Disa kamionë janë të parkuar në mes të rrugëve në hyrje dhe dalje të Leposaviqit.
Strukturat ilegale kanë lëshuar alarm në orën 12:00. I cili është ndërprerë pas 30 minutave. KosovaPress mëson se dhjetëra serbë janë mbledhur edhe para kësaj komune për të kundërshtuar ardhjen e kryetarit të ri në objektin e komunës.
Situata më e tensionuar është në Zveçan, ku serbët kanë djegur disa vetura të policisë. Kurse, Policia ka ndërhyrë me gaz-lotësjellës, pasi serbët tentonin të hynë në objektin e komunës.
Sonte mbahet nata e pestë e PITF me shfaqjen “Lungs” e regjisorit Dimche Nikolovski nga Teatri i Dramës nga Maqedonia e Veriut e cila do zbres në skenën e Teatrit Kamertal nga ora 20:00.
Kjo shfaqje do të përcjell katër shfaqjet e ditëve paraprake të PITF, ndërsa regjisori Nikolovski dhe aktorët Dimitrija Doksevski e Jasmina Vasileva patën fjalë të mëdha për organizimin duke e vlerësuar si “një nga festivalet më të mira të teatrit në Evropë”.
Ata shtuan se mezi presin të dalin në skenë dhe janë tejet të lumtur që do të performojnë para audiencës kosovare. Sa u përket pritshmërive thanë se kjo varet nga aktorët se sa do të jenë të ndërlidhur me publikun por dëshira e tyre ishte që të fitojnë çmimin kryesor të festivalit.
Pas shfaqjes afterparty do të filloj në ora 21:00 ku të pranishmit do argëtohen me DJ Shendi.
Sekretari shtetëror në ministrinë e mbrojtjes serbe, Nemanja Staroviq, ka thënë se “njësitet speciale të Policisë së Kosovës kanë shkuar tek ndërtesat komunale në veri të Kosovës me qëllim të vendosjes së kryetarëve të rinj të zgjedhur për qind të votave në zgjedhjet e 23 prillit”.
“Sinjalet e telefonave mobilë janë fikur në pjesë të rajonit, sirenat tingëllojnë ndërsa qytetarët e shqetësuar mblidhen për të mbrojtur në “mënyrë paqësore” të drejtat e tyre themelore njerëzore dhe politike”, ka shkruar Staroviq në Twitter
Policia e Kosovës përdori gaz lotsjellës dhe shok-bomba për t’i shpërndarë qytetarët e tubuar para objektit komunal në Zveçan – komunë e banuar me shumicë serbe në pjesën veriore të vendit.
Paraprakisht, policia njoftoi se po asistonte kryetarët e rinj të komunave veriore: Zveçan, Leposaviq dhe Zubin Potok, për të hyrë në objektet zyrtare të komunave përkatëse.
Autoritetet e Kosovës fajësuan “strukturat kriminale dhe ilegale” të Serbisë për përshkallzimin e situatës.
“Dhuna nuk do të mbizotërojë. Serbia mban përgjegjësi të plotë për përshkallëzimin”, shkroi në Twitter Blerim Vela, shef i stafit të presidentes Vjosa Osmani.
I menjëhershëm ishte reagimi i Beogradit zyrtar, ku presidenti serb, Aleksandar Vuçiq, dha urdhër për ngritjen e gatishmërisë luftarake të ushtrisë serbe në nivelin më të lartë.
Ky vendim u mor për shkak të situatës në Kosovë, transmeton Shërbimi i Ballkanit i Radios Evropa e Lirë.
Radio-Televizioni i Serbisë raportoi se ushtria serbe ka marrë urdhër që “të lëvizë urgjentisht” drejt kufirit me Kosovën.
REL-i nuk ka mundur ta konfirmojë në mënyrë të pavarur këtë informacion.
Sipas informacioneve të siguruara nga gazetarët në terren, Policia e Kosovës ka hyrë tashmë në objektin e Komunës së Zveçanit.
Në Zubin Potok, situata aktualisht është e qetë, konfirmoi për REL-in ish-këshilltari i Kuvendit Komunal atje, Millija Bishevac.
Ngjashëm raportohet edhe për situatën në Leposaviq.
Kryetarët e tri komunave me shumicë serbe – që të gjithë shqiptarë – u betuan një ditë më herët në ndërtesa publike, si shkollat, për shkaqe të sigurisë.
Ndonëse thanë se, së shpejti, do të nisin punën nga objektet komunale, nuk ishte e qartë se kur do të ndërmerrej një hap i tillë.
Në të katër komunat me shumicë serbe në veri u dëgjuan fillimisht sirena alarmi, ndërkohë që para objekteve komunale në Zubin Potok, Zveçan dhe Leposaviq u mblodhën edhe qytetarë.
Radio Evropa e Lirë mësoi se disa kamionë janë të parkuar në mes të rrugëve në hyrje dhe dalje të Leposaviqit, ndërsa mbi Zveçan u pa edhe një helikopter i misionit të NATO-s, KFOR.
Ministri i Pushtetit Lokal në Kosovë, Elbert Krasniqi, tha se kryetarët e rinj të komunave në veri duhet ta kryejnë punën “nga zyrat e komunave bashkë me shërbyesit civilë”.
“Ata janë zotuar se do t’iu shërbejnë të gjithë qytetarëve pa dallim. E, si institucione qendrore, e kemi obligim që t’ua sigurojmë dhe mundësojmë përmbushjen e këtyre obligimeve. Komuna është e qytetarëve. Qytetarët nuk mund të mbeten pa komunë”, shkroi Krasniqi në Facebook.
Ambasadori amerikan në Kosovë, Jeffrey Hovenier, tha më 18 maj se nuk duhet përdorur forcën për të fituar qasje në ndërtesat komunale në veri të Kosovës.
Kryetarët e rinj të komunave të Zveçanit, Leposaviqit dhe Zubin Potokut – që të gjithë shqiptarë – bënë betimin më 25 maj, duke marrë kështu pushtetin lokal në këto tri komuna me shumicë serbe në veri të Kosovës.
Ceremonitë e betimit u mbajtën në objekte publike, sepse në objektet e komunave ka organe të përkohshme komunale, të cilat punojnë në sistemin e Serbisë.
Vetëm në Mitrovicë të Veriut ekziston një ndërtesë komunale që funksionon sipas sistemit të Kosovës. Kryetari i ri, Erden Atiq, u betua atje më 19 maj.
Zgjedhjet lokale në veri të Kosovës u mbajtën më 23 prill, pas dorëheqjes së kryetarëve të komunave nga radhët e Listës Serbe – partisë më të madhe të serbëve të Kosovës. Kjo parti e kundërshtoi vendimin e Qeverisë së Kosovës për të kryer procesin e riregjistrimit të makinave me targa ilegale serbe.
Zgjedhjet u bojkotuan nga popullata shumicë serbe në atë zonë, e cila tani nuk i pranon rezultatet, përkatësisht kryetarët e rinj.
Pjesëmarrja në zgjedhjet e prillit ishte 3.47 për qind e numrit të përgjithshëm të votuesve të regjistruar.
Para objekteve komunale të komunave të veriut janë mbledhur qytetarë serbë për të penguar nisjen e punës së kryetarëve të rinj të zgjedhur. Në Zveçan, është tensionuar situata.
Ministri i Administrimit të Pushtetit Lokal, Elbert Krasniqi, ka reaguar para pak minutash, duke thënë se është obligim i institucioneve qëndrore që t’ua mundësojnë kryetarëve të rinj të katër komunave veriore, që të kryejnë detyrat e tyre.
“Dje u betuan edhe kryetarët e komunës së Zveçanit, Zubin Potokut dhe Leposaviqit. Për ta sot është dita e parë e punës. Punë dhe shërbim të cilin duhet ta kryejnë nga zyret e Komunave bashkë me shërbyesit civilë”, ka shkruar Krasniqi.
Turmat para objekteve komunale kanë nisur të bëhen, pasi në Zveçan, Leposaviq, Mitrovicë të Veriut dhe Zubin Potok, u dëgjuan sirena. Derisa në Zveçan janë dëgjuar krisma dhe është hedhur gaz lotsjellës, në komunat e tjera nuk është raportuar për tensionim të situatës.
Reagimi i plotë i ministrit:
Pas mbajtjes së zgjedhjeve të datës 23 prill, janë mbajtur seancat konstituive në Mitrovicën Veriore, Zveçan, Zubin Potok dhe Leposaviq.
Dje u betuan edhe kryetarët e komunës së Zveçanit, Zubin Potokut dhe Leposaviqit. Për ta sot është dita e parë e punës. Punë dhe shërbim të cilin duhet ta kryejnë nga zyret e Komunave bashkë me shërbyesit civilë.
Ata janë zotuar që do t’i shërbejnë të gjithë qytetarëve pa dallim. Si ministri dhe institucione qendrore japim mbështetjen tonë të plotë në përmbushjen e obligimeve kushtetuese dhe ligjore të kryetarëve të rinj. E si institucione qendrore e kemi obligim që t’ua sigurojmë dhe mundësojmë përmbushjen e këtyre obligimeve.
Komuna është e qytetarëve. Qytetarët nuk mund të mbeten pa komunë.
Shoqëria civile në vend shprehet e shqetësuar me prolongimin e emërimit të guvernatorit të ri në Bankën Qendrore të Kosovës (BQK).
Konsorciumi i organizatave të shoqërisë civile i përberë nga Grupi për Studime Juridike dhe Politike (GLPS), Instituti GAP dhe Instituti për Politika Zhvillimore (INDEP), në kuadër të projektit: “Mbështetje për Shoqërinë Civile për të Rritur Mbikëqyrjen Publike dhe Llogaridhënien e Institucioneve Publike të Kosovës”, nëpër mjete një njoftimi kanë shprehur shqetësimin e thellë lidhur me prolongimin e emërimit të Guvernatorit/es të Bankës Qendrore të Republikës së Kosovës(BQK) në pajtim me ligjin.
Sipas këtij njoftimi, konkursi të kthehet në pikën zero, pa dhënë asnjë arsyetim ligjor për këtë.
Shoqëria civilie konsideron se përderisa kishte një proces të ligjshëm dhe transparent i cili ka prodhuar një listë me emrat e kandidatëve të cilët i janë dorëzuar Kuvendit të Republikës së Kosovës, i njëjti të vendos sa më parë në pajtim me rregullat ligjore dhe të marrë vendim në lidhje me pozitën e Guvernatorit të BQK-së.
“Thënë këtë, konsiderojmë që përderisa kishte një proces të ligjshëm dhe transparent i cili ka prodhuar një listë me emrat e kandidatëve të cilët i janë dorëzuar Kuvendit të Republikës së Kosovës, i njëjti të vendos sa më parë në pajtim me rregullat ligjore dhe të marrë vendim në lidhje me pozitën e Guvernatorit të BQK-së”, thuhet në njoftim.
Që nga nëntori i vitit 2022, BQK, kishte publikuar shpalljen për plotësimin e pozitës së Guvernatorit. Pas mbajtjes së intervistave në janar të vitit 2023 nga komisioni përzgjedhës të njëjtit kishin njoftuar më pas se katër (4) kandidatë kishin hyrë në listën e ngushtë.
“Lista me emrat e kandidatëve e rekomanduar ishte prezantuar në Komisionin për Buxhet, Punë dhe Transfere në mbledhjen e datës 07.04.2023. Anëtarët e Komisionit me shumicë votash i kanë rekomanduar Kuvendit të Republikës së Kosovës se konkursi për guvernator të BQK-së, nuk i ka përmbushur kriteret ligjore respektivisht nenet 38 dhe 40 të Ligjit për Bankës Qendrore të Republikës së Kosovës. Rrjedhimisht kanë kërkuar që konkursi të kthehet në pikën zero. Ndonëse të njejtit nuk kanë dhënë asnjë arsyetim ligjor për këtë”, thuhet në njoftim.
Po ashtu, neni 38, paragrafi 6 i Ligjit për Bankës Qendrore të Republikës së Kosovës, thekson se “Procedurat e emërimit të referuara në paragrafët 1 deri 5 të këtij neni përfundojnë brenda dyzetepesë (45) ditëve kalendarike para përfundimit të mandatit të anëtarit përkatës të Bordit të Bankës Qendrore apo Bordit Ekzekutiv”.
Ky konkurs ka qenë i hapur që nga nëntori i vitit 2022 dhe mandati i guvernatorit ka përfunduar afërsisht që dy muaj. Vlen të theksohet se detyrat dhe kompetencat e guvernatorit janë të rëndësisë së lartë pasi që i njëjti është përgjegjës për drejtimin dhe kontrollin e administrimit dhe operacioneve të Bankës Qendrore.
Mes tensioneve, kryetari i ri i Zveçanit ka arritur të hyjë në objektin e komunës.
Peci në një prononcim për Telegrafin ka treguar se aktualisht është brenda objektit të kësaj komune. Ai tha se është dita e parë e punës së tij dhe është duke e ushtruar funksionin e tij si kryetar në këtë komunë.
Policia ka arritur ta sigurojë derpërtimin e kryetarit Ilir Peci brenda objektit.
Sot para objektit komunave veriore, janë mbledhur qytetarë serbë për të penguar hyrjen e kryetarëve të rinj. Situata është tensionuar në Zveçan, ku turma ishte më e madhe dhe pati konfrontim me Policinë.
Policia ka hedhur gaz lotsjellës për ta shpërndarë turmën, ndërkaq janë dëgjuar edhe krisma, që mediat raportojnë se ishin të shok-bombave.
Janë publikuar edhe pamjet e një veture të djegur të Policisë së Kosovës.
Shef i Stafit në Kabinetin e Presidentes të Republikës së Kosovës, Blerim Vela, ka thënë se strukturat ilegale dhe kriminale të Serbisë në veri të Kosovës kanë marrë urdhër për përshkallëzimin e situatës.
Vela thotë se Serbia mban përgjegjësi të plotë për gjendjen që është krijuar në veri të vendit.
“Strukturat ilegale dhe kriminale të Serbisë në veri të Kosovës kanë marrë urdhër për përshkallëzimin e situatës në terren”, shkroi Vela në Twitter.
“Protestues “paqësor” që përdorin veprime hibride dhe të dhunshme kundër forcave të rendi”.
“Dhuna nuk do të mbizotërojë. Serbia mban përgjegjësi të plotë për përshkallëzimin”.
Prishtina International Theatre Festival po vazhdon suksesshëm edicionin e saj të shtatë me radhë, që ka filluar që nga data 22 maj.
Për të gjithë dashamirësit e artit dhe kulturës, mrëmë u dha shfaqja “Club Albania” me regjinë e Fatos Berishës.
Në konferencën e mbajtur me drejtoreshën e festivalit, Doruntina Alshiqi, u mirëprit regjisori i shfaqjes nga Kosova, Fatos Berisha.
“Sot do të vazhdojmë me një shfaqje tjetër, me shfaqjen e Fatos Berishës “Club Albania”, që vjen nga Teatri Kombëtar i Kosovës e që do të jetë në sallën në teatrin “Faruk Begolli”, edhe po i mirëpresim të gjithë ata që dëshirojnë me ardhme pa një komedi të zezë mund të themi ashtu edhe me shiu përgjatë kësaj nate”, tha Alshiqi.
Aty u dhanë detajet e shfaqjes ku regjisori e përshkruan si një komedi të zezë, e cila hedh dritë mbi aktualitetin e një shoqërie, e cila prej vitesh është në ndihen e reflektimit.
“Realisht, bazuar në komedinë e njohur të Andon Zakon Çajupit të pas vdekjes, por që e kemi mbindërtu, pra duke marrë për bazë atë tekst, dramaturgu Shpetim Selmani e ka bërë një lloj dramatizimi te këtij teksti dhe realisht, nga një komedi, siç ishte e Çajupit, doli një komedi e zezë. E kemi ngjyrosë pak me të tonë e zeza, por duke qenë si motiv shfaqja e Çajupit, flet për realitetin tonë, pak për neve, përmes një grupi të aktorëve, të cilët mundohen me bo shfaqjen e Çajupit edhe përmes personazheve të aktorëve, ata përveç që janë aktorë janë edhe njerëz, qytetarë, edhe kanë hallet e tyre, edhe përmes fatit të tyre e shohim si me thanë një shoqëri të tërë. Kur shihet shfaqja, është e kapshme, e lehtë. Ka situata komike, pastaj bëhet ma e errët, por si proces nuk ka qenë i lehtë, sepse ka qenë një punë me shumë drafte të shkruara të tekstit edhe mënyra ka qenë pak si të themi, si një lloj punëtorie, ku gjithkush prej ekipit ka pasë mundësi e të drejtë me kontribu për shfaqjen, me dhanë ndihmën e vet”, tha regjisori Fatos Berisha.
Teatri Faruk Begalli në Kolegjin AAB mblodhi pasionantët e teatrit që nga ora njëzetë.
Për dy orë të plota, gjashtë aktorët e shfaqjes kosovare, sollën shumë të qeshura për publikun.
“Për mua ishte hera e parë që luajta në këtë skenë, u ndiva mirë edhe dhe dhanë të drejtën tash vonë e kam marrë vesh që emri i festivalit është në emrin e Burbuqe Berishës. Me Burbuqen kemi ba shumë shfaqje edhe sonte mu duk që ia dedikuam diqysh asaj edhe bash ke ndjenjë e mirë. Në fakt kjo premierën e ka pasë tash e disa muaj shfaqja, nëse nuk gaboj, në nëntor veç bëhet një vit që e kemi luajt për shfaqjen në Teatrin Kombëtar. Po them për shkak të respektit ndoshta të emrit të festivalit që ia ka lanë Burbuqes edhe që e kemi pasë kolege edhe në teatër atje, e vendosëm kështu edhe me kënaqësi e luajtëm në këtë skenë edhe ke një publik shumë i mirë. Gjithë është ndjenjë e mirë me luajtë një shfaqje të caktume me një skenë të re ku s’e ke luajtë asnjëherë edhe po më vjen mirë që kjo pjesë e Prishtinës e ka edhe një skenë teatrore, është shumë mirë”, tha aktori Armend Smajli.
“Publiku ke shumë i mirë, shfaqja është pritë mirë. Ne, në fakt e kemi që prej nëntorit shfaqen repertor dhe na bjen nga katër-pesë herë në muajt me e me shfaqë, kështu gjë ato emocionet e fillimit veç i kemi kry, por natyrisht që secila herë është ndjenja e përgjegjësisë, publiku është tjetër, tash jemi edhe në festival ,që është njëfarë përgjegjësie e dyfishtë, po ke publik shumë i mirë dhe kaluam jashtëzakonisht mirë”, tha aktorja Teuta Krasniqi.
Ajo tha se nuk është e lehtë me e mbajt shfaqen dy orë dhe publiku mos me ndje monotoni.
“Me thënë të drejtën vetë pak probleme me zë kam pasur, kështu që kur je në skenë, gjithmonë thojmë që edhe kur jemi të sëmurë, e ke e ka skena njëfarë magjie që të shënosh. Kështu që unë për ato dy orë u ndjeva shëndosh, veç ia nisa me vazhdu me i ndi pak pasojat, mirëpo e mira e shfaqjes është që me të vërtetë e ka një një kontinuitet, që të paktën ashtu thonë publiku, pavarësisht sa është e gjatë nuk kalon në monotoni dhe kjo besoj që është e rrallë, sepse dy orë është me të vërtet me qenë në komoditetin e shtëpisë, tu hangër e t’u pi, e t’u ia lëshu zanin sa dushe, është pak e gjatë e lëre më, me qenë në teatër, por kjo është magjia e skenës”, tha aktorja Teuta Krasniqi.
Edhe aktori Armond Morina, tha se si për shfaqjen ashtu edhe për aktorët, është shumë e rëndësishme pjesëmarrja në një festival ndërkombëtar.
“Shumë kënaqësi me marrë pjesë në festivale edhe për ne aktorë janë shumë të rëndësishme festivalet ndërkombëtare, se mos me e pa vetëm vetveten, domethënë ishin edhe trupa të tjera, jo turqit, që ishin nga Shqipëria, tash vjen Maqedonia e Veriut edhe për atë e përgëzoj festivalin, sepse me i bë shtatë edicione, festivali i teatrit është shumë i kushtueshëm, se duhet me ardhë skenografia, trupat, është shumë më vështirë se çdo festival tjetër. Është shumë i rëndësishëm, ne sidomos që kemi qenë si shoqëri e mbyllur, më në fund po hapemi. Është e vetmja dritare ku mundemi me pa edhe kultura tjera. Ne e dimë që teatrot tona janë në kushte shumë jo të volitshme, Teatri Kombëtar ende ka me shku renovim. Jemi duke improvizu me një me një skenë të vogël. Këtu skena ishte e dinjitetshme dhe ke shumë kënaqësi me luajtë. I patë reagimet e publikut, ata e kënaqen me autokritikën se një shoqëri nëse don me qenë i shëndoshë duhet, kur e kritikojmë shtëpinë tonë më së pari, jemi shumë më të shëndetshëm me kritiku edhe fenomenet tjera”, tha aktori Armond Morina.
Sipas publikut, përmes komedisë u tregua realiteti shqiptar dhe nevoja për ndryshime në shoqërinë tonë.
“Më erdh mirë që e pash shfaqjen në këtë festival edhe ajo që më ka fascionu edhe ajo që kam pritë realisht, është loja e mrekullueshme e aktorëve. Ka pasë kohë që Armendin s’e kemi pa në skenë, ka qenë brilant së bashku me krejt kolegët tjerë. Mendoj një punë e jashtëzakonshme e Fatas Berishës edhe një shfaqje me të vërtet e gjatë, por e cila për në asnjë moment nuk u bë monotone edhe me shumë mesazhe për ata që duan ta kuptojnë”, tha Linda Shala, e cila kishte ardhur ta shikojë shfaqjen.
Pas shfaqjes, të pranishmit patën mundësinë të shijojnë muzikën e përgatitur nga Dj Nird, ndërkaq të premten, në ditën e pestë të këtij edicioni, do të jepet shfaqja garuese “Lungs” nga Maqedonia e Veriut që nga ora 20:00. /atvlive.tv
