Category: KURIOZITETE

Njerëzit mund të përballojnë kushtet më të pafavorshme apo kapërcejnë probleme të mëdha shëndetësore, varësisht nga situata.

Për mbijetesën njerëzore, ekziston një ligj joformal i numrit 3, ku parashihet se; tre minuta pa oksigjen, tre ditë pa ujë dhe tre javë pa ushqim, mund të presin fijen e jetës.

Lidhur me oksigjenin, rregulli i përgjithshëm që zbatohet është se në asnjë rrethanë fryma nuk duhet mbajtur për më shumë se 3 minuta, përndryshe rrezikon dëmtime serioze të trurit.

Sigurisht, qëndrueshmëria e një personi mund të rritet me trajnimin e duhur, si në rastin e zhytësve që kanë aftësinë të përballojnë edhe më shumë se 3 minuta nën ujë.

Trupi ynë përbëhet nga dy të tretat e ujit. Pa të, njeriu është i pamundur të mbijetojë gjatë.

Vetëm tre ditë pa ujë mund të shkaktojnë probleme të mëdha shëndetësore.

Sidoqoftë, kohëzgjatja e saktë që çdo person mund të durojë pa ujë nuk mund të llogaritet.

Nën kushte të mira një person mund të durojë një javë, apo edhe më gjatë, pa pirë një gllënjkë.

Nga ana tjetër, nëse është në kushte të pafavorshme, uji është i nevojshëm para se të përfundojë një periudhë 24-orëshe.

Rekordi mbahet nga Andreas Mihavecz, ku në moshën 18 vjeç ai arriti të mbijetojë për 18 ditë pa një pikë ujë.

Kufijtë e mbijetesës pa ushqim janë edhe më të vështirë për t’u përcaktuar sesa ato të ujit.

Trupi hyn në një proces të vështirë kur i mungon ushqimi, duke përdorur glikogjenin nga mëlçia dhe muskujt për të prodhuar glukozë, transmeton atvlive.tv.

Nëse uria vazhdon, atëherë trupi përpunon dhe konsumon rezervat e tij të yndyrës dhe proteinave.

Të dhënat e vetme në këtë rast janë grevat e urisë. I burgosuri politik, Terence MacSëiney qëndroi 74 ditë pa ushqim para se të vdiste në 1920.

Mbijetesa në errësirë të plotë është në fakt e mundur.
Një rus paranojak mbajti një grup fëmijësh në një bodrum për shumë vite.

Shumica e fëmijëve, përfshirë një 19-vjeçar, nuk e kishin parë kurrë dritën e diellit.

Për sa kohë që nivelet e vitaminës D plotësohen nga burime të tjera përveç diellit, nuk ekziston rreziku i humbjes së jetës.

Ajo që preket ndjeshëm është serotonina, e cila prish gjumin dhe humorin kur mungon nga trupi.

Rastet kur njerëzit kanë vdekur për shkak të pagjumësisë janë shumë të pakta.

Zakonisht, një person gjen një mënyrë për të fjetur para se të jetë vonë.

Në praktikë, duhen disa muaj që mungesa e gjumit të çojë në vdekje.

Disa studime kanë treguar se një person i shëndetshëm mund të mbijetojë pa gjumë për rreth 11-14 ditë në raste emergjente të caktuara, si në raste të humbjes së orëve në një zonë të izoluar apo në disa lloje të kushteve të tjera.

Randy Gardner është ai i cili ka rekord pagjumësi që nga viti 1965 në moshën 17 arriti të mbani sytë hapur për 11 ditë rresht.

Pavarësisht se sa shumë përpiqet një person, në fund ai do të flejë para se të dëmtojë veten./atvlive.tv/

Për më shumë ndiqni videon e mëposhtme:

Kursimi i parave nuk është diçka e lehtë dhe sigurisht jo të gjithë mund ta bëjnë.

Që një njeri të kursejë nuk është vetëm çështje pasurie, por edhe çështje disipline.

Kursimi është çelësi, por çdo moshë ka rregullin e vet të kursimeve.

Në shumë raste kur shohim llogarinë bankare, ndihemi në ankth sepse paratë që kemi mund të duken pak ose shumë, në varësi të nevojave ose qëllimeve.

Megjithatë, nëse mund të themi se pandemia ka bërë diçka të mirë, është se ka bërë që disa njerëz të qëndrojnë më shumë në shtëpi, duke kursyer disa para për të realizuar planet e tyre në të ardhmen, si udhëtime apo projekte të reja biznesi, transmeton atvlive.tv.

Pyetja që bëhet shumë shpesh është se sa para duhet të kishim të kursyera në të 30-at, 40-at ose të 50-at.

Sipas ekspertëve të revistës TIME, në çdo dekadë të jetës sonë, duhet të lëmë mënjanë një shumë të caktuar, e cila është afërsisht e barabartë me pagën tonë vjetore.

Pra, nga të 20-at apo 30-at, do të ishte mirë të arrinim të linim mënjanë një herë pagën tonë vjetore.

Në dekadën e ardhshme, 30 deri në 40 vjet, kjo shumë duhet të trefishohet.

Sigurisht, kjo është edhe dekada më e “shtrenjtë” e jetës sonë, pasi shumë vendosin të martohen, të blejnë një shtëpi apo një makinë.

Në të 40-at dhe 50-at shuma fillestare duhet të gjashtëfishohet, ndërsa në të 50-at dhe 60-at synimi është që paga e tyre vjetore të jetë tetëfishuar.

Pas të gjashtëdhjetave dhe në moshën e pensionit, supozohet se dikush do të ketë arritur të lërë mjaftueshëm para mënjanë, në mënyrë që të mos shqetësohet për të bërë të gjitha gjërat që dëshiron për kaq shumë vite.

Për të arritur sugjerimet e mësipërme, rekomandohet që të kurseni 15% të të ardhurave tuaja çdo vit që nga mosha 25 vjeç dhe që, gjatë jetës tuaj, të investoni më shumë se 50% të kursimeve tuaja në aksione për të marrë një kthim më të lartë të parave tuaja.

CNBC Select zbuloi se vendosja e vetëm 20 eurove në një kursim me rendiment të lartë çdo javë mund t’ju ndihmojë të kurseni mbi 1000 dollarë në një vit.

Kjo zvogëlon në kursimin e më pak se 3 eurove në ditë, gjë që thjesht tregon se nuk keni nevojë të keni shumë para për të filluar përgatitjen për të ardhmen tuaj.

Planifikimi i daljes në pension mund të jetë frikësues në çdo moshë – edhe më shumë në fillim të karrierës suaj.

Kur pensioni duket kaq i largët në të ardhmen, është e vështirë të planifikohet për të me kaq shumë prioritete konkurruese në të tashmen./atvlive.tv/

Për më shumë ndiqni videon e mëposhtme:

Një numër rekord i pasurve në Norvegji po largohen nga Oslo për në vendet me taksa të ulëta pasi qeveria e qendrës së majtë rriti taksat e pronës në 1.1%. Më shumë se 30 miliarderë dhe multimilionerë norvegjezë do të largohen nga Norvegjia në vitin 2022, sipas një sondazhi të gazetës Dagens Naeringsliv.

Shumë prej tyre janë shpërngulur në Zvicër, ku taksat janë shumë më të ulëta. Ato përfshijnë miliarderin Kjell Inge Røkke, i cili u zhvendos në Lugano. Røkke, 64 vjeç, është norvegjezi i katërt më i pasur, me një pasuri të vlerësuar prej rreth 1.7 miliardë euro.

“Kam zgjedhur Luganon si rezidencën time të re, nuk është as më e lira dhe as taksat më të ulëta por në këmbim, është një vend i mrekullueshëm me një vendndodhje të mirë në Europë,” tha ai.

Ole Gjems-Onstad, profesor emeritus në Shkollën Norvegjeze të Biznesit, tha se ata që ishin larguar nga vendi kishin një pasuri totale prej të paktën 600 miliardë NOK.

Tord Ueland Kolstad, një investitor i pronave të paluajtshme dhe kultivimit të salmonit me një pasuri prej rreth 1.5 miliardë NOK, është zhvendosur nga Bodø në Lucern, Zvicër.

Kolstad tha se rritja e taksës së pronës nënkuptonte se ai do të paguante pak më shumë se 6 milionë krona.

“Për fat të keq, ky është realiteti i politikës së sotme tatimore. Është e pajustifikuar t’i imponosh kompanisë kosto të tilla kur dëshiron të hapësh vende të reja pune”, tha ai.

Kolstad i tha gazetës norvegjeze Aftenposten se kur mbërriti për herë të parë në Zvicër nuk kishte miq atje. Erlend Grimstad, nënsekretar në ministrinë e financave, tha për The Guardian se shpresonte që norvegjezët e pasur do të ktheheshin sërish. /abcnews.al

Autoritetet e Francë kanë miratuar një ligj që mund t’ua ndalojë prindërve publikimin e fotografive të fëmijëve të tyre në rrjetet sociale.

Mediat franceze thanë se prindërit do të jenë përgjegjës për imazhet e fëmijëve të tyre, por kjo mund t’ua ndalohet nga autoritetet. Ky ndryshim i ligjit po bëhet me qëllim që fëmijët të mësohen se prindërit e tyre s’kanë kontroll të plotë mbi imazhet e tyre, shkroi “Businesstoday”.

Deputeti francez, Bruno Studer, tha se një 13-vjeçar i ka mesatarisht 1.300 fotografi që qarkullojnë nëpër internet. Këto imazhe, sipas tij, mund të përdorën për pornografi ose bullizëm.

Ligji thotë se sipas moshës dhe nivelit të pjekurisë, fëmijët francezë do të mund të vendosin nëse duan që prindërit t’ua publikojnë fotografitë në mediat sociale.

Dinastia kineze Han e mirëpriti tregtinë me Perëndimin që rreth 2000 vjet më parë. Por oborrtarët e saj nuk mund ta imagjinonin se ishin duke krijuar themelet e njërit prej sistemeve më të vjetra, më të mëdha dhe më jetëgjata të tregtisë në botë. Gjatë gjithë ekzistencës së tij 1600-vjeçare, sistemi i lashtë i Rrugës së Mëndafshit i rezistoi ngritjes dhe rënies së kulturave dhe qytetërimeve të panumërta, duke dalë edhe më e fortë nga cilado përvojë e tillë. Po cilat ishin ngjarjet që e përcaktuan historinë e Rrugës së Mëndafshit dhe pse mori fund ky sistem?

Një koleksion i ngatërruar rrugësh që ndryshonin vazhdimisht, kjo rrugë i zhvendosi mallrat nëpër Azi dhe Evropë nga viti 130 Para Krishtit deri në vitin 1450 Pas Krishtit. E quajtur zakonisht Rruga e Mëndafshit, ky sistem tokësor dhe ujor shtrihej në një gjatësi prej 9600 km dhe lidhte shumë territore, nga Kina, India dhe Irani deri në Itali.

Duke kaluar nëpër terrenet më të vështira si malet, shkretëtirat, stepat dhe detet, sistemi nisej nga kryeqyteti i lashtë i Kinës Xian në Azinë Qendrore dhe Perëndimore dhe mbaronte në Mesdhe. Rruga e Mëndafshit transportonte të gjitha llojet e artikujve si kripën, erëzat, gurët e çmuar, metalet e çmuara, letrën dhe porcelanin.

Por në fillim ai u bazua në eksportin e pëlhurës së mëndafshtë që prodhohej ekskluzivisht në Kinë. Në atë kohë, oborrtarët e mbretërisë së Kinës e kuptuan se mëndafshi vlente shumë në shoqërinë e tyre ndaj ata i cilësuan si një sekret shtetëror metodat e prodhimit të tij.

Por ata nuk ishin plotësisht të vetëdijshëm mbi vlerën e pëlhurës së mëndafshit në Perëndim, pasi tregtia e vetme e jashtme e tekstilit ishte pjesë e diplomacisë së tyre. Për shembull kur fiset e popullit Xiongnu plaçkitën kufijtë e Kinës rreth vitit 200 Para Krishtit, dinastia Han u siguroi fiseve sasi të mëdha mëndafsh si pjesë e lutjes për paqe.

Dhe kur fiset e popullit Xiongnu ishin ende duke plaçkitur kufijtë e Kinës rreth vitit 130 Para Krishtit, dinastia Han u dha rivalëve të fiseve mëndafsh në këmbim të një lloji të veçantë kali më të shpejtë dhe më të fortë, i cili ishte i rëndësishëm në humbjen e popullit Xiongnu disa dekada më vonë.

Këto ndërveprime, përveç një sërë misionesh të dërguara në kërkim të aleatëve të huaj, zbuluan për herë të parë dëshirën e madhe për mëndafsh të popujve në Perëndim. Dhe sapo u zbulua kjo gjë, oborrit mbretëror i Kinës krijoi një grup të madh tregtarësh të pëlhurave dhe i dërgoi ata drejt perëndimit në një përpjekje për të nxitur marrëdhëniet e ardhshme tregtare dhe për të zyrtarizuar rrugët e ardhshme tregtare.

Ishin pikërisht këta tregtarë që filluan krijimin e Rrugës së Mëndafshit, edhe pse nuk ishin të vetmit udhëtarë që u bënë pjesë e atij sistemi. Tregtarët nga e gjithë Azia Qendrore dhe Perëndimore nxituan drejt kësaj rruge, duke ia transferuar mallrat e tyre tregtarëve kinezë përpara se këta t’ua shisnin të tjerëve.

Udhëtimi i tyre ishte i vështirë. Tregtarët përballeshin me kërcënimet e terrenit të ashpër, kushteve atmosferike ekstreme apo grupet e hajdutëve që silleshin rreth Rrugës së Mëndafshit. Por për shkak se mallrat e tyre ishin shumë të kërkuara, tregtia vazhdoi për shekuj, duke i mbijetuar disa prej ngjarjeve më të zymta të asaj kohe.

Historianët flasin zakonisht për 3 faza të tregtisë në këtë rrugë, ku që të gjitha dallojnë nga përzierja e tyre e dallueshme e tregtarëve, mallrave dhe sfidave politike. Faza e parë e kësaj tregtie u zhvillua rreth vitit 200 Para Krishtit deri në vitin 220 Pas Krishtit dhe u përqendrua në lëvizjen e mëndafshit nga Kina në Romë, ku njerëzit ishin të ndarë në lidhje me këtë tekstil.

Disa romakë mendonin se veshja me mëndafsh ishte një simbolike e përshtatshme e vlerës, pasurisë dhe autoritetit të tyre, ndërsa të tjerë e shihnin mëndafshin si një kënaqësi të pahijshme dhe u përpoqën të ndalonin importimin e tij. Pavarësisht këtij debati, importet romake të mëndafshit u rritën gjatë gjithë kësaj faze, të mundësuara nga paqja dhe prosperiteti që siguruan perandorët e hershëm të Romës. Faza e dytë nisi në 220 Pas Krishtit, kur Kina u zhyt në një periudhë trazirash politike, gjë që solli një tërheqje të saj të përkohshme nga tregtia e Rrugës së Mëndafshit. Për shkak të trazirave, sekretet e prodhimit të mëndafshit u nxorën jashtë shtetit, duke i dhënë fund monopolit kinez mbi materialin.

Pasi dinastia Tang e Kinës riktheu normalitetin rreth vitit 600 Pas Krishtit, prodhuesit e mëndafshit po shfaqeshin tashmë në Bizant, që ndodhej në gadishullin e Anadollit, dhe që shërbeu si një pasardhës i shtetit në rënie të shpejtë të Romës. Për shkak se cilësia e mëndafshit kinez ishte ende superiore, një fazë e re e tregtisë së mëndafshit u ngrit nga rreth 620-910 pas Krishtit, këtë herë nga Kina në Bizant dhe më gjerë.

Duke filluar nga Azia Qendrore dhe duke përparuar në Kinë, Indi, Iran dhe Anadoll, pushtimet e mongolëve nën Genghis dhe Kublai Khan e stabilizuan të gjithë kontinentin, duke lehtësuar komunikimin dhe tregtinë në të gjithë Euroazinë. Ndërsa qendrat e ndryshme tregtare të Azisë dhe Evropës ranë nën kontrollin e unifikuar të Mongolëve, filloi një lulëzim i tretë dhe i fundit i tregtisë së mëndafshit, që zgjati rreth vitit 1210 deri në vitin 1360 pas Krishtit.

Ndërsa mëndafshi ishte ende një nga produktet kryesore që udhëtonte në Rrugën e Mëndafshit, tekstili u dërgua në Perëndim së bashku me perlat, gurët e çmuar, erëzat, qeramikën, qilima etj. Përveç këtyre mallrave, hapja e mongolëve ndaj të huajve dhe ideve të huaja lehtësoi gjithashtu lëvizjen e njerëzve, filozofive dhe patogjenëve nëpër shtrirje të mëdha të Rrugës së Mëndafshit.

Pavarësisht se mbijetoi dhe ndonjëherë lulëzoi, tregtia e Rrugës së Mëndafshit filloi të binte rreth vitit 1360 pas Krishtit. Kjo për shkak të pasojave të murtajës bubonike gjatë Vdekjes së Zezë rreth 20 vjet më parë por edhe ndarjes së Perandorisë së madhe Mongole.

Goditja vendimtare ndodhi rreth vitit 1450 pas Krishtit, kur taksat e vendosura nga Perandoria Osmane në lulëzim e sipër, e penguan pothuajse të gjithë tregtinë e mbetur përgjatë rrugëve tradicionale të Rrugës së Mëndafshit. Kjo i detyroi tregtarët evropianë të kërkonin rrugë alternative drejt qendrave tregtare të Azisë.

Duke nisur një epokë të re të tregtisë dhe kontaktit ndërkulturor, në të cilin udhëtarët do të kërcejnë midis “Botës së Vjetër” dhe “Botës së Re” me pasoja dramatike dhe shkatërruese, kërkimi për rrugët detare vetëm sa e përshpejtoi zhvendosjen e vëmendjes nga Rruga e Mëndafshit.

Nga balonat në fushëbetejat e Luftës Civile në SHBA, tek dronët pa pilot dhe me motor reaktiv, përgjimi më e mirë i armikut ka qenë gjithmonë nga lart. Ja si ka evoluar teknologjiae mbikëqyrjes ajrore gjatë 200 viteve të fundit.

Në fillimin e viteve 1790, francezët eksperimentuan për herë të parë përdorimin e balonave të mbushura me hidrogjen për zbulimin e të dhënave mbi armikun në fushën e betejës. Në fakt ato nuk fluturonin mbi linjat e armikut, por ishin të lidhur në tokë me kabllo. Shportat e balonës mbanin dy ushtarë:njëri me teleskop dhe tjetri që sinjalizonte vëzhgimet në tokë përmes flamujve.

Balonistët francezë formuan forcën e parë ajrore në botë në vitin 1794 të quajtur “Compagnied’Aéronautiers”. “Para atij momenti, mënyra e vetme për të kuptuar pozicionin e armikut ishte duke dërguar për zbulim një grup kalorësish. Ndërkohë nga lart, hipur në një balon, mund të shihni deri 80 km larg në një ditë të kthjellët. Pra ofronte një përparësi të jashtëzakonshme për të mbikëqyrur armikun”– thotë Endrju Hemond, historian dhe kurator në Muzeun Ndërkombëtar të Spiunazhit në Uashington.

Pas shpërthimit të Luftës Civile në SHBA, shpikësi amerikan Tadeus Loui organizoi një demonstrim me balona në Qendrën Kombëtare, duke e bindur presidentin Abraham Linkolntë përdorte balonat vëzhguese në Ushtrinë e Unionit. Baloni më i madh i zbulimit, Intrepid, mund të transportonte 5 persona, përfshirë një telegrafist që do të transmetonte informacione rreth pozicioneve të Ushtrive të Konfederatës.

Në vitet 1880, meteorologu britanik Dagllas Arçibald eksperimentoi me balona të mëdha për të studiuar shpejtësinë e erës. Ai montoi një aparat fotografik në balonë. Fotot ajrore të Arçibald ishin disa nga më të hershmet e publikuara ndonjëherë, dhe tërhoqën vëmendjen e ushtarakut amerikan Uilliam Edi.

Ndërsa luftonte në Luftën Spanjolle-Amerikane të vitit 1898, ai ndërtoi versionin e tij të kamerës së Arçibaldit dhe e përdori atë për të shkrepur fotografi në këndin 90 gradë tëpozicioneve të armikut. Edhe pse fotografia ekzistonte gjatë Luftës Civile, Edi realizoi fotot e para të mbikëqyrjes ajrore ushtarake në histori.

Pëllumbat luajtën një rol jetik në komunikimet e Luftës së Parë Botërore. Ata transportonin buletinet SOS nga marinarët në det, transmetonin urdhra tek oficerët e tankeve, dhe transportonin mesazhe të koduara nga spiunët e fshehtë. Pëllumbat u përdorën edhe për tëbërë foto ajrore.

Në vitin 1907, farmacisti gjerman Julius Neubroner patentoi një aparat fotografik të montuar në një pëllumb, dhe e përdori shpikjen e tij për të krijuar kartolina mbresëlënëse. Gjatë Luftëssë Parë Botërore, ushtria gjermane eksperimentoi me fotografimet e zogjve, të cilët ishin më të fshehtë sesa avionët spiunë.

“Ata lidhnin një aparat fotografik te pëllumbat dhe i dërgonin ato mbi llogoret e armikut në Francë”– thotë Hemond. Por fotot ishin të paqarta dhe shumë të vështira për t’u interpretuar. “Historia e shërbimeve sekrete dhe spiunazhit, është e mbushur me shumë më tepër përpjekje që dështuan sesa ato që funksionuan. Edhe CIA gjithashtu kreu test me një aparat të lehtë tëmontuar tek pëllumbat për të bërë foto nga afër objektivave, por zogjtë ishin shumë të vështirë për t’u kontrolluar”- thekson historiani.

Avionët u përdorën në luftë që gjatë Luftës së Parë Botërore. Por përpara se të pajiseshin me mitralozë dhe bomba, ato u përdorën për zbulim. Avionët me dy vende mbanin një pilot dhe një vëzhgues, të cilët skiconin strukturën e trupave armike me ndihmën e dylbive. Më pas erdhën kamerat.

Kompania “Eastman Kodak” në SHBA projektoi disa nga kamerat e para ajrore që do të montoheshin në krahët e avionit “Havilland DH-4” të prodhimit britanik. Kamerat e tjera të Luftës së Parë Botërore mund të fotografonin përmes një vrime në dyshemenë e kabinës.

Gjatë Luftës së Dytë Botërore, avionët e vëzhgimit filluan të kishin në bord një dhomë të errët portative për zhvillimin dhe analizimin e fotove ajrore pothuajse në kohë reale. Gjatë Luftës së Ftohtë , KGB- ja e bëri thuajse të pamundur mbledhjen e inteligjencës në terren në Bashkimin Sovjetik, ndaj agjencitë amerikane spiunazhit përdorën hapësirën.

“Domosdoshmëria është nëna e shpikjes. Prandaj u projektua avioni i famshëm U2, që mund të fluturojë deri në 21 mijë metra lart, ose më shumë se 2-fishi i lartësisë së avionëve të sotëmtregtarë”-thotë Hemond. U2 ishte i pajisur me një kamera “Hycon 73B”, e aftë të kaptedetajet më të vogla deri në 75 cm të gjera nga lartësi marramendëse.

Në vitin 1962, një avioni U2 kapi imazhe të armëve bërthamore sovjetike në Kubë, duke shkaktuar krizën e raketave Kubane. Për SHBA-në dhe Bashkimin Sovjetik, gara hapësinore kishte një rëndësi më të madhe sesa vetëm kush mbërrinte i pari në Hënë. Shërbimet sekrete po përpiqeshin në fakt të krijonin satelitët e parë spiunë në orbitë.

“Sot satelitët janë për synime tregtare. Por në atë kohë ato ishin kryesisht për synime mbrojtëse dhe ushtarake”- thotë Hemond. Në fundin e viteve 1950, Forcat Ajrore të SHBA-së nisën zbatimin e programit ”Discoverer” për mbledhjen e të dhënave shkencore nëpërmjetsatelitëve. Të paktën ky ishte varianti zyrtar.

Në realitet, ishte një program sekret spiunazhi i quajtur ”Corona Project”. Satelitët spiunëamerikanë prodhuan imazhet e tyre të para ajrore të Bashkimit Sovjetik në vitin 1960. Arma ma e fortë në këtë aspekt ishte “HEXAGON KH-9”, një satelit spiun amerikan që mund të kapte imazhe të objekteve më të vogla se sa 70 cm nga 160 km mbi sipërfaqen e Tokës.

Përpara se imazhet dixhitale të mund të transmetoheshin nga hapësira, KH-9 lëshonte meparashutë pamjet në atmosferë mbi ishujt Hauai, ku do të merreshin po në ajër nga avionët e Forcave Ajrore të SHBA-së. Një nga pajisjet më të bujshme që ndodhet sot në Muzeun e CIA-s është Insektotopteri, një pajisje përgjimi e fshehtë ,e kamufluar si një pilivesë me njëpamje shumë realiste.

CIA e ndërtoi këtë pajisje përgjimi në vitet 1970, pasi kishte hequr dorë nga një përpjekje e mëparshme për të ndërtuar një mjet përgjimi në formën e një grerëze. Krahët e tejdukshëm të Insektotopterit fuqizoheshin nga një motor i vogël me benzinë . Ai fluturonte aq shpejt sa mund të përshkonte gjatësinë e 2 fushave të futbollit në vetëm 60 sekonda.

Një operator e kontrollonte fluturimin e tij duke përdorur rrezet lazer, të cilat transmetonin zërat e kapura nga mikrofoni i vogël i insektit artificial. Fatkeqësisht, Insektotopteri nuk u vendos kurrë në punë, sepse ai devijonte lehtësisht nga kursi nëse erërat do të ishin më të forta se 8 km/h.

UAV ose “mjetet ajrore pa pilot”, u shfaqën që në Luftën e Parë Botërore me “Aerial Target”, një avion britanik i telekomanduar. Forca Ajrore Mbretërore i përdori UAV-në për trajtimin e gjuajtësve britanikë në vitin 1917. Gjatë Luftës së Dytë Botërore, RAF e përmirësoi flotën e saj UAV në “Queen Bee”, një objektiv stërvitor i ripërdorshëm për gjuajtësit kundër-ajrorë.

Dronët e parë me motor reaktivë u përdorën në Luftën e Vietnamit si pjesë e një programi sekret amerikan të zbulimit.

AQM -34 Ryan Firebee, që zhvilloi më shumë se 34.000 misione mbikëqyrje gjatë luftës, ishte i pajisur me mjete që shmangnin gjurmimin nga radarët. Përveç gjurmimit të pozicioneve të viet–kongëve dhe zbulimit të objektivave, Firebee u përdor gjithashtu për të shpërndarë fletëpalosje propagandistike prapa linjave të armikut.

Bibla më e hershme hebraike, Codex Sasson, një “gur testues jetik i historisë njerëzore” që daton më shumë se 1100 vjet më parë, do të shitet në ankand.

Libri i shenjtë ofrohet nga shtëpia e ankandit Sotheby’s me një vlerë prej 30-50 milion dollarësh (25-42 milion £), duke e bërë atë dokumentin ose dorëshkrimin historik më të vlefshëm që shfaqet në ankand.

E përbërë nga 24 libra të ndarë në tre pjesë – Pentateuku, Profetët dhe Shkrimet – Bibla Hebraike është themeli i Judaizmit dhe besimeve të tjera. Në krishterim, tekstet referohen si Dhiata e Vjetër dhe Dhiata e Re dhe janë përfshirë në kanunin biblik.

Islami gjithashtu i vlerëson tregimet e Biblës Hebraike, ku shumë prej tyre janë të përfshira në Kur’an dhe vepra të tjera të rëndësishme të letërsisë islame. “Bibla hebraike është teksti i shenjtë, themelor për popujt anembanë globit,” tha Sharon Mintz, specialiste e lartë e Sotheby.

Emri “Codex Sassoon” vjen nga pronësia e mëparshme e Biblës, si pjesë e koleksionit të famshëm të David Solomon Sassoon, i cili mblodhi koleksionin më të rëndësishëm privat të dorëshkrimeve në shekullin e 20-të. Përpara Codex Sassoon, vetëm fragmente të teksteve biblike ekzistonin në copëza , thonë ekspertët. Sotheby’s tha se ndërsa Bibla zinte një vend të spikatur në koleksionin e Sassoon-it, ajo vetëm kohët e fundit u studiua shkencërisht . Pëbërja me karbon verifikoi ekzistencën e saj në shekullin e 9-të, duke e bërë atë më të vjetër se Kodiku i Aleppos dhe Kodiku i Leningradit, dy Bibla të tjera hebraike të njohura si më të hershme.

Ari është padyshim një nga burimet natyrore më të rëndësishme në botë, një strehë e sigurt dhe një nga metalet më të rralla. Rëndësia e tij në ekonomi është thelbësore. Sipas US Geological Survey, Kina mbetet prodhuesi më i madh i arit në botë, e ndjekur nga Australia dhe Rusia. Sipas të dhënave të mbledhura nga Forbes, keto jane minierat më të mëdha te arit në botë.

Carlin Trend – Nevada (SHBA)
Gjatësia e saj është 1.4 km dhe i përket Korporatës Newmont. Ka rreth 1000 punëtorë për të nxjerrë metalin e çmuar.

Muruntau – Navoi (Uzbekistan)
Është një gurore në ajër të hapur me përmasa 3,35 kilometra, 2,7 gjerësi dhe 560 metra thellësi. Është një depozitë e zbuluar në vitin 1958 dhe e aktivizuar në vitin 1969. Ajo i përket kompanisë kombëtare Navoi Mining and Metalurgical Combinat.

Lojërat Olimpike – Krasnoyarsk (Rusi)
Kjo është miniera më produktive në zonë, gjithashtu një nga më të mëdhatë në botë. Ka një gjatësi prej 1.1 kilometrash dhe i përket kompanisë kombëtare Polyu. Mbi 6,000 punëtorë janë të punësuar në këtë minierë.

Grasberg – Irian Jaya (Guinea)
Është miniera më e madhe në botë për prezencën e arit dhe e dyta për bakrin. Ndodhet mbi 4000 metra lartësi. Në pronësi të 67.3% të American Freeport McMoRan, 13% Anglo-Australian Rio Tinto Group dhe 9.3% të qeverisë indoneziane, ajo punëson afërsisht 19,500 punëtorë dhe prodhon sasi të mëdha ari.

TauTona – Witwatersrand (Afrikë)
Është midis 1700 dhe 1800 metra e lartë dhe ka rreth 800 kilometra tunele deri në 3.9 kilometra të thella, duke e bërë atë minierën më të thellë në botë. Pronari i minierës është AngloGold Ashanti, ajo punëson rreth 5,600 punëtorë duke nxjerrë një sasi të madhe ari.

Lihir – Lihir (Papua, Guinea)
Në funksionim që nga viti 1997, është një nga më mbresëlënësit në Azinë Juglindore. Ndodhet brenda një vullkani në një lartësi prej 2300 metrash dhe duke pasur parasysh afërsinë e tij me detin, kërkon pompa të fuqishme për të parandaluar përmbytjet. Është 99,86% në pronësi të kompanisë australiane Newcrest Mining, punëson afërsisht 4,500 punëtorë.