyre që votuan kundër dhe atyre që abstenuan. Pra, nuk duhet as dramatizuar, por as minimizuar, por thjeshtë është një betejë politike që subjektet politike e bëjnë në momente të caktuara, për qëllimet e tyre politike”, ka thënë Mazllum Baraliu, njohës i çështjeve juridike.

Në Vetëvendosje folën për votimin kundër, ndërsa anëtarët e PDK-së që abstenuan, nuk u deklaruan.

Edhe Misioni i OSBE-së në vend, në reagimin e vet ka nënvizuar se po i monitoron nga afër zhvillimet, pasi Komisioni Qendror i Zgjedhjeve i shpalli të shtunën rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve të parakohshme parlamentare të dhjetorit, duke miratuar listat përbërëse të të gjitha partive, përveç asaj të Listës Serbe.

Misioni thekson nevojën për respektim të plotë të standardeve ndërkombëtare zgjedhore, në veçanti publikimin transparent dhe gjithëpërfshirës të rezultateve zgjedhore, si një mjet për të siguruar siguri juridike dhe trajtim të barabartë për të gjithë garuesit zgjedhorë.

Edhe gjatë kësaj jave, vendi ynë do të mbetet nën ndikimin e kushteve të paqëndrueshme atmosferike, si pasojë e cikloneve të vazhdueshme nga Oqeani Atlantik. Kjo paqëndrueshmëri do të shoqërohet edhe me depërtimin e masave më të ngrohta ajrore, të cilat do të ndikojnë në ngritje të ndjeshme të temperaturave gjatë ditëve vijuese

Nën këto kushte, dita e hënë u karakterizua nga vranësira të shpeshta dhe intervale të shkurtra me diell, ndërsa lokalisht pati reshje bore.

Nga dita e martë pritet depërtimi i masave më të ngrohta ajrore, me ç’rast moti do të karakterizohet nga vranësira dhe intervale me diell. Në disa rajone, kryesisht në perëndim të vendit, nuk përjashtohet mundësia për reshje të izoluara.

Të mërkurën pritet shtim i theksuar i vranësirave, ndërsa vonë pasdite dhe në orët e mbrëmjes parashihen reshje lokale shiu. Në zonat e larta malore priten reshje bore. Rajoni i Prishtinës pritet të jetë më i rrezikuari nga era, ku në momente të caktuara shpejtësia mund të arrijë deri në 70 km/h.

Gjatë kësaj periudhe pritet edhe depërtimi i grimcave të pluhurit saharian, me ç’rast reshjet e shiut do të jenë të përziera me baltë, ndërsa në zonat malore mund të bie e ashtuquajtura “borë e kuqe”.

Edhe të enjten moti do të vijojë të jetë kryesisht i vranët, herë pas here me reshje lokale shiu, të cilat në zona të caktuara pritet të paraqiten në formë rrebeshi, sidomos gjatë orëve të para të 24-orëshit. Në zonat e larta malore parashihen reshje të dendura bore.

Të premten moti do të mbetet kryesisht i vranët, me reshje të pakta dhe lokale shiu.

Të shtunën parashihet mot me diell dhe vranësira, me mundësi për reshje të pakta lokale.

Të dielën pritet depërtimi i një presioni të ulët ajror, i cili do të sjellë shtim të vranësirave, intensifikim të reshjeve të shiut dhe ulje të temperaturave. Në zonat malore reshje bore.

Temperaturat minimale do të lëvizin nga -3 deri në 6°C, ndërsa ato maksimale nga 6 deri në 15°C.

Zyrtarët thanë sot se reshjet e dëborës në Japoni kanë shkaktuar 30 vdekje në dy javët e fundit, përfshirë një grua 91-vjeçare të gjetur nën një grumbull tre metrash jashtë shtëpisë së saj.

Qeveria qendrore ka vendosur trupa për të ndihmuar banorët në Aomori, rajoni më i prekur ku deri në 4.5 metra (15 këmbë) dëborë mbetet në tokë në zonat e largëta.

Kryeministri Sanae Takaichi mbajti një takim të posaçëm në nivel kabineti sot në mëngjes për të udhëzuar ministrat të bëjnë gjithçka që munden për të parandaluar vdekjet dhe aksidentet.

Një masë e fuqishme ajri e ftohtë ka rezultuar në reshje të mëdha dëbore përgjatë bregdetit të Detit të Japonisë në javët e fundit, me disa zona që kanë parë më shumë se dyfishin e vëllimeve të zakonshme.

Që nga 20 janari deri më sot, 30 persona kanë vdekur si pasojë e reshjeve të mëdha dëbore, sipas Agjencisë së Menaxhimit të Zjarrfikësve dhe Fatkeqësive.

Midis tyre ishte Kina Jin, 91 vjeç, trupi i së cilës u gjet nën një grumbull dëbore në shtëpinë e saj në Ajigasawa, Aomori, tha një zyrtar i policisë lokale për AFP në kushte anonimiteti.

Policia beson se dëbora nga çatia e saj ra mbi të. Shkaku i vdekjes së saj ishte mbytja, tha zyrtari. Një lopatë alumini u gjet pranë trupit të saj.

“Ndërsa bëhet më ngrohtë, bora e akumuluar shkrihet dhe bie. Varet nga vëllimi i borës dhe temperatura. Nën çati është një vend i rrezikshëm”, tha zyrtari për AFP.

Guvernatori i Aomorit, Soichiro Miyashita, tha të hënën se i kishte kërkuar ushtrisë japoneze të ofronte ndihmë në rast katastrofe.

Ai tha se u kërkoi trupave të ndihmonin të moshuarit e rajonit që jetojnë vetëm dhe kanë nevojë për ndihmë për pastrimin e borës.

Mure bore deri në 1.8 metra të larta janë në tokën e kryeqytetit rajonal të qytetit të Aomorit, tha guvernatori, duke shtuar se punëtorët vendas që pastrojnë borën nga rrugët dhe shtëpitë ishin të mbingarkuar.

“Rreziku i incidenteve kërcënuese për jetën, të tilla si aksidente fatale për shkak të rënies së borës nga çatitë ose shembjes së ndërtesave, është i afërt”, tha ai në konferencën për shtyp.

Pas shembujve të Australisë dhe Francës, Portugalia mund të ndalojë mediat sociale për individët nën 16 vjeç, sipas një projektligji të paraqitur në parlamentin portugez këtë të hënë.

Projektligji përcakton se moshën e pavarur të aksesit në platformat dhe shërbimet dixhitale do ta ketë 16 vjeç, ndërsa adoleshentët mes 13 dhe 16 vjeç mund të përdorin rrjetet sociale vetëm me miratimin e prindërve. Po ashtu, platformat do të duhet të zbatojnë sisteme verifikimi të moshës dhe autorizimi prindëror, në përputhje me softuerin e përdorur nga qeveria portugeze.

Ligjvënësit e partisë qeverisëse të qendrës së djathtë (PSD) argumentojnë se përdorimi i hershëm i rrjeteve sociale mund të dëmtojë zhvillimin social dhe njohës të fëmijëve, duke e bërë këtë një çështje gjithnjë e më të rëndësishme dhe problematike.

Debati mbi kufizimet për moshën e përdoruesve të medieve sociale është intensifikuar në Evropë, pas vendimit të Australisë në dhjetor dhe votimit të Francës javën e kaluar për të ndaluar përdorimin e mediave sociale për ata nën 15 vjeç. Po ashtu, Danimarka, Greqia dhe Spanja po shtyjnë për një ndalim të ngjashëm në të gjithë Bashkimin Evropian.

Përfaqësuesi Rajonal Rezident i Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) për Ballkanin Perëndimor, Sebastian Sosa, ka njoftuar se një delegacion i FMN-së do të vizitojë Kosovën nga sot deri më 13 shkurt për të realizuar konsultimet vjetore në kuadër të Nenit IV me Republikën e Kosovës.

Sipas njoftimit, misioni do të drejtohet nga David Amaglobeli dhe ka si qëllim analizimin e zhvillimeve makroekonomike të fundit në vend, vlerësimin e perspektivës ekonomike dhe rreziqeve të mundshme, si dhe diskutimin e politikave ekonomike dhe prioriteteteve të reformave me autoritetet vendore dhe palët kyçe të interesit.

FMN ka njoftuar se pas përfundimit të vizitës, misioni do të publikojë një komunikatë për media dhe do të mbajë një konferencë për të paraqitur gjetjet dhe vlerësimet kryesore të konsultimeve.

Sot pritet të mbahet seanca e radhës gjyqësore ndaj Endrit Nikës, i cili po akuzohet për vrasjen e të dashurës së tij, shtetases argjentinase M.K.U.

Ngjarja që kishte ndodhur në një hotel në Fushë Kosovë.

Sipas aktakuzës së Prokurorisë, i akuzuari Endrit Nika, pas një mosmarrëveshjeje paraprake me viktimën, me dashje për ta privuar nga jeta, kishte nxjerrë kornizën e dritares dhe e kishte hedhur atë nga dritarja e dhomës së hotelit, nga kati i gjashtë.

Si pasojë, viktima kishte pësuar lëndime të rënda trupore dhe, pavarësisht trajtimit mjekësor, kishte ndërruar jetë në Qendrën Klinike Universitare të Kosovës (QKUK).

Prokuroria vazhdon të mbrojë qëndrimin se Endrit Nika e ka hedhur viktimën nga kati i gjashtë i hotelit, duke e cilësuar rastin si vrasje të kryer me dashje.