Blog

IKD: Ende s’ka nisur së zbatuari vendimi i Kushtetueses për ndryshimin e Ligjit për Skemat Pensionale

Kuvendi dhe Qeveria e Kosovës ende nuk kanë nisur së zbatuari vendimin e Gjykatës Kushtetuese për ndryshimin e Ligjit për Skemat Pensionale

Kështu thuhet në një njoftim për media nga Instituti i Kosovës për Drejtësi (IKD).

Sipas tyre, Gjykata Kushtetuese e Republikës së Kosovës është adresa e fundit ku qytetarët dhe palët tjera mund të drejtohen për mbrojtje të të drejtave dhe lirive të njeriut.

Tutje në njoftim bëhet e ditur se zbatimi i vendimeve të saj është i detyrueshëm për të gjithë, por Kuvendi dhe Qeveria e Kosovës ende nuk kanë nisur së zbatuari Aktgjykimin në rastin nr. KO190/19.

“Më 30 dhjetor 2022, Gjykata Kushtetuese kishte nxjerrë Aktgjykim, përmes së cilit ajo kishte deklaruar të pranueshme kërkesën e Gjykatës Supreme e cila kishte ngritur dyshime për kushtetuetshmërinë e paragrafi 2 të nenit 8 te Ligjit nr.04/L-131 për Skemat Pensionale të Financuara nga Shteti në lidhje me nënparagrafin 2.3 të paragrafit 2 të nenit 6 të Udhëzimit Administrativ nr.09/2015.

Gjykata kishte vlerësuar se kjo dispozitë e Ligjit për Skemat Pensionale është në kundërshtim me Kushtetutën e Kosovës, (Barazia para Ligjit) dhe me Konventën Evropianë për të Drejtat e Njeriut (Ndalimi i Diskriminimit) dhe (Ndalimi i Përgjithshëm i Diskriminimit)”, thuhet në njoftim.

Po ashtu nga KDI thonë se: “Gjykata ka urdhëruar Kuvendin dhe Qeverinë, që brenda gjashtë muajve, jo më larg se me 15 korrik 2023, të ndërmarrin veprimet e nevojshme për plotësimin dhe ndryshimin e Ligjit nr.04/L-131 për Skemat Pensionale të Financuara nga Shteti. Në të njëjtën kohë, këto dispozita shfuqizohen me 15 korrik 2023”.

“Në rastin e këtij aktgjykimi, rezulton se Kuvendi i Kosovës dhe Qeveria ende nuk kanë nisur së zbatuari këtë aktgjykim.

Projektligji për Skemat Pensionale, ishte i përfshirë në Programin Legjislativ për vitin 2021 dhe 2022 për miratim në Qeveri, por i njëjti nuk ishte miratuar. Në programin legjislativ për vitin 2023, përkundër obligimit që rrjedh nga Aktgjykimi në rastin nr. KO190/19, Qeveria e Kosovës në mbledhjen e saj të 121-të, nuk e përfshin këtë projektligj në Programin Legjislativ”.

IKD, përmes kërkesës për qasje në informata dhe dokumente publike, siç thuhet në njoftim ka kërkuar nga Ministria e Financave, Punës dhe Transfereve, nga Kryetari i Kuvendit dhe nga Kryetari i Komisionit për Buxhet, Punë dhe Trasnfereve me pyetjen se kur do të fillojnë së zbatuari obligimet që dalin nga ky aktgjykim.

“Përveç MFPT-së, kryetari i Kuvendit dhe kryetari i KBPT-së, nuk kanë kthyer përgjigje përkundër faktit që u janë dërguar dy kërkesa për qasje në informata.

MFPT, në përgjigjen e saj thotë se ‘agjenda legjislative është dokument dinamik i cili, siç është parë edhe në të kaluarën, pëson ndryshime gjatë vitit në kuptim që numër i konsiderueshëm projektligjesh i shtohet agjendës’ “.

Në ndërkohë, pas kësaj përgjigje, siç bëhet e ditur nga IKD programi legjislativ ndryshohet tre herë: me 31 janar 2023, duke u shtuar 2 projektligje, me 9 mars 2023 duke u shtuar një projektligj dhe me 13 prill 2023 duke u shtuar 12 projektligje.

“Sërish, Projektligji për Skemat Pensionale nuk përfshihet në agjendën legjislative për vitin 2023.

Një reformë pensionale, ishte premtuar në fushatën elektorale të vitit 2021 nga partia që aktualisht udhëheq me Qeverinë dhe Kuvendin, por e njëjta nuk është iniciuar përkundër faktit që kanë kaluar dy vite të Qeverisë Kurti 2 dhe përkundër faktit që bartësit e këtyre dy institucioneve, janë në dijeni për mohimin e të drejtës në pension kontributdhënës për mijëra qytetarë të Kosovës.

IKD shpreh shqetësimin e thellë në lidhje me mos nisjen e zbatimit të këtij aktgjykimi, kur kihet parasysh se vendimet e Gjykatës janë të detyrueshme për të gjithë dhe nuk ka ndonjë arsye të veçantë që mund ta pengojë Kuvendin dhe Qeverinë të nisë së zbatuari këtë aktgjykim, për të miratuar ndryshimet e kërkuara nga ana e Gjykatës Kushtetuese”, përfundon njoftimi i IKD-së.

April 22, 2023
Hajdari: Mbi 720 milionë euro investime direkte gjatë 2022-ës, ulet bilanci tregtar

Ministrja e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, Rozeta Hajdari, ka thënë për Ekonomia Online se bilanci tregtar është zvogëluar fal rritjes së eksportit, ndërsa investimet e huaja direkte, gjatë vitit 2022, janë rritur në vlerë prej 772 milionë euro.

Hajdari ka folur edhe për rritjen e eksportit të mallrave për vitin e kaluar, për të cilën thotë se është rritur për 22 për qind rritje krahasuar me vitin 2021.

Teksa ka folur për bilancin tregtar, Hajdari tha se aktualisht Kosova e ka 1 me 6, ndërsa më herët i njëjti ishte 1 me 10. Kjo gjë sipas ministres po bëhet falë zëvendësimit të produkteve të importit me prodhimin vendor.

“Bilanci tregtar fal rritjes së eksporteve, ne kemi pasur një bilanc tregtar 1 me 10, ndërsa tani duke iu falënderuar rritjes së prodhimit vendor, rritjes së eksportit kemi zvogëluar bilancin tregtar, dhe tani e kemi 1 me 6. Pra po eksportojmë 1 po marrim afër 6, dhe kjo është falë rritjes së kapacitetit të prodhimit vendor, por edhe zëvendësimit të produkteve të importit me prodhimin vendor”, u shpreh Hajdari për EO.

Kosova qëndron mirë sipas Hajdarit edhe te eksporti i mallrave, ku shifra totale për vitin 2022 ka shkuar në 920 milionë euro.

“Të eksporti i mallrave për vitin e kaluar kemi afër 920 milionë, që është 22 për qind rritje krahasuar me vitin 2021. 93 për qind krahasuar me vitin 2020. Po nëse shkojmë edhe te eksporti i shërbimeve, kemi edhe një rritje rekorde prej 2.5 miliardë euro për vitin 2022 e që është 32 për qind rritje krahasuar me vitin 2021 dhe 153 për qind rritje krahasuar me vitin 2020, pra po rritet sektori privat në Kosovë dhe po ndihmon në qëndrueshmëri të vendit, sepse përpos rritjes së mirëqenies së popullatës sonë përmes zhvillimit industrial dhe gjenerimit të vendeve të reja të punës, po krijon edhe një qëndrueshmëri të shtetit”, tha Hajdari.

Ministrja Hajdari tha se ndihmë të madhe po u japin bizneseve prodhuese.

“Për herë të parë në Kosovë tani pas pavarësisë kemi hartuar në bashkëpunim të afërt me bizneset tona politikën industriale deri në vitin 2030, me të cilën politikë synojmë përkrahjen drejtë prodhimit, sepse në të gjitha sektorët që janë analizuar, vlera e shtuar e sektorëve nga perspektiva e vlerës së shtuar është kuptuar se të rinjtë tanë kanë aftësinë e prodhimit për sektorë të ndryshëm të prodhimit dhe përpunimit, dhe nga kjo analizë paraprake për shtatë sektorët kryesor industrial, sjell konkludimin se Kosova ka mundësinë për të prodhuar më shumë, dhe deri më tani prodhimi nuk e ka sjell sa duhet kontributin që ka mundur ta sjellë për ta zbërthyer vendin tonë në një vend më të zhvilluar ekonomikisht, pra jemi vendi i varur nga importi”.

E për investimet e huaja direkte, sipas Hajdarit, kanë shkuar në 772 milionë euro. Kjo shifër sipas saj është tregues se sektori privat po i zgjeron produktet.

“Për investimet e huaja edhe këtu një vlerë e mirë, rekord krahasuar me vitet e kaluara, por ne ende presim edhe më shumë rritje të investimeve duke përkrahur sektorin privat, duke rritur prodhimin. Investimet e huaja direkte në vlerë rekord në vitin e kaluar ishin 772 milionë euro. Pra është një tregues i qartë që sektori privat po rrit prodhimtarinë, po zgjeron produktet”, u shpreh ajo.

April 22, 2023
Sot heshtje zgjedhore, nesër votohet në katër komunat në veri të vendit

Të dielën më 23 prill do të mbahen zgjedhjet e jashtëzakonshme për kryetar të komunave: Mitrovicë e Veriut, Zubin Potok, Leposaviq dhe Zveçan, në këto dy të fundit votohet edhe për asamble.

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ( KQZ) ka përfunduar të gjitha përgatitjet e nevojshme për organizimin e zgjedhjeve, ndërsa ka njoftuar se numri i përgjithshëm i qendrave të votimit në këto katër komuna është 19 me gjithsej 34 vendvotime, prej tyre 6 janë qendra votimi të rregullta me gjithsej 6 vendvotime, ndërsa 13 qendra të tjera votimi janë alternative me gjithsej 28 vendvotime.

Gjithashtu, Policia e Kosovës bën të ditur se bazuar në planifikimet e saj operacionale dhe në bashkërendim me përfaqësues të institucioneve kompetente, përfshirë Komisionin Qendror Zgjedhor (KQZ), ka ndërmarr të gjitha veprimet dhe masat në kuadër të mandatit dhe autorizimeve ligjore për koordinimin e aktiviteteve, me qëllim të ofrimit të sigurisë dhe mbarëvajtjes së procesit zgjedhor në komunat veriore të Kosovës.

Në njoftimin për media bëhet e ditur se qëllimi i këtyre planifikimeve dhe koordinimeve është implementimi i planit operativ policor.

“Qëllimi i këtyre planifikimeve dhe koordinimeve është implementimi i planit operativ policor, ku Policia e Kosovës synon krijimin e një ambienti të sigurt dhe të qetë për të gjithë qytetarët e Republikës së Kosovës, para, gjatë dhe pas procesit të zgjedhjeve.

Garantimi i së drejtës së votës, mbrojtja e jetës dhe pronës, parandalimi i dukurive negative dhe aktiviteteve kriminale që në çfarëdo mase do të rrezikonin sigurinë, qetësinë dhe stabilitetin, si dhe ndërmarrja e masave ligjore ndaj veprimeve të kundërligjshme, etj”, thuhet në njoftim.

Në anën tjetër, zyrtarët e Bashkimit Evropian kanë deklaruar se Kosova dhe Serbia e kanë detyrë që ta bëjnë prioritet kthimin e serbëve të Kosovës në pushtetin lokal, polici dhe gjyqësor dhe njëkohësisht të bien dakord për një rrugë përpara që është gjithëpërfshirëse, e drejtë demokratike dhe paqësore.

April 22, 2023
42 raste aktive me COVID-19

Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës në përditësimi i fundit lidhur me COVID-19, ka njoftuar se kanë realizuar 57 testime prej të cilave, 9 raste janë konfirmuar me COVID-19.

Sipas njoftimit, janë shëruar tre persona. Kurse, shtatë të tjerë janë të hospitalizuar.

Që nga paraqitja e rasteve të para në Kosovë, 273,859 persona janë konfirmuar me COVID-19, prej të cilëve 3,216 persona kanë vdekur.

April 22, 2023
Babë e djalë përleshen me dhëndrin e tyre në Çagllavicë

Raportohet se pas një mosmarrëveshje babë e djalë meshkuj kosovarë janë përleshur me dhëndrin e tyre.

Rasti ka ndodhur dje në mesditë në Çagllavicë, ku të lënduarve i është dhënë tretmani mjekësor.

Me vendim të prokurorit tre të dyshuarit janë dërguar në mbajtje.

April 22, 2023
Gjykimi ndaj Pjetër Shalës, tre dëshmitarë s’do të paraqiten fizikisht në sallën e gjyqit

Tre dëshmitarë në gjykimin ndaj Pjetër Shalës do të japin dëshmitë e tyre përmes video-lidhjes. Autorizimi është dhënë nga trupi gjykues i cili ka urdhëruar Zyrën Administrative që të bëjë përgatitjet e nevojshme për respektimin e masave mbrojtëse. Gjykimi ndaj ish-pjesëtarit të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës(UÇK) do të vazhdojë nga 1 deri më 5 maj.

Sipas gjykatës, dhënia e dëshmisë përmes video-lidhjes do t’u mundësojë dëshmitarëve të flasin pa ankth.

Trupi gjykues ka vlerësuar që në këtë mënyrë do të përmirësohet cilësia e dëshmisë së tyre.

“Në çështjen gjyqësore Pjetër Shala, më 13 prill, Trupi Gjykues autorizoi dhënien e dëshmisë nga tre dëshmitarë përmes video-lidhjes. Trupi Gjykues konstatoi se teknologjia ekzistuese mundëson që dëshmitarët të pyeten me të njëjtat kushte si në sallën e gjyqit dhe do t’u mundësojë këtyre dëshmitarëve që të dëshmojnë pa ankth, çka do të përmirësojë cilësinë e dëshmisë së tyre dhe do të jetë në të mirë të mirëqenies së tyre fizike dhe psikologjike”, ka thënë Michael Doyle, zëdhënës i Dhomave të Specializuara.

Më 14 prill, Zyra e Prokurorit të Specializuar(ZPS) ka dorëzuar versionin publik të redaktuar të dosjes paraprake të saj.

“Trupi Gjykues urdhëroi Zyrën Administrative të bëjë përgatitjet e nevojshme për të siguruar respektimin e masave mbrojtëse për dëshmitarët”, ka thënë Doyle.

Në gjykimin kundër Pjetër Shalës deri tani janë dëgjuar katër dëshmitarë të ZPS-së, identiteti i të cilëve nuk është bërë i ditur për publikun.

Dëshmitaret kanë pretenduar se familjari i tyre ishte kidnapuar dhe mbajtur për gati dy javë në një fabrikë metali në Kukës.

Në krejt këtë, ata kanë thënë se ishte i përfshirë Pjetër Shala, i cili aktualisht ndodhet në bankën e të akuzuarit.

Ai po qëndron në Hagë prej marsit të vitit 2021.

Sipas Speciales “Krimet për të cilat akuzohet z.Shala u kryen përafërsisht midis 17 majit 1999 dhe 5 qershorit 1999 kundër personave që u mbajtën të ndaluar në fabrikën e metalit në Kukës(Shqipëri), që pretendohet se përdorej prej Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës”.

Pjetër Shala u arrestua më 16 mars 2021 nga autoritetet belge dhe u transferua në Hagë më 15 prill të atij viti, në bazë të një kërkese për bashkëpunim në zbatimin e fletëarrestit dhe urdhrit për transferim lëshuar nga Dhomat e Specializuara të Kosovës.

April 22, 2023
Jep dorëheqje zëvendëskryeministri britanik

ëvendëskryeministri britanik, Dominic Raab, ka dhënë dorëheqje nga Qeveria, pas një hetimi rreth ankesave për ngacmim.

Ai mbante edhe pozitën e Sekretarit të Drejtësisë.

Hetimi kishte zbuluar se Raab kishte vepruar në një mënyrë “frikësuese” dhe “fyese” me nëpunësit civilë.

Ai ka dhënë dorëheqje përmes një letre drejtuar kryeministrit, Rishi Sunak.

Sunak ka riorganizuar kabinetin e tij me Oliver Dowden, zëvendëskryeministër të ri, dhe Alex Chalk, Sekretar i ri i Drejtësisë, shkruan BBC.

Udhëheqësi i laburistëve, Keir Starmer, e ka akuzuar kryeministrin Sunak për dobësi, duke thënë se ai duhet të kishte shkarkuar vartësin e tij.

April 22, 2023
Bombarduesi i sinagogës së Parisit dënohet përjetë 43 vite pas sulmit

Më shumë se 42 vite nga bombardimi i një sinagoge në Paris, një gjykatë në kryeqytetit francez ka dënuar profesorin që kreu sulmin.

Trupa gjykuese vendosi që 69-vjeçari Hassan Diab, ishte ai që vendosi bombën me motoçikletë në Rue Copernic më 3 tetor 1980.

Si pasojë e sulmit, katër persona u vranë dhe 38 të tjerë mbetën të plagosur. Diab refuzoi të merrte pjesë në gjyq, por gjyqtarët i dhanë dënim të përjetshëm.

Nga ana tjetër, prokurorët kanë argumentuar se ishte e pamundur që ai të kishte gisht në sulm. Kurse, mbështetësit e tij e kanë dënuar gjyqin duk e cilësuar si qartësisht të padrejtë.

Sulmi i Rue Copernic ishte i pari që si objekt kishte hebrenjtë në Francë që nga Lufta e Dytë Botërore dhe u bë një model për shumë sulme të tjera të ngjashme të lidhura me militantët në Lindjen e Mesme në vitet që pasuan.

Hetimi prej dekadash ka shkaktuar konfuzionin si për stërzgjatjen e procesit, si dhe për vendosmërinë e rreptë të një grushti magjistratësh për të mos lënë rastin të harrohet.

Diab, një libanez me origjinë palestineze që mori shtetësinë kanadeze në 1993 dhe jepte sociologji në Otava, u emërua për herë të parë si i dyshuar në bazë të provave të reja në vitin 1999, gati 20 vjet pas sulmit.

April 22, 2023
Escobar: Një evoluim i jashtëzakonshëm i Kurtit për Asociacionin, ishte shumë e vështirë për këtë qeveri ta pranonte

I dërguari i posaçëm amerikan për Ballkanin Perëndimor, Gabriel Escobar ka thënë se ndonëse ka parë një progres në qëndrimin e Kryeministrit Kurtit lidhur me çështjen e Asociacionin e Komunave me shumicë serbe, ishte e vështirë për qeverinë t’a pranonte si detyrim.

Në një intervistë për Zërin e Amerikës, Escobar ka thënë se tashmë, Qeveria e Kosovës po e konsideron çështjen e Asociacionit si ‘detyrim’.

“Para së gjithash, që të jem mjaft i drejtpërdrejtë, kemi parë një evoluim të jashtëzakonshëm në qëndrimin e qeverisë së Kosovës dhe në veçanti të kryeministrit, për të pranuar këtë detyrim ligjor. Është një detyrim ekzistues në bazë të marrëveshjes së Brukselit dhe ishte shumë e vështirë për këtë qeveri dhe parti që ta pranonte si të detyrueshme. Por tani po e konsiderojnë si detyrim, janë pajtuar me të dhe kanë thënë publikisht se cilia duhet të jetë korniza dhe parametrat e Asociacionit. Dhe ne pajtohemi me këto parametra”, ka thënë Escobar.

Se a ka një plan kohor për zbatimin në tërsi të marrëveshjes, Escobar ka thënë se pret diçka konkrete nga Qeveria e Kosovës në maj të këtij viti.

“Kur të dy udhëheqësit të takohen në maj, do të doja të shihja një projekt-plan nga qeveria e Kosovës”, ka thënë Escobar gjersa ka theksuar se “Deri tani nuk pritej ndonjë gjë, por shpresoj që deri në 2 maj të ketë një propozim konkret”.

Lidhur me zgjedhjet në komunat në veri të vendit, Escobar ka thënë se bojkotimi i tyre nuk mbetet një zgjidhje efikase.

“Së pari, bojkotimi nuk përcakton zgjedhjet. Në fushatën zgjedhore në Serbi në 2019, opozita bojkotoi zgjedhjet. Dhe ne i bëmë thirrje që të marrë pjesë. Fakti që nuk mori pjesë, ishte zgjedhja e saj (opozitës). Dhe pas zgjedhjeve, ne njohëm qeverinë që u formua prej tyre. Në këto zgjedhje ne u kemi bërë thirrje dhe unë personalisht u kam kërkuar serbëve, Listës Serbe, që të marrin pjesë dhe të mos heqin dorë nga roli që kanë. Fakti që nuk marrin pjesë, është vendimi i tyre. Por këto parashikohen nga Kushtetuta. Ka vende të paplotësuara. Ka njerëz që nuk po marrin shërbime nga pushteti lokal sepse nuk ka pjesëmarrje. Pra nëse këto zgjedhje janë të lira dhe të ndershme, dhe unë parashikoj që të jenë, rezultati do të jetë legjitim nga këndvështrimi ynë”, ka deklaruar Escobar.

Zgjedhjet në Veri të vendit pritet të mbahen të dielën e 23 prillit.

Se a ka mundësi që mospjesëmarrja e Listës Serbe të vonojë formimin e Asociacionit, Escobar ka thënë se pavarësisht se kush është në pushtet, Asociacioni duhet të formohet.

April 22, 2023
BE bën thirrje të krijohen kushte për zgjedhje paqësore

Zëdhënësi i Bashkimit Evropian, Peter Stano, ka ripërsëritur zhgënjimin e vendeve anëtare për mos pjesëmarrjen e serbëve të Kosovës në zgjedhjet e 23 prillit.

Megjithatë, ai ka bërë thirrje qe zgjedhjet të zhvillohen në kushte paqësore.

“Është shumë zhgënjyese që Lista Serbe që përfaqëson serbët e Kosovës ka vendosur të mos marrë pjesë në zgjedhjet lokale të planifikuara për 23 prill në katër komunat veriore, pavarësisht se zgjedhjet janë shtyrë nga dhjetori në prill dhe afati për kandidaturat është shtyrë gjithashtu. Sigurimi që zgjedhjet të zhvillohen në kushte paqësore është thelbësore dhe BE-ja u bën thirrje të gjitha palëve të ushtrojnë përmbajtje”, ka thënë Stano për RTV21.

Të dielën mbahen zgjedhjet e jashtëzakonshme në Mitrovicë të Veriut, Leposaviq, Zveçan dhe Zubin Potok.

April 22, 2023