Category: Teknologji

Aplikacioni Viber po sjell një funksion bazuar në inteligjencë artificiale që përmbledh përmbajtjen e një faqeje në internet direkt në biseda. Përdoruesit do të kenë mundësinë që menjëherë të njohin temat kryesore nga artikujt ose faqet e internetit pa e lënë bisedën aktuale. Me opsionin “AI përmbledhje linku”, përdoruesit do të kenë përmbledhje koncize të përmbajtjes së shpërndarë në Viber qoftë një tekst i gjatë, blog, postim apo raport.

Funksioni gjithashtu përfshin përkthim automatik; nëse gjuha e aplikacionit Viber është vendosur në shqip, por linku është në anglisht, përmbledhja do të shfaqet në shqip. Sipas Rakuten Viber, kjo veçori është falas për të gjithë përdoruesit në biseda si grupe, komunitete, kanale apo biseda një‑me‑një. Teknologjia e AI‑përmbledhjes punon vetëm me linke nga interneti dhe kurrë nuk përpunon mesazhe private të përdoruesve.

Nëse dyshoni se jeni bllokuar në Viber, ekziston një mënyrë e thjeshtë për ta kontrolluar. Aplikacioni kurrë nuk tregon një mesazh që e konfirmon këtë, por ka një opsion të fshehur në Viber që mund t’ju tregojë nëse dikush ju ka bllokuar. Mjafton të vini re disa detaje të vogla që ndryshojnë kur jeni bllokuar në Viber. Shenja e parë që jeni bllokuar në Viber është zhdukja e fotove të profilit të personit. Nëse më parë mund të shihni foton dhe tani në vend të saj shfaqet një siluetë gri, kjo është një tregues thuajse i sigurt që kontakti ju ka bllokuar.

Sinjali i dytë është statusi i mesazheve. Kur jeni bllokuar në Viber, mesazhet tuaja duken sikur janë dërguar, por kurrë nuk marrin statusin “dërguar”. Në vend të dy shenjave të purpurt, mbetet vetëm një e vetme gri, pa marrë parasysh sa gjatë prisni. Ajo që shumë njerëz nuk e dinë është se konfirmimi përfundimtar fshihet në një opsion të fshehur brenda profilit të kontaktit në Viber. Nëse hyni në profilin e personit dhe shihni që opsioni “Thirr përmes Viber” është i çaktivizuar, kjo do të thotë që nuk mund të bëni thirrje sepse jeni bllokuar.

Një shkencëtar japonez ka zhvilluar një teknikë revolucionare që përdor skanime të trurit dhe Inteligjencë Artificiale për të kthyer imazhet mendore të një personi në fjali të sakta dhe përshkruese.

Edhe pse është bërë përparim në përkthimin e mendimeve në tekst, konvertimi i përvojave komplekse vizuale në gjuhë deri më tani ka rezultuar të jetë një sfidë e madhe, thekson autori i studimit, Tomoyasu Horikawa, raporton CNN .

Metoda e re, e quajtur “mbishkrime mendore”, përdor Al për të gjeneruar tekst që pasqyron detaje vizuale nga truri – siç janë objektet, vendet, veprimet dhe ngjarjet, si dhe marrëdhëniet midis tyre.

Studimi u botua më 5 nëntor në revistën Science Advances.

Si funksionon teknologjia e re?

Horikawa, një studiues në laboratorët e kompanisë së telekomunikacionit NTT, filloi duke analizuar aktivitetin e trurit të katër folësvejaponezë, meshkuj dhe dy femra, ndërsa ata shikonin 2,180 videoklipe të shkurtra pa zë.

Truri i tyre u skanua duke përdorur imazhe me rezonancë magnetike funksionale (fMRI), një teknikë jo invazive që mat aktivitetin e trurit.

Our new paper is on bioRxiv.
We present a novel generative decoding method, called Mind Captioning, and demonstrate the generation of descriptive text of viewed and imagined content from human brain activity.

The video shows text generated for viewed content during optimization. https://t.co/e0cP6B3CDL pic.twitter.com/mB2CO959tT

— Tomoyasu Horikawa (@HKT52) April 27, 2024

Pastaj, modelet e mëdha gjuhësore – sistemet gjeneruese të Al – i konvertuan përshkrimet e atyre klipeve video në vargje numrash.

Horikawa më pas trajnoi modele më të thjeshta të Al, të quajtura “dekodues”, për të përputhur aktivitetin e skanuar të trurit me ato vargje numrash.

Së fundmi, ai përdori dekoderë për të interpretuar aktivitetin e trurit të pjesëmarrësve ndërsa ata shikonin ose kujtonin video që Al nuk i kishte parë më parë, dhe një algoritëm i veçantë gjeneroi fjali që përputheshin më së miri me aktivitetin e dekoduar.

“Është vetëm një hap tjetër përpara në drejtimin e asaj që, sipas mendimit tim, mund ta quajmë me të drejtë lexim të trurit ose lexim të mendjes”, tha Marcello Ienca, profesor i etikës së Al dhe neuroshkencës në Universitetin Teknik të Mynihut, i cili nuk ishte i përfshirë në studim.

Potenciali për aplikime revolucionare mjekësore

Është interesante se modeli i Al gjeneroi tekst në anglisht, edhe pse pjesëmarrësit nuk ishin folës amtarë të asaj gjuhe.

Horikawa theksoi se metoda mund të krijojë përshkrime gjithëpërfshirëse të përmbajtjes vizuale edhe pa përdorur aktivitet në rajonet gjuhësore të trurit.

“Kjo sugjeron që kjo metodë mund të përdoret edhe kur dikush ka dëmtime rreth atij rrjeti gjuhësor”, shpjegoi ai.

We combined semantic feature decoding with a novel text optimization method assisted by a masked language modeling (MLM) model to iteratively optimize text.

The generated text captured viewed content, achieving ~50% accuracy in identifying videos out of 100 (chance=1%). pic.twitter.com/ldswnOQldA

— Tomoyasu Horikawa (@HKT52) April 27, 2024

Prandaj, teknologjia mund të përdoret potencialisht për të ndihmuar njerëzit me afazi, të cilët kanë vështirësi në shprehjen e vetvetes në mënyrë gjuhësore, ose ata që vuajnë nga skleroza laterale amiotrofike (ALS), një sëmundje progresive neurodegjenerative që ndikon në të folur.

“Mendoj se ky studim hap rrugën për disa ndërhyrje të thella për njerëzit që kanë vështirësi në komunikim, përfshirë personat autikë joverbalë”, tha psikologu Scott Barry Kaufman, lektor në Kolegjin Barnard në New York.

Megjithatë, ai paralajmëroi: “Ne duhet ta përdorim me kujdes dhe të sigurohemi që të mos jemi ndërhyrës dhe që të gjithë të bien dakord me të.”

“Sfida Përfundimtare e Privatësisë”

Suksesi i kësaj metode, e cila një ditë mund të përdoret për të deshifruar mendimet e foshnjave, kafshëve apo edhe përmbajtjen e ëndrrave, ngre pyetje serioze etike në lidhje me privatësinë.

Studimi përmend mundësinë e zbulimit të mendimeve private të një individi përpara se ai t’i ketë shprehur ato me fjalë.

“Nëse në të ardhmen kjo teknologji përdoret nga konsumatorët jashtë qëllimeve biomjekësore, mendoj se kjo është sfida përfundimtare e privatësisë”, tha Ienca.

Ai shtoi se shumë kompani, të tilla si Neuralink e Elon Musk, pretendojnë publikisht se së shpejti do të zhvillojnë implante nervore për popullatën e përgjithshme.

“Nëse arrijmë në këtë pikë, atëherë duhet të kemi rregulla shumë, shumë të rrepta kur bëhet fjalë për dhënien e aksesit në mendjet dhe trurin e njerëzve”, theksoi Ienca, duke vënë në dukje se truri ynë përmban “informacion të ndjeshëm” siç janë “shenjat e demencës së hershme dhe çrregullimeve psikiatrike dhe depresionit”.

Shkencëtari social Lukasz Szoszkiewicz nga Universiteti Adam Mickiewicz në Poloni beson se privatësia mund të mbrohet.

“Ne duhet t’i trajtojmë të dhënat nervore si të ndjeshme, të kërkojmë pëlqim të qartë”, tha Szoszkiewicz, i cili gjithashtu nuk ishte i përfshirë në hulumtim.

Sa afër jemi me leximin e mendjeve?

Pavarësisht progresit, Horikawa vuri në dukje se metoda e përdorur në studimin e tij kërkon një sasi të madhe të mbledhjes së të dhënave me bashkëpunimin e pjesëmarrësve aktivë.

Pra, ndërsa teknologjia është e dobishme për kërkimin shkencor, “nuk është aq e saktë për përdorim praktik”.

Gjithashtu, studimi përdori video me skena të zakonshme, të tilla si një qen që kafshon një njeri, por jo skena më të pazakonta, kështu që nuk është ende e qartë nëse teknika mund të zbatohet në imazhe mendore më pak të parashikueshme.

Si rezultat, “ndërsa disa njerëz mund të shqetësohen se kjo teknologji përbën një rrezik serioz për privatësinë mendore”, në realitet, “qasja aktuale nuk mund t’i lexojë lehtësisht mendimet private të një personi”.

Shqipëria pozicionohet ndër vendet me përdorimin më të ulët të inteligjencës artificiale, sipas të dhënave të raportuara.

Vetëm 15.8% e shqiptarëve deklarojnë se përdorin rregullisht mjete të AI në jetën e përditshme ose në punë, një nivel që mbetet dukshëm më poshtë mesatares europiane, ku shumë shtete të BE-së e kalojnë pragun e 30–40%.

Vendet si Irlanda, Franca dhe Spanja arrijnë nivele përhapjeje mbi 39–41%, duke treguar një adoptim shumë më të shpejtë dhe më të gjerë të teknologjive të reja.

Europianët po përqafojnë inteligjencën artificiale (AI) – por disa vende tregojnë entuziazëm më të madh se të tjerat, sipas të dhënave të reja.

Që prej lançimit të ChatGPT nga OpenAI në vitin 2022, mbi 1.2 miliardë njerëz në mbarë botën kanë përdorur mjete të AI, sipas raportit të Microsoft.

Ky është një ritëm më i shpejtë adoptimi se teknologjitë e tjera të mëdha, përfshirë internetin, kompjuterin personal dhe smartfonin.

Sot, Bashkimi Europian është në pararojë të adoptimit të AI, veçanërisht vendet e tij më të pasura, thekson raporti.

Irlanda kryeson bllokun, me 41.7% të njerëzve që përdorin rregullisht AI në jetën e përditshme ose në punë.

Më pas renditen Franca (40.9%) dhe Spanja (39.7%).

Në anën tjetër të spektrit renditen Rumania (15.3%) dhe Greqia (17.7%), vendet ku njerëzit kanë më pak gjasa në BE të përdorin AI në jetën e përditshme ose në punë.

Duke parë përtej BE-së, Norvegjia dhe Mbretëria e Bashkuar rezultojnë gjithashtu ndër më entuziastet: 45.3% e norvegjezëve dhe 36.4% e britanikëve përdorin rregullisht AI, sipas raportit.

Microsoft thekson se, në shkallë globale, adoptimi i AI lidhet ngushtë me nivelin e zhvillimit ekonomik të një vendi. Në Global North, adoptimi arrin rreth 23%, krahasuar me 13% në Global South.

Adoptimi i AI ka qenë gjithashtu më i shpejtë në vendet me furnizim të qëndrueshëm me energji elektrike, lidhje të mirë të internetit dhe infrastrukturë të fuqishme kompjuterike.

Megjithatë, pothuajse katër miliardë njerëz në mbarë botën jetojnë në rajone ku këta faktorë mbeten ende një sfidë.

Adoptimi i AI ka qenë gjithashtu më i shpejtë në vendet me furnizim të qëndrueshëm me energji elektrike, lidhje të mirë të internetit dhe infrastrukturë të fuqishme kompjuterike.

Megjithatë, pothuajse katër miliardë njerëz në mbarë botën jetojnë në rajone ku këta faktorë mbeten ende një sfidë.

“Ky hendek nuk lidhet vetëm me aksesin në mjetet e AI; ai pasqyron gjithashtu pabarazi më të gjera në infrastrukturë, arsim dhe gjuhë”, thuhet në raport.

Është një opsion mjaft i zakonshëm në automjetet luksoze dhe standard në makinat e shtrenjta. Dyert me mbyllje të butë janë një veçori e bukur dhe një mënyrë elegante për të shmangur mbylljen e tyre me përplasje.

U shfaq për herë të parë në W140 Mercedes-Benz S-Class, dhe përfundimisht u bë pjesë e limuzinave tjera në vitet në vijim.

Këto ditë, mund t’i gjesh në automjete luksoze të mesme si BMW Seria 5 dhe X5.

Quaje një truk ose një veçori të dobishme, dyert me mbyllje të butë janë këtu për të qëndruar.

Megjithatë, disa prodhues makinash janë përballur me padi për shkak të lëndimeve nga këto dyer. Në këtë rast, X5 është tema kryesore e padisë së kësaj jave.

Car Complaints mori një rast ku një burrë nga New Yorku humbi majën e gishtit të madh, për shkak të dyerve me mbyllje të butë të X5 të tij të vitit 2013 (E70 LCI).

Sipas faqes së internetit, paditësi “mbështeti dorën e djathtë në kolonën e derës së shoferit me shpinën përballë automjetit dhe derën rreth pak centimetra të hapur”.

BMW argumentoi se nuk është faji i kompanisë nëse dikush nuk i ka tërhequr gishtat nga një derë që mbyllet vetë.

Prodhuesi i automjeteve shtoi: “Paditësi e ka kuptuar që nga fëmijëria, të mos vendosë një gisht ose një pjesë të trupit midis një dere dhe kornizës së derës ndërsa ajo mbyllet”.

Pavarësisht kundërshtimit të BMW-së, juria ia hodhi fajin prodhuesit të automjeteve edhe nëse nuk gjeti ndonjë defekt me makinën në fjalë.

BMW u përpoq të apelonte vendimin, por gjykata e apelit tha se ishte në shkelje të Ligjit të Përgjithshëm të Biznesit të Nju Jorkut për “mosveprim mashtrues”.

Sipas raportit, “BMW dyshohet se ka lënë jashtë në mënyrë mashtruese rreziqet e paditësit që e lë gishtin e madh në rrugën e një dere që mbyllet butësisht, e projektuar për t’u mbyllur mekanikisht vetë”.

Si e tillë, BMW është urdhëruar t’i paguajë paditësit 1.9 milion dollarë. Dëmshpërblimi përbëhej nga 800,000 dollarë për dhimbje dhe vuajtje të kaluara, 850,000 dollarë për dhimbje dhe vuajtje të ardhshme dhe mbi 250,000 dollarë për humbje të të ardhurave.

Përpara kësaj, paditësi pretendonte se përballej me humbjen e deri në 3 milionë dollarëve në të ardhura për shkak të lëndimit.

Kjo nuk është hera e parë që BMW (ose ndonjë prodhues tjetër makinash) përballet me padi të kësaj natyre.

Elon Musk ka thënë se shpreson të përdorë robotin Optimus të Tesla-s për të ndjekur njerëzit përreth, në mënyrë që t’i parandalojë ata të kryejnë krime.

Ideja e tij përfshin kriminelët e dënuar që ndiqen nga një robot Optimus që do të shërbejë si një kamerë sigurie për t’i penguar ata të kryejnë krime të tjera.

I zbuluar në vitin 2022 , Optimus është projektuar të jetë një “robot humanoid autonom, për qëllime të përgjithshme” që përdor Al për të kryer detyra që zakonisht janë të rezervuara për njerëzit.

Versionet e ardhshme të robotit do të nënkuptojnë që “puna fizike do të jetë një zgjedhje”, sipas Musk, duke e bërë atë “më të rëndësishëm” sesa biznesi i makinave elektrike të Tesla-s.

Pavarësisht premtimeve, Tesla ende nuk ka lansuar një version komercial të robotit.

Prodhimi pritet të fillojë vitin e ardhshëm në Kaliforni.

Në takimin e aksionarëve, Musk e përshkroi Optimus si një “problem të pafund monetar”, të aftë për të rritur ekonominë globale me një faktor “10 ose ndoshta 100”.

Ai gjithashtu hodhi idenë që një ditë të ngarkonte vetëdijen njerëzore te robotët Optimus përmes sipërmarrjes së tij të çipave të trurit Neuralink.

“Me Neuralink, mund të kesh një pamje të përafërt të mendjes së dikujt dhe pastaj ta ngarkosh atë në një trup të Optimus”, tha ai.

“Mendoj se në një moment kjo teknologji bëhet e mundur. Dhe ndoshta është më pak se 20 vjet larg.”

Shkencëtarët kanë gjetur një mënyrë për të zgjatur jetën e baterisë së telefonave apo tabletëve edhe për disa orë.

Ata pohojnë se nëse përdoruesit vënë të dhënat e aplikacioneve të tyre të preferuara në shërbimet cloud, ata mund të zgjasin jetën e baterisë për rreth 60 për qind.

Veglat do të identifikojnë pjesët të aplikacioneve që harxhojnë më së shumti baterinë e telefonave, dhe pastaj ti zhvendosin ato në cloud duke përdorur një teknik të quajtur ‘code-offloading’.

Për të përfituar, smartfonët do të aplikojnë këtë teknologji në çdo aplikacion për të zgjatur jetën e baterisë edhe për 6 orë të tjera “në rastet më të mira”, thonë hulumtuesit.

Shkencëtar kompjuterik nga Aston University i Birminghamit, kanë zhvilluar një softuer prototip i cili ruan të dhënat në të dyja kombinim ‘hibrid’, si në shërbimet cloud ashtu edhe në aplikacion.

Ata derisa ekzekutonin aplikacionin me pjesë ‘të uritura për bateri’ nga cloud, pajisja nuk përdorte komponentet e saja, kështu kursenin baterinë e zgjasnin jetën e saj.

Përgatiti Rinesa Grajçevci

Ekpertja e teknologjisë Denisa Kele ishte e ftuar në emisionin “LIBERO” dhe foli për rolin dhe ndikimin e Inteligjencës Artificiale (IA) në jetën e përditshme. Ajo theksoi se IA ka potencial të jashtëzakonshëm për të ndihmuar njerëzit në punë, shkollë dhe në organizimin e detyrave të përditshme, por paralajmëroi për sfidat që sjellë përdorimi i saj.

Një nga pyetjet më të rëndësishme që lindë me përdorimin e IA është përgjegjësia për gabimet e mundshme të sistemeve inteligjente. “Kur një program IA bën gabim, lind pyetja: kush është përgjegjës? A është kompania që e zhvilloi, përdoruesi, apo vetë sistemi?”.

“…Këto janë problematika shumë të thella të intelegjencës artificiale dhe shpresoj që të bëjnë zgjidhje të gjitha ligjet e reja që tashmë po vendosen nga Bashkimi Europian – globalisht…”, theksoi Kele.

Ekspertja deklaroi se ndërgjegjësimi i përdoruesve mbi kufizimet dhe mënyrën e funksionimit të IA është po aq i rëndësishëm sa zhvillimi i programeve të sofistikuara.

“…Ne nuk duhet të frikësohemi nga teknologjia, por duhet të dimë si ta kontrollojmë dhe si të mbajmë përgjegjësitë në rast gabimesh…”, shtoi Kele.

Kele ngriti pyetje të rëndësishme mbi ndikimin e Inteligjencës Artificiale: a do të mendojnë njerëzit vetë, apo do ta lëmë IA-në të “mendojë” për ne?

“Nëse ti je në përditshmeri me të, do ta mendosh patjetër sepse unë e shoh se çfarë ai mund të bëjë, çfarë intelegjence artificiale mund të bëjë. Patjetër që kam edhe frikërat e mia se si do të vazhdojë e gjithë kjo historia e intelegjencës artificiale…”, deklaroi ajo.

Denisa gjithashtu sugjeroi që ligjet dhe rregulloret duhet të përshtaten me zhvillimet e reja teknologjike, për të garantuar përdorim etik dhe për të mbrojtur qytetarët.

Për ta dëgjuar intervistën e plotë të Denisa Kele, klikoni në linkun e mëposhtëm:

Pas ndalimit të power bank-ëve në disa fluturime për shkak të rrezikut nga zjarri, disa linja ajrore po shtrëngojnë edhe më shumë rregullat për pajisjet elektronike që udhëtarët mbajnë me vete. Këtë herë në qendër të vëmendjes kanë përfunduar kufjet Bluetooth, përfshirë edhe Apple AirPods.

Kompanitë tajvaneze EVA Air, UNI Air dhe Tigerair kanë njoftuar se kufjet Bluetooth dhe kutitë e tyre të karikimit nuk lejohen më në bagazhet e regjistruara, duke kërkuar që të transportohen vetëm në bagazhin e dorës. Arsyeja lidhet me faktin se këto pajisje përmbajnë bateri litiumi, të cilat mund të nxehen tepër gjatë përdorimit ose karikimit.

Vendimi vjen pas disa incidenteve të raportuara me zjarre në avionë, të dyshuara si të shkaktuara nga power bank-e të dëmtuara. Bateritë e litiumit mund të prodhojnë temperaturë ekstreme në rast të një qarku të shkurtër.

Tigerair deklaroi: “Për arsye sigurie, pajisjet elektronike portative si kutitë e karikimit të kufjeve dhe ventilatorët elektrikë me bateri litiumi mund të transportohen vetëm në bagazhin e dorës.”

UNI Air tha: “Kufjet Bluetooth (përfshirë kutinë e karikimit) klasifikohen si Pajisje Elektronike Portative (PED). Për arsye sigurie, ato nuk lejohen në bagazhet e regjistruara dhe duhet të mbahen në bagazhin e dorës.”

Edhe Autoriteti i Aviacionit të Zelandës së Re ka ndërmarrë masa të ngjashme, duke e trajtuar kutinë e karikimit të kufjeve si një lloj power bank-u. Ndërkohë, në Britaninë e Madhe, Autoriteti i Aviacionit Civil (CAA) nuk i ndalon kufjet Bluetooth apo power bank-ët në kabinë, por rekomandon që të mos futen në bagazhet e regjistruara.

Rregullat ndryshojnë sipas linjës ajrore dhe kapacitetit të baterisë. Shumë kompani lejojnë pajisje deri në 100Wh në kabinë, për sa kohë që kjo vlerë është e shënuar qartë.

Udhëtarët këshillohen të verifikojnë rregullat specifike të linjës me të cilën fluturojnë përpara nisjes.

Paralajmërim tjetër për udhëtarët: kujdes me telefonat në aeroport

Udhëtarët janë paralajmëruar gjithashtu për një tjetër rregull që shpesh neglizhohet: pajisja duhet të ndizet gjatë kontrollit të sigurisë. Nëse telefoni ose tableti nuk ndizet, mund të konfiskohet si rrezik sigurie.

Sipas GOV.UK: “Sigurohuni që pajisjet elektronike të jenë të karikuara para se të udhëtoni. Nëse pajisja nuk ndizet kur kërkohet, nuk do t’ju lejohet të hyni në aeroplan.”

Ky rregull vlen për celularë, laptopë, tableta dhe çdo pajisje elektronike tjetër që planifikoni të merrni me vete në kabinë.

Përgatiti Albina Azemi

Ekpertja e teknologjisë Denisa Kele, së fundmi e ka publikuar librin e saj të ri “Gruaja që s’flinte kurrë”.

Gjatë emisionit “LIBERO”, ajo u pyet nëse e ka përdorur ChatGPT për të shkruar librin dhe Kele e pranoi hapur se është konsultuar me të – si pjesë e procesit të shkrimit dhe reflektimit letrar.

Sipas autores, bashkëpunimi me inteligjencën artificiale nuk ishte një eksperiment teknik, por një mënyrë e re për të zhvilluar idetë dhe për të pasuruar rrëfimin.

“E konsultova ChatGPT për shumë pjesë të librit tim. Nuk ishte thjesht për strukturë apo stil, por për të kuptuar më mirë emocionet që doja të përcillja. Ishte si të kisha një bashkëbisedues që më shtynte të mendoja më thellë,” – tha Kele.

Vlen ta potencojmë se autorja japoneze Rie Kudan, fitoi një nga çmimet letrare më prestigjioze të vendit, dhe e pranoi publikisht se kishte pasur ndihmë nga ChatGPT për shkrimin e veprës së saj.

Për ta dëgjuar intervistën e plotë të Denisa Kele, klikoni në linkun e mëposhtëm:

 

 

Një nga figurat më të rëndësishme të inteligjencës artificiale në botë, Yann LeCun pritet të largohet nga Meta për të themeluar një start-up të tijin. LeCun, i cili mbante pozicionin e kryeshkencëtarit për AI në Meta, është fitues i Çmimit Turing – shpesh i quajtur “Nobeli” i kompjuterizimit – dhe profesor në New York University.

Ai konsiderohet një nga pionierët e “mësuarit të thellë” (deep learning), teknologjia bazë e sistemeve moderne të inteligjencës artificiale.

Sipas informacioneve të disponueshme, kompania e re e LeCunit do të fokusohet në zhvillimin e të ashtuquajturve “modele botërore” (world models) – sisteme IA që synojnë të kuptojnë dhe të parashikojnë pasojat e veprimeve të tyre përmes simulimit të mjedisit. Qëllimi është krijimi i sistemeve të AI-s që “mendojnë” për botën në mënyrë më të afërt me njeriun.

Largimi i tij vjen në një periudhë kur Meta po investon fuqishëm në zhvillimin e teknologjive të reja të AI-s, në garë të drejtpërdrejtë me OpenAI, DeepMind Technologies dhe Anthropic. Kompania ende nuk ka dhënë një koment zyrtar për largimin e LeCunit, por burimet tregojnë se ai tashmë është në bisedime për mbledhjen e kapitalit për start-up-in e ri.

Ekspertët vlerësojnë se largimi i LeCunit përbën një humbje të madhe për Meta-n, pasi ai ishte figurë kyçe në departamentin hulumtues FAIR (Facebook AI Research). Njëkohësisht, nisma e tij e re mund të përshpejtojë trendin e kalimit të studiuesve të profilit të lartë nga kompanitë e mëdha të teknologjisë drejt start-upeve të fokusuar në hulumtim.

Nëse planet e tij konkretizohen, largimi i Yann LeCunit shënon fundin e një epoke për ekipin e AI-s të Metës dhe fillimin e një kapitulli të ri për një nga mendjet më me ndikim në fushën e inteligjencës artificiale.