Author: ATVLive

Ministri i Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës, Liburn Aliu tregon se cili do të jetë fati i projektit për hekurudhën Prishtinë-Durrës. Derisa ka dhënë më shumë detaje për përfitimet që do të ketë Kosova nga ky projekt madhor ndër shqiptar.

Minisri Aliu në një intervistë për KosovaPress ka treguar si po realizohen projektet infrastrukturore për zgjerimin e rrugës Prishtinë-Podujevë, projektin për Bujanoc, dhe rrugën tjetër për Pejë.

Ndërsa, ai thotë se projekti për hekurudhën Prishtinë-Durrës, e shndërron Kosovën në një vend kryesor të transitit dhe një pikë shpërndarëse të mallrave.

“Kosova përmes linjës Durrës-Prishtinë bëhet pjesë e një rrjeti regjional, aktualisht është jashtë korridoreve. Pra, të gjithë transporti i mallrave për gjithë regjionin, qoftë në drejtim të porteve, qoftë nga portat në drejtim të regjionit arrin të bëhet përmes Kosovës. Kjo e shndërron Kosovën në një vend kryesor transitit dhe një hap apo një pik shpërndarëse të mallrave, kjo krijon mandej mundësi për zhvillim ekonomik dhe krijim të zonave ekonomike rreth përqark kësaj zone të shpërndarjes së mallrave. Të dy portet edhe Durrësi dhe Tivari që janë të lidhura, tash do të lidhen me hekurudhën mes vete, do të lidhen me Prishtinën, dhe nga Prishtina me linjën hekurudhore Prishtinë- Shkup, apo Prishtinë-Nish-Sofie, ose Prishtinë-Leshak-Mitrovicë-Salsburg, lidhet gjithë regjioni përmes këtyre”, thotë Aliu.

Ministri Aliu shprehet se janë duke punuar të përfundojë çështja e fizibilitettit në mënyrë që të realizohet sa më shpejtë projekti për hekurudhën Prishtinë-Durrës.

“Sapo te përfundon çështja e fizibilitetit e që po urojmë të përfundojë më herët, sepse opsionet tashmë janë duke u dhënë në tavolina, presim që të kemi interesimin për financim, tashmë e kemi edhe nga britaniket, gjermanet, dhe të tjerë që veç kanë lëvizur këto mekanizma, që për mua është një befasi e mirë. Nuk kam prit që aq shpejtë do të mund të ketë rritje të interesimit. Pra, nëse para tre vitesh nuk është folë fare për këtë punë, tash është bërë temë e çdo paneli, lidhja hekurudhore e Prishtinës me Durrësin me gjithë regjionin. Nuk është çështja e financave atë që ne si ministri do e shtymë, ne do të merrem me fizibilitetin dhe projektin që ta kemi sa më shpejtë të kemi të realizuar”, shton Aliu.

Ndërsa, tregon edhe për projektet infrastrukturore që janë duke u kryer në nivel vendi, atë për Llap, Dukagjin dhe Luginë.

“Tek ujërat, pra në njërën anë është kyçja nëpër korridore është jetike për Kosovën për të ndërruar komplet faqen ekonomike të vendit, e që po ecë mjaftë mirë, dhe me autostradat po ecën mirë. Pra, do të fillojmë shpejtë edhe autostradën për Bujanoc që na lidhë tek korridori i Dheut, rruga e Podujevës po shkon mirë, rruga drejt Pejës po ashtu po shkon mirë. Kjo do të na krijojë mundësi që ne të kyçemi dhe Kosova të behet vend transit, njëjtë edhe me hekurudha, por kryesorja është uji. Kosova ka shumë pak ujë, kemi arrit të bëjmë me sukses pesë plane të fizibilitetit, dy prej tyre janë në fazën e projekteve, dizajnëve, do të fillojmë me projektet e shpronësimit për to, do të fillon realizimi e që këto pesë projektet e para, duhet të shoqërohen shumë shpejtë nga pesë fizibilitete tjera që mendojmë t’i bëjmë vitin e ardhshëm. Në projektin me Bankën Botërore e kemi komplet hartën, masterplanin e digave për vendin tonë, që duhet të jemi tepër shumë të kujdesshëm të shfrytëzimin e resurseve ujore që kemi, se pse Kosova ka resurse tepër të limituara ujore, ne kemi tepër pak ujë”, thotë ai.

Ndërkaq, ai thekson se janë duke punuar të menaxhojnë ujin që shkaktohet nga vërshime, për të cilën thotë, se në këtë mënyrë do të tejkalohet situata e thatesirave e cila Kosovën e pret pashmangshëm.

“Ndryshimet klimatike do të na rrezikojnë, dhe ato tashmë po na rrezikojnë, do të kemi vërshime nga një anë siç kemi, dhe do të shkojnë duke u shtuar, dhe në anën tjetër do të kemi thatësira. Pra, ujë të pijes, dhe ujë për ujitje të tokave nuk do të kemi, në ndërkohë që do të kemi vërshime, prandaj edhe menaxhimi i ujit të vërshimeve, grumbullimi i atij uji, dhe ndërtimit të sistemit të ujitjes që do të shërbenin edhe për bujqësinë, por edhe për ujin e pijes do të mund në njërën anë t’i menaxhojmë vërshimet, në anën tjetër ta tejkalojmë situatën e thatësiravë, e cila Kosovën e pret pashmangshëm, sepse jemi pjesë e Mesdheut”, përfundon Aliu.

Në anën tjetër, kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama gjatë qëndrimit në Kosovë, ka thënë se po punohet për projektin e hekurudhës Prishtinë-Durrës për opsionet më të mira. Ndërsa, ka shtuar se janë duke pritur studimin e fizibilitetit.

Presidenti rus, Vladimir Putin do të vizitojë Phenianin më 18-19 qershor për t’u takuar me liderin verikorean, Kim Jong Un.

Putin e ka vizituar për herë të fundit këtë vend në vitin 2000.

Historiku i marrëdhënieve mes dy vendeve

Teksa Perëndimi vazhdon të izolojë Rusinë për luftën e nisur në Ukrainë, analistët kanë vërejtur që Koreja e Veriut është bërë secilën herë e më e vlefshme për Moskën.

Nga këndvështrimi i Koresë së Veriut, marrëdhëniet me Rusinë nuk kanë qenë gjithmonë aq të ngrohta sikurse në epokën e Bashkimit Sovjetik, mirëpo ky shtet e ka nuhatur mirë nevojën e Moskës për më shumë miq.

Koreja e Veriut, vend komunist, është krijuar në fillim të Luftës së Ftohtë, me përkrahje të Bashkimit Sovjetik.

Koreja e Veriut ka luftuar me Korenë e Jugut në periudhën 1950-1953, me ndihmë të konsiderueshme të Kinës dhe Bashkimit Sovjetik.

Koreja e Veriut është varur me dekada prej ndihmës sovjetike dhe shpërbërja e Bashkimit Sovjetik në vitet ’90 ka kontribuuar në rritje të shkallës së urisë në Korenë e Veriut.

Kim, i cili ka ardhur në pushtet më 2011, ka pasur në fillim marrëdhënie të ftohta me Rusinë dhe Kinën, kur të dyja vendet u janë bashkuar Shteteve të Bashkuara për të vendosur sanksione të ashpra ndaj Koresë së Veriut për kryerje të testimeve bërthamore.

Rusia i është bashkuar Kinës në thirrjet kundër sanksioneve të reja ndaj Koresë së Veriut, duke bllokuar kështu nismën e SHBA-së në Këshillin e Sigurimit të Kombeve të Bashkuara.

Në mars, Rusia e ka bllokuar edhe vazhdimin e monitorimit të programit verikorean prej një ekipi ekspertësh të OKB-së, të cilët analizojnë nëse Pheniani po vepron në kundërshtim me sanksionet.

Angazhimi mes Rusisë dhe Koresë së Veriut

Pas testimit të fundit bërthamor më 2017, Kimi ka marrë hapa për të përmirësuar lidhjet me Rusinë dhe e ka takuar Putinin për herë të parë më 2019, në qytetin rus, Vlladivostok.

Në shtator të vitit të kaluar, Putin e ka mirëpritur Kimin në hapësirën Vostoçni në Lindje të Largët të Rusisë dhe është zotuar se do t’i ndihmojë Koresë së Veriut që të ndërtojë satelitë, dhe që dy vendet do të shtrijnë bashkëpunimin në shumë fusha.

Duke përmendur rëndësinë e thellimit të lidhjeve, ministri rus i Mbrojtjes, Sergei Shoigu, e ka vizituar Phenianin në korrik të vitit 2023 dhe ka marrë pjesë në një paradë ushtarake, në të cilën janë prezantuar edhe raketat e ndaluara balistike.

Prej kur Kim dhe Putin janë takuar vitin e kaluar, është vërejtur një thellim bashkëpunimi dhe vizita më të shpeshta të delegacioneve të specializuara në shumë fusha: bujqësi, kulturë, e deri te ato që merren me kopshte zoologjike.

Si ka ndikuar lufta në Ukrainë në marrëdhëniet mes dy vendeve?

Koreja e Veriut i ka ofruar mbështetje publike Moskës për luftën e nisur në Ukrainë, në shkurt të vitit 2022.

Ky ka qenë një ndër vendet e pakta që njeh pavarësinë e territoreve ukrainase që Rusia i konsideron të vetat, dhe që shpreh mbështetje të hapur për aneksimin e disa pjesëve të Ukrainës nga ana e Moskës.

Shtetet e Bashkuara, dhe disa vende tjera, e kanë akuzuar Korenë e Veriut për transferim të armëve në Rusi, që ajo më pas t’i përdorë në Ukrainë.

Një raketë e nisur në qytetin ukrainas të Harkivit, më 2 janar të këtij viti, ka qenë raketë verikoreane, Hwasong-11, e nisur prej territorit rus, sipas një ekipi monitoruesish të OKB-së.

Si Moska, ashtu edhe Pheniani i kanë hedhur poshtë akuzat, mirëpo janë zotuar se do të thellojnë lidhjet ushtarake.

Shoigu u ka thënë mediave ruse vitin e kaluar se Moska është duke diskutuar mundësinë e mbajtjes së një parade të përbashkët ushtarake me Korenë e Veriut.

“Pse jo, ata janë fqinjët tanë. Është një fjalë e urtë ruse që thotë se fqinjët nuk i zgjedh dot dhe është më mirë të jetosh me fqinjët në paqe dhe harmoni”, ka raportuar agjencia ruse e lajmeve Interfax, duke cituar ministrin rus.

Lidhjet ekonomike

Më 2022, Rusia dhe Koreja e Veriut kanë rikthyer udhëtimet me trena, për herë të parë prej ndërprerjes së tyre si pasojë e pandemisë së koronavirusit.

Në tren ka qenë një ngarkesë e pazakonshme: 30 kuaj të racës së pastër.

Nuk ka kaluar shumë kohë dhe Rusia i ka rikthyer eksportet e naftës në Korenë e Veriut, për herë të parë qysh prej vitit 2020.

Verikoreanët bëjnë më së shumti tregti me Kinën, mirëpo Rusia është partnere potencialisht e rëndësishme, kanë thënë ekspertët.

Moska e ka mohuar se ka shkelur sanksionet e OKB-së kur ka eksportuar naftë në Phenian.

Zyrtarët rusë kanë diskutuar hapur mundësinë e punësimit të 20.000 deri në 50.000 punëtorëve verikoreanë, pavarësisht se rezolutat e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara ndalojnë praktika të tilla.

Zyrtarët rusë dhe liderët e rajoneve të pushtuara në Ukrainë kanë diskutuar edhe mundësinë e punësimit të punëtorëve verikoreanë, për të ndihmuar në rindërtim të pjesëve të shkatërruara prej luftës, raporton REL.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg, tha se Kina po i ofronte Rusisë teknologji që po zgjat pushtimin rus të Ukrainës dhe i bëri thirrje Pekinit të përballet me pasojat e kësaj mbështetjeje.

“Pekini nuk mund të ketë të dyja anët. Në një moment dhe nëse Kina nuk ndryshon kursin aleatët duhet të imponojnë një kosto. Duhet të ketë pasoja,” tha Stoltenberg më 17 qershor në Qendrën Wilson në Uashington.

Stoltenberg tha se në dy vitet e fundit 90 për qind e mikroelektronikës ruse e kishte origjinën në Kinë dhe se ky vend po punon për të përmirësuar aftësitë satelitore ruse.

Zëdhënësi i Këshillit të Sigurisë Kombëtare i Shtëpisë së Bardhë, John Kirby tha gjithashtu se Kina po vazhdon t’i sigurojë Rusisë komponentë për pajisjet ushtarake dhe sistemet e armëve.

Duke folur në një konferencë më 17 qershor, ai tha se mikroelektronika kishte ndihmuar “të forcohej…ajo që do të kishte qenë një bazë industriale e mbrojtjes ruse me të vërtetë e shkatërruar”.

Kirby shtoi se Shtetet e Bashkuara e kishin ngritur këtë çështje me Kinën.

Rusia gjithashtu ka ndërtuar marrëdhënie me Korenë e Veriut.

Presidenti rus, Vladimir Putin do ta vizitojë Korenë e Veriut këtë javë, për herë të parë që 24 vjet.

Një udhëtim i tillë i rrallë do të zhvillohet teksa Moska rrit partneritetin me këtë shtet që ka armë bërthamore.

Lideri verikorean, Kim Jong Un i pati bërë ftesë Putinit për vizitë, gjatë udhëtimit që ai e ka pasur në Lindje të Largët të Rusisë, në shtator të vitit të kaluar.

Marrëdhëniet e thelluara janë një shqetësim për Shtetet e Bashkuara, tha Kirby.

“Ne e dimë se raketat balistike të Koresë së Veriut po përdoren për të goditur objektivat ukrainase”, tha ai.

Si Pheniani ashtu edhe Moska kanë mohuar akuzat për transferimin e armëve të Koresë së Veriut, të cilat do të ishin në kundërshtim me rezolutat e Këshillit të Sigurimit të OKB-së.

Sekretari i Përgjithshëm tha se lufta e vazhdueshme e Rusisë kundër Ukrainës do të jetë “tema më urgjente” për diskutim në samitin e NATO-s që do të mbahet nga 9 deri më 11 korrik, së bashku me shpenzimet e mbrojtjes së NATO-s.

Rritja e shpenzimeve të mbrojtjes ka forcuar aftësitë mbrojtëse të Ukrainës, sipas Stoltenberg i cili shtoi se rruga drejt paqes është më shumë armë për Ukrainën.

Shpenzimet e mbrojtjes nga shumë vende evropiane janë rritur ndjeshëm që nga pushtimi i plotë i Ukrainës nga Rusia në shkurt 2022 dhe zyrtarët e NATO-s kanë qenë të prirur të theksojnë se anëtarët evropianë tani po ecin përpara.

Megjithëse Ukraina nuk do të bëhet anëtare e aleancës në samitin e Uashingtonit, Stoltenberg tha se NATO do të “ndërtojë një urë” për anëtarësimin e ardhshëm të Ukrainës.

“Ne po ndihmojmë që forcat e armatosura të Ukrainës të jenë gjithnjë e më shumë të ndërveprueshme me NATO-n, të përmbushin standardet e NATO-s dhe të përmbushin doktrinat e NATO-s”, tha Stoltenberg.

“Ideja është t’i afrojmë ata aq afër anëtarësimit, saqë kur të arrijmë një konsensus, t’i bëjmë ata anëtarë menjëherë”.

Udhëheqësit e Bashkimit Evropian përfunduan pa marrëveshje një diskutim të hënën se kush duhet të marrë postet kryesore të bllokut evropian për pesë vitet e ardhshme.

Vendimi për emrat e rinj të krerëve të institucioneve të BE-së synohet të merret në një takim të nivelit të lartë javën e ardhshme.

Takimi i drejtuesve evropianë ishte i pari që nga zgjedhjet për Parlamentit Evropian, ku partitë e qendërs së djathtë, por edhe e djatha e skajshme shënuan fitore, ndërsa presidenti francez Emmanuel Macron dhe kancelari gjerman Olaf Scholz pësuan humbje të fortë.

Gjatë darkës në Bruksel, 27 udhëheqësit evropian diskutuan se kush duhet të drejtojë organin e fuqishëm ekzekutiv të Komisionit Evropian, kush duhet të drejtojë Këshillin Evropian dhe kush duhet të marrë postin e shefit të Politikës së Jashtme.

Pritej gjerësisht që ata të propozonin zonjën Ursula von der Leyen për një mandat të dytë si Presidente e Komisionit Europian, ish-kryeministrin portugez Antonio Costa si President të Këshillit Europian dhe kryeministren e Estonisë Kaja Kallas si shefe të Politikës së Jashtme.

Por presidenti aktual i Këshillit Evropian, Charles Michel tha se u nevojitej më shumë kohë.

“Ishte një bisedë e mirë e cila po shkon në drejtimin e duhur. Por nuk ka marrëveshje sonte”, u tha ai gazetarëve pas darkës.

Von der Leyen drejt një mandati të dytë…

Ursula Von der Leyen mbetet në pozitat më të favorshme për të siguruar edhe një mandat tjetër si Presidente e Komisionit Evropian, sidomos pas fitores së partisë së saj të qendrës së djathtë, Partisë Popullore Europiane në zgjedhjet që u mbajtën nga 6-9 qershor.

Franca kishte shqyrtuar më parë edhe mundësinë e kandidaturave të tjera veç zonjës Von der Leyen, por tani që presidenti Macron thirri zgjedhjet e parakohshme parlamentare qeveria preferon qëndrueshmërinë e Bashkimit Europian.

Gjermania e ka bërë të qartë se mbështet zonjën Von der Leyen për një mandat tjetër.

Mundësia që udhëheqësit të marrin formalisht një vendim është takimi i nivelit të lartë që do të mbahet më 27 dhe 28 qershor./VOA

Ka gati katër vjet prej kur diplomacia kosovare udhëhiqet nga Donika Gërvalla, e po kaq janë bërë edhe nga njohja e fundit që ka marrë Kosova nga një shtet.

Izraeli që erdhi si njohje nga marrëveshja e Uashingtonit, ishte e fundit që do të shënohej në listën e shteteve që kanë pranuar Republikën e Kosovës si shtet të pavarur.

Por, MPJD në pyetjet e vazhdueshme të Dukagjinit për të ditur se cili është plani dhe si po veprohet tutje për të lobuar në njohjet e reja dhe nëse do ketë një të tillë deri në fund të vitit, kanë refuzuar që të përgjigjen.

Në mungesë të përgjigjeve nga Ministria që udhëhiqet nga Gërvalla, bashkëpartiaku i saj, Haxhi Avdyli ka thënë se po punohet me shtetet që kanë dyshime në për shtetësinë e Republikës.

“Ne jemi duke punuar me grupin e shteteve që janë të dyshimta apo që nuk e kanë vendosur në kuptimin që skanë vendosur që të njohin Kosovës. Ne po punojmë me një grup shtetesh nuk po them që janë enorme por një grup që mund të jenë 10 shtete që janë në proces, që kanë disa dilema e paqartësi. Pastaj është edhe ndikimi rus, kinez i vendeve të ndryshme që janë shtete të mëdha që po ndikojnë në këtë proces,” ka thënë Haxhi Avdyli nga Lista Guxo.

E që njohjet po varen prej rrethanave të tjera e thotë edhe anëtari i komisionit për punë të Jashtme, Dimal Basha.

Sipas tij gjithcka po varet nga normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë.

“Njohjet e reja varen shumë edhe nga normalizimi i marrëdhënjeve të Kosovës dhe Serbisë. Ne kemi një marrëveshje të cilën e shkel vet Serbia. Këtu është njëfar paradoksi sepse marrëveshjet behen, Serbia i shkel dhe Kosova ndëshkohet,” Dimal Basha, anëtarë i komisionit për Punë të Jashtme.

Por, kritikë të ashpër karshi kësaj çështje diplomatike kanë opozita.

Sipas Time Kadriajt, që përfaqëson AAK-në në komisionin parlamentar për punë të jashtme, kjo qeverisje do të njihet për populizëm e jo për punë të kryera.

“Në fakt nga kjo qeveri nuk do të kemi njohje, sepse me ato premtime që kanë ardh në pushtet që nuk do të dialogojnë, që do t’i shpërbëjnë të gjitha marrëveshjet me këtë qasje të kësaj qeverie jemi të izoluar, nuk do të kemi njohje,” ka thënë Kadriaj

Kosovën që nga 2008-ta e deri më tani e kanë njohur vetëm 117 shtete të botës.

Sot, në Ditën e Çlirimit të Skenderajt zbulohet skulptura e 7-vjeçari, Leotrim Ahmeti, të vrarë gjatë luftës së fundit në Kosovë.

Kryetari i Skenderajt, Fadil Nura ka njoftuar se skulptura është bërë gati për “Ditën e Çlirimit”.

“Nga një lule për mirëseardhjen e Leotrimit, nesër në Ditën e Çlirimit!” – shkruan Nura në “Facebook” .

Komuna e Podujevës ka njoftuar se të martën do ta emërojë një rrugë me emrin e ish-eurodeputetes gjermane Doris Pack.

Në këtë ceremoni e cila pritet të mbahet rreth orës 14 e pranishme do të jetë edhe ish-zyrtarja gjermane Doris Pack dhe kryetari i Podujevës, Shpejtim Bulliqi.

“Në këtë ceremoni do të marrin pjesë Kryetari i Komunës së Podujevës, z.Shpejtim Bulliqi dhe ish-eurodeputetja, Doris Pack. Vendi: Nga kryqëzimi i rrugës ‘Agron Rrahmani’ dhe ‘Ali Ajeti’ deri te kryqëzimi me rrugën ‘Bedri Bajrami’ dhe ‘Fahri Fazliu’”, thuhet në njoftim.