Category: Lajme

Përgatiti: Armand Hoti

As Qeveria e Kosovës, e as Bashkimi Evropian nuk kanë dhënë detaje për planin që Emisari Special i BE-së, Miroslav Lajçak, paraqiti të shtunën para liderëve në Prishtinë dhe Beograd.

Njohës të rrethanave politike, shprehen optimistë se plani që shënon një hap tjetër të përpjekjeve të ndërkombëtarëve për normalizimin e marrëdhënieve mes Kosovës dhe Serbisë, përmban një qasje më të balancuar në raport me dy vendet.

Politologu Fidan Ukaj, beson se bëhet fjalë për një plan sekuencimi që synon të shtyjë palët drejt zbatimit të marrëveshjeve ekzistuese.

“Në diskutim me akterët e rëndësishëm me akterët evropian dhe amerikan mendoj se do ketë një plan final të sekuencimit të zbatimit të marrëveshjeve që do u prezantohet palëve dhe pastaj do jetë ajo faza merre ose lëre dhe brenda planit do jenë të gjitha marrëveshjet e arritura dhe afatet kohore të përcaktuara nga ndërkombëtarët”, tha Ukaj.

Pos themelimit të asociacionit sa më parë, që është kërkesë edhe e ndërkombëtarëve, politologu Ukaj pret që në plani i ri paralelisht të kërkoj edhe zbatimin e obligimeve të Serbisë.

“Sigurisht se aty paralel janë futur edhe obligimet e Serbisë, qoftë në zbatim të marrëveshjes për energji, targat, njohjen e dokumentacionit, vulës doganore, por sigurisht se formimi i Asociacionit sipas ndërmjetësuesit do jetë pika kyqe e këtij plani që tashmë është prezent edhe para palëve”, tha Ukaj.

Ndërkohë, profesori universitar Basri Muja, thekson se plani mund të mbahet larg syve dhe veshëve të publikut deri në një fazë të caktuar pikërisht për t’u shmangur mundësia e presionit publik ndaj pjesëmarrësve dhe ndërmjetësuesve.

Profesori Muja mbështet prioritet për Kosovën për siguri territoriale e saj. Sipas tij, kjo duhet të respektohet edhe nga ndërmjetësuesit.

“Mediatorët duhet ta marrin parasysh prioritetin e Kosovës se pse e kam që ngjarjet e shtatorit mundë ta ndryshojnë situatën jo vetëm në veri të Kosovës”, tha Muja.

Muja shprehet optimist se plani në fjalë mundë të jetë më i balancuar nga ai i paraqitur në takimin e shtatorit në Bruksel, por skeptik për arritjen e një marrëveshjeje.

“Unë shpresoj që do jetë më i ekuilibruar edhe më pro Kosovë sado që do ketë edhe pika që do duhej të jenë të pranueshme për Serbinë që të ia ‘’ruajnë fytyrën Serbisë’’, por nuk pres që dy palët janë të gatshme të arrijnë marrëveshje. Qështja është si të menaxhohet faji për dështimin e këtyre bisedimeve dhe shpresoj që Kurti të dijë që të mos jetë Kosova fajtore për dështimin e këtij rundi”, tha Muja.

Ndërkaq, sulmet e 24 shtatorit janë cilësuar nga Bashkimi Evropian si terroriste, teksa është kërkuar nga Serbia bashkëpunim i plotë dhe pakushte në zbardhjen e tyre.

Parlamenti Evropian, pak ditë më parë përmes në rezolute ka kërkuar angazhim më intensiv nga ndërmjetësuesit e BE-së për normalizimin e marrëdhënieve Kosovë-Serbi.

Më shumë detaje i gjeni në Edicionin Qendror të lajmeve në ATV, në videon më poshtë:

Përgatiti: Driton Sadiku

Lista Serbe u shpreh e gatshme që të marrë pjesë në zgjedhjet për kryetar të katër komunave veriore.

Por, deri më tani nuk ka nisur asnjë iniciativë për organizimin e peticionit për largimin e kryetarëve aktualë, sipas Ministrisë së Administrimit të Pushtetit Lokal.

Sidoqoftë, një gjë e tillë mund të ndodhë së shpejti sipas gazetarit serb, Branislav Krstic. Ai thotë se Serbia do të mundohet me çdo kusht t’iu shmanget sanksioneve, madje duke i pranuar edhe kushtet e Qeverisë së Kosovës.

Krstic thotë se qytetarët serbë këtu sërish do të jenë të detyruar të marrin pjesë në zgjedhje, pavarësisht vullnetit të tyre.

Megjithatë, kurdo që të nisë, një procedurë e tillë merr goxha kohë, kështu që zgjedhjet zor se do të mund të mbahen brenda këtij viti.

Katër komunat veriore, Mitrovicë e Veriut, Zveçan, Leposaviq e Zubin Potok, udhëhiqen për herë të parë nga kryetarë shqiptarë, ndonëse morën mandat me fare pak vota, pasi serbët e veriut bojkotuan, nuk morën pjesë në zgjedhje.

Më shumë detaje i gjeni në Edicionin Qendror të lajmeve në ATV, në videon më poshtë:

Profesori në Universitetin Johns Hopkins, Daniel Serwer, në një intervistë për Krug 99 të Sarajevës thotë së Beogradi po përpiqet të krijojë atë që tashmë është pagëzuar si “bota serbe” duke kontrolluar fatin politik të serbëve në vendet fqinje.

“Presidenti Vuçiq dëshiron të kontrollojë fatin politik të serbëve në vendet fqinje. Kjo përfshin jo vetëm Bosnjën dhe Hercegovinën, por edhe Malin e Zi dhe Kosovën. Ai po përdor forcat e tij të sigurisë dhe inteligjencës, financimin, dezinformimin dhe Kishën Ortodokse Serbe për të kapërcyer rezistencën dhe për të siguruar që demokracitë serioze, të lidhura me Perëndimin, nuk mund të shfaqen në periferi të Serbisë” thotë Serwer.

Ish-diplomati amerikan thekson se Vuçiq ka qenë më i suksesshëm në Malin e Zi, ku ai shfrytëzoi pakënaqësinë ndaj ish – Presidentit Gjukanoviq dhe DPS-it që sundonte prej kohësh.

“Kjo pakënaqësi fuqizoi një opozitë pro-evropiane, e cila po kërkon mbështetje nga Beogradi dhe përfaqësuesit e tij. Ironia është se Gjukanoviq kryesoi, me dinjitet, një tranzicion kryesisht paqësor dhe tërësisht kushtetues që po sjell kundërshtarët e tij hipokritë në pushtet” thotë tutje Serëer. Duke folur për Kosovën Serwer thotë se përpjekja e hapur politike e Vuçiqit për të kontrolluar popullsinë serbe kryhet përmes Listës Srpska.

“Por ai gjithashtu përdor shërbimet sekrete serbe dhe aleatët e tyre në krimin e organizuar për të siguruar që popullata serbe, veçanërisht në veri, t’i qëndrojë besnike Beogradit, jo Prishtinës” thotë ai.

“Ne e pamë atë kombinim në vepër më 24 shtator, kur Lista Srpska dhe shërbimet sekrete tentuan një kryengritje të armatosur. Policia e Kosovës dhe KFOR-i e penguan këtë” shton Serwer.

Sipas profesorit amerikan Vuçiç që atëherë është ka shkuar shumë në drejtim të Rusisë dhe Kinës.

“Ai pa dyshim ka frikë se SHBA dhe Evropa do të kërkojnë që ai të kërkojë falje për kryengritjen e 24 shtatorit dhe të premtojë se nuk do të ndodhë më.

Prioritet kryesor për Kosovën është sigurua e shtetit dhe e qytetarëve, është thënë në takimin që kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka pasur me deputeten britanike, Alicia Kearns, që së fundmi qëndroi në Kosovë.

Për vizitën e kryetares së Komisionit për Punë të Jashtme në Parlamentin e Mbretërisë së Bashkuar nuk janë dhënë detaje. Takimet janë mbajtur pa publicitet për shkak të sigurisë së saj. Deputetja britanike ishte figura e parë ndërkombëtare që alarmoi për armatimin serb në kishat në Kosovë. Pak muaj pas alarmit të bërë nga ajo, në Zveçan një grup i armatosur serbësh vrau policin Afrim Bunjaku, e në aksionin e Policisë u kap arsenal i madh armësh. Gjatë aksionit të Policisë, sulmuesit u strehuan në Manastirin e Banjskës.

Në njoftimin e Zyrës së Kryeministrit është thënë se Kurti ka shprehur mirënjohjen për mbështetjen e madhe të Kearsnit për Kosovën.

“Në takim u theksua që prioritet kryesor për Republikën e Kosovës është siguria e shtetit dhe e qytetarëve. U tha se pas sulmit terrorist dhe kriminal të 24 shtatorit të kryer nga grupe paramilitare me sponsorim dhe pjesëmarrje të Serbisë, ndëshkimi është vendimtar për mospërsëritje. U bisedua për përkushtimin e plotë për zbatimin e Marrëveshjes Bazike (Bruksel, 27 shkurt) dhe Aneksit të Implementimit të tij (Ohër, 18 mars)”, thuhet në njoftim.

Deputetja Kearns ka pasur takime edhe me udhëheqës të tjerë institucionalë në Kosovë. Ajo ka parë nga afër edhe armët e kapura nga Policia e Kosovës.