Blog

Afërsisht 200 trupa amerikane janë plagosur në shtatë vende të ndryshme gjatë fushatës ushtarake në vazhdim kundër Iranit, sipas zëdhënësit të Komandës Qendrore të SHBA-së, Timothy Hawkins.

Shumica dërrmuese e këtyre lëndimeve, sipas Hawkins, kanë qenë të lehta dhe më shumë se 180 ushtarë amerikanë janë rikthyer tashmë në detyrë, transmeton Telegrafi.

Përditësimi rrit totalin nga 140 trupa amerikane që Pentagoni tha se ishin plagosur që nga 10 marsi. Në atë kohë, agjencia tha se tetë nga këto lëndime ishin të rënda.

Një zyrtar amerikan i tha më parë CNN se ushtarët që konsiderohen të plagosur rëndë përfshijnë raste të rëndësishme, ku vdekja është e mundur ose e afërt. Trembëdhjetë ushtarë amerikanë janë vrarë në aksion deri më sot.

Nuk është e pazakontë që numri i lëndimeve të luhatet ose të rritet me kalimin e kohës, pasi ushtarët mund të mos kërkojnë kujdes menjëherë pas një incidenti në varësi të ashpërsisë së tij.

Laseri me Energji të Lartë me Vezullim Optik të Integruar dhe Mbikëqyrje, i vendosur në një anije detare amerikane, rrëzoi disa dronë javën e kaluar. Ja çfarë duhet të dini rreth teknologjisë që ndryshon lojën.

Lufta e Iranit, tani në javën e tretë, tashmë po rezulton e kushtueshme: të premten, një zyrtar i administratës Trump tha se konflikti deri më tani kishte kushtuar 12 miliardë dollarë (10.4 miliardë euro), ose pak më pak se 1 miliard dollarë në ditë, transmeton Telegrafi.

Irani ka reaguar ndaj ndërhyrjes SHBA-Izrael duke nisur fushatën e vet të bombardimeve kundër fqinjëve të tij rajonalë, duke përdorur dronë të lirë si Shahed 136 i projektuar dhe i prodhuar nga Teherani, që kushtojnë 20,000-50,000 dollarë secili (17,400-43,500 euro).

Ndërkohë, SHBA-të i kanë rrëzuar ato me raketa interceptuese Patriot, të cilat kushtojnë nga 3 deri në 4 milionë dollarë (2.6 milionë-3.5 milionë euro), dhe interceptorë THAAD, të cilët kushtojnë 10 milionë dollarë (8.7 milionë euro).

Edhe pse buxheti ushtarak i Uashingtonit prej 900 miliardë dollarësh (783.8 miliardë euro) e lë jashtë loje atë të Iranit, me shpenzimet e mbrojtjes në vitin 2025 prej afërsisht 23 miliardë dollarësh (21 miliardë euro), kjo nuk është qartë një mënyrë efektive nga ana e kostos për SHBA-të për të zhvilluar luftë.

Megjithatë, SHBA-të tani po vendosin teknologji që do ta kthejnë situatën në favor të tyre duke e ulur koston e rrëzimit të një droni nga disa milionë në vetëm disa centë: armë laserike.

Javën e kaluar, u raportua se një anije e Marinës Amerikane, USS Preble, një shkatërrues i klasit Arleigh Burke, rrëzoi disa dronë iranianë duke përdorur një armë të re laserike të njohur si HELIOS.

HELIOS, i njohur gjithashtu si Laseri me Energji të Lartë me Verbim Optik të Integruar dhe Mbikëqyrje, është një armë laserike me energji të lartë prej 60 kilovatësh e projektuar për të kapur dronë luftarakë, avionë dhe raketa. Helios është gjithashtu emri grek për perëndinë e diellit.

I projektuar nga gjiganti amerikan i mbrojtjes Lockheed Martin, sistemi i armëve tani po integrohet në anijet detare dhe mjetet amfibe si një mbrojtje kundër sulmeve me dronë dhe raketa.

Deri më tani, USS Preble është e vetmja anije e pajisur me sistemin dhe aktualisht është vendosur në brigjet e Iranit.

Kontraktori amerikan i mbrojtjes fitoi kontratën për të zhvilluar armën në janar 2018, me zhvillimin që ndodhi deri relativisht vonë duke përfshirë një provë të suksesshme në shkurt 2026.

HELIOS mund të godasë objektiva me një intensitet të ulët energjie për të “verbuar”, që në fund të fundit do të thotë të ngatërrojë sistemin e udhëzimit dhe ta detyrojë mjetin ose raketën të rrëzohet, ose një intensitet të lartë energjie për ta “vrarë” objektivin duke e mbinxehur atë.

Lockheed Martin gjithashtu pretendon se sistemi është lehtësisht i shkallëzueshëm, me arkitekturën aktuale që tashmë është e aftë të arrijë 120 kilovat.

Kompania e përshkruan atë si “më shumë se një laser, HELIOS është një sistem i integruar armësh”.

Siç sugjeron edhe emri, HELIOS mund të përdoret gjithashtu për mbikëqyrje dhe zbulim falë imazheve termike, shikimit të natës dhe shikimit me definicion ultra të lartë, duke i mundësuar atij të identifikojë, gjurmojë dhe vlerësojë objektivat deri në 8 kilometra larg.

HELIOS ka dobësi: efektiviteti i tij është i kufizuar nga shiu, tymi, pluhuri, retë, mjegulla dhe ndërhyrje të tjera atmosferike që shpërndajnë rrezen.

Arma gjithashtu kërkon një sasi të konsiderueshme energjie për të qëlluar dhe ka një rreze veprimi të kufizuar.

2 mijë e 389 gjoba trafiku janë shqiptuar në 24 orët e fundit në vendin tonë.

Gjatë kësaj periudhe kanë ndodhur 23 aksidente me të lënduar dhe 26 me dëme materiale.

Në 24 orëshin e fundit janë arrestuar 11 persona dhe gjashtë janë dërguar në mbajtje.

Një rrahje mes disa personave ka ndodhur gjatë ditës së djeshme në rrugën Nacionale në Vushtrri rreth orës 16:52.

Siç njofton policia, katër persona të dyshuar e kanë sulmur fizikisht viktimën mashkull kosovar, derisa ky i fundit ka pranuar tretman mjekësor.

“Dyshohet se njëri nga të dyshuarit ka shtënë me armë zjarri. Në vend ngjarje nuk janë gjetur dëshmi të armës. Tre të dyshuar janë intervistuar, ndërsa i katërti gjendet në arrati. Rasti duke u hetuar”, thuhet në njoftimin e policisë.

Rasti po hetohet si “Përdorimi i armës&Lëndim i lehtë trupor”.

Një incident ka ndodhur pasditen e djeshme në Zubin Potok.

Sipas raportit policor, dy kunata janë përleshur mes vete pas një mosmarrëveshje.

Pas intervistimit, me vendim të prokurorit rasti shkon në procedurë të rregullt derisa, i njëjtë po hetohet nga organet kompetente si “Lëndim i lehtë trupor”.

Më 17 mars 2004, filluan protestat që më vonë do të njiheshin si “trazirat e marsit”. Ato zgjatën dy ditë, e gjatë tyre vranë 20 civilë, ndërsa u lënduan mbi 900 persona, kryesisht shqiptarë.

Trazirat shpërthyen pas njoftimeve se në lumin Ibër ishin mbytur tre fëmijë shqiptarë në tentim për t’i shpëtuar sulmit nga një grup i të rinjve serbë. Shkaku i kësaj tragjedie asnjëherë nuk u sqarua plotësisht.

Një nga fëmijët e mbijetuar tregoi para kamerave se ishin ndjekur nga serbët dhe se ata ishin duke ikur, kur disa nga bashkëmoshatarët u mbytën në lumë. Të nesërmen, më 17 mars filluan protestat në shumë qytete të Kosovës, që shumë shpejt përshkallëzuan në dhunë.

Protestat ishin drejtuar kundër UNMIK-ut.

Gjatë trazirave u dogjën disa shtëpi dhe kisha serbe. Ngjarje të ngjashme ndodhen me shtëpitë shqiptare në pjesët me shumicë serbe. Serbët u hakmorën edhe me djegien e disa xhamive në Serbi.

Komisionerja e Bashkimit Evropian për Zgjerim, Marta Kos, po përballet me akuza të reja se në vitet 1980 ka bashkëpunuar me policinë sekrete jugosllave e njohur si UDBA.

Akuzat janë ngritur nga eurodeputetja sllovene, Romana Tomc, e cila thotë se ka siguruar dokumente të reja dhe ka kërkuar hetim nga Komisioni Evropian.

Pretendimet nuk janë të reja: ato u përmendën edhe gjatë seancës së konfirmimit të Kos në Parlamentin Evropian në vitin 2024, por ajo i mohoi kategorikisht duke i quajtur “gënjeshtra dhe dezinformim”.

Debati është rindezur tani për shkak të një libri të autorit slloven Igor Omerza, i cili pretendon se dokumente arkivore tregojnë lidhje të saj me shërbimet sekrete të Jugosllavisë.

Ndërkohë, Komisioni Evropian thotë se Kos ka kaluar një proces të plotë verifikimi dhe është miratuar normalisht si komisionere nga Parlamenti Evropian.

Çështja është bërë edhe temë politike në prag të zgjedhjeve në Slloveni, ndërsa pritet që Kos të përballet me pyetje për këto akuza në Parlamentin Evropian.

Kush është Marta Kos?

Marta Kos është Komisionere e Bashkimit Evropian për Zgjerim që nga viti 2024, një detyrë që më parë e mbante hungarezi Oliver Varhelyi.

Gjatë kohës kur shërbente si ambasadore në Gjermani, ajo u njoh me Ursula von der Leyen, e cila në atë periudhë ishte ministre e Mbrojtjes, shkruan danas.

Karrierën e saj si ambasadore në Zvicër e përfundoi në vitin 2020 me dorëheqje, për shkak të – siç deklaroi vetë – mospajtimeve me politikën e jashtme të qeverisë. Ajo konfirmoi gjithashtu se dorëheqja lidhej edhe me një mbikëqyrje të jashtëzakonshme mbi mënyrën se si drejtonte ambasadën në Bernë. Gazeta sllovene Dnevnik raportoi se kjo mbikëqyrje erdhi pas ankesave të punonjësve për mënyrën e papërshtatshme të menaxhimit të ambasadës.

Përveç Gjermanisë dhe Zvicrës, Kos ka shërbyer edhe si ambasadore e Sllovenisë në Letoni dhe Lihtenshtajn.

Në politikë, ajo ishte nënkryetare e partisë Lëvizja e Lirisë. Në vitin 2022 shpalli kandidaturën për presidente të Sllovenisë, por gjatë fushatës zgjedhore u tërhoq nga gara dhe pak më vonë u largua edhe nga partia, duke deklaruar se “ajo nuk ishte më partia e saj”.

Marta Kos njihet si diplomate me përvojë, lidere biznesi, konsulente dhe eksperte e komunikimit. Ajo ka pasur gjithashtu një të kaluar në sportin elitar të notit. Sipas faqes së kompanisë Kreab, ajo ka një karrierë të gjerë në diplomaci, biznes dhe këshillim strategjik.

Kos është presidente e shoqatës së grave ONA VE dhe është aktive në fushën e konsulencës menaxheriale.

Nga viti 2003 deri në 2013 drejtoi kompaninë Gustav Kaser Training International Slovenia, e specializuar në trajnime për lidership dhe shitje. Para kësaj, deri në vitin 2003, ajo ishte nënkryetare për marrëdhënie ndërkombëtare në Dhoma e Tregtisë dhe Industrisë e Sllovenisë.

Pas studimeve për gazetari, karrierën e nisi si gazetare në RTV Slovenija. Më pas punoi për disa vite si korrespondente në Gjermani për Deutsche Welle në Bon.

Nga gazetaria kaloi në qeveri, ku u emërua drejtoreshë e Zyrës për Marrëdhënie me Publikun dhe Media në qeverinë e Sllovenia dhe shërbeu si zëdhënëse e qeverisë.

Ajo ka qenë gjithashtu anëtare e përfaqësueses sllovene dhe asaj jugosllave në not.

Gjatë karrierës së saj ka marrë disa vlerësime, ndër to Çmimin e studentëve Preseren Award for Students, titullin “Ambasadorja e Vitit 2016 në Gjermani” dhe dekoratën e presidentit gjerman – Kryqin e Madh të Meritës të Republikës Federale të Gjermanisë.

Marta Kos ka lindur më 28 qershor 1965. Pas 16 vitesh martesë u shkurorëzua nga bashkëshorti i parë dhe tani është e martuar me Henri Getaz, sekretar i përgjithshëm i European Free Trade Association.

Vëllai i saj, Drago Kos, është një nga ekspertët më të njohur sllovenë në nivel ndërkombëtar për luftën kundër korrupsionit.

Ushtarët rusë në vijat e frontit në Ukrainë janë urdhëruar të fshijnë aplikacionin e njohur të mesazheve Telegram, ndërsa ata që nuk e bëjnë këtë kërcënohen me transferim në njësitë e rrezikshme penale Storm-Z të ushtrisë ruse, sipas kanaleve ruse pro-luftës në Telegram.

Raportet vijnë mes provave se një bllokim mbarëkombëtar kundër Telegram në Rusi ka filluar tashmë, pasi 18,000 njerëz paraqitën raporte në një faqe interneti ruse për ndjekjen e ndërprerjeve se po kishin probleme me aksesin në aplikacion gjatë fundjavës.

Të dielën, kanali rus pro-luftës Telegram, Dva Mayora, raportoi se “janë lëshuar urdhra në front për të fshirë Telegram nga telefonat celularë”, duke cituar burime të paidentifikuara në ushtrinë ruse.

Dva Mayora shtoi se policia ushtarake e Rusisë ishte ngarkuar me kontrollin e telefonave të ushtarëve për aplikacionin, ndërsa ata që refuzonin të zbatonin urdhrin transferoheshin në njësitë penale Storm-Z, të cilat përbëhen nga ish-të burgosur të cilëve u është dhënë lirim i parakohshëm për të luftuar në Ukrainë dhe të cilat kanë shkallë jashtëzakonisht të larta vdekshmërie.

Raporti u konfirmua nga një kanal tjetër pro-luftës, Belorussky Silovik, i cili tha se urdhrat ka të ngjarë të kenë ardhur nga brenda njësive individuale, dhe jo nga vetë Ministria e Mbrojtjes, duke vënë në dukje se strukturat komanduese në një “numër njësive të tjera” vazhduan të vepronin nëpërmjet Telegramit.

Gjatë vitit të kaluar, Rusia është përpjekur t’i drejtojë përdoruesit e Telegram drejt MAX, një alternativë e zhvilluar në Rusi që nuk ofron mbrojtje të anonimitetit ose privatësisë për përdoruesit e saj. Sipas Dva Mayora, përhapja e MAX në vijën e parë ka qenë e përzier, me disa njësi që e kanë ndaluar plotësisht përdorimin e tij, ndërsa të tjera tashmë i kanë migruar bisedat e tyre në aplikacion.

Telegrami do të bllokohet plotësisht në Rusi që nga 1 prilli, megjithëse raportet fillestare sugjeruan se njësitë ushtarake ruse në Ukrainë mund të përjashtoheshin nga ndalimi. Megjithatë, Vladimir Putin më vonë tregoi se ishte në favor të ndalimit të aplikacionit edhe në vijën e frontit.

Pa dhënë asnjë provë, Shërbimi Federal i Sigurisë i Rusisë (FSB) pretendoi në shkurt se përdorimi i Telegram përbënte një rrezik sigurie “kërcënues për jetën” për trupat ruse, për shkak të bashkëpunimit të supozuar midis platformës me seli në Dubai dhe agjencive të inteligjencës ukrainase.

The Geopost