ATV

Blog

  • Test i ri gjaku diagnostikon lodhjen kronike me 96% saktësi

    Test i ri gjaku diagnostikon lodhjen kronike me 96% saktësi

    Shkencëtarët në Universitetin e East Anglia dhe kompaninë Oxford Biodynamics kanë zhvilluar një test gjaku inovativ për sindromën e lodhjes kronike (ME/CFS) me një saktësi të jashtëzakonshme prej 96%, duke sjellë shpresë për miliona të prekur në mbarë botën, përfshirë mbi 400,000 persona vetëm në Mbretërinë e Bashkuar.

    ME/CFS karakterizohet nga lodhje ekstreme që nuk përmirësohet me pushim, dhe deri më tani ka qenë një sëmundje e vështirë për t’u diagnostikuar. Shumë pacientë raportojnë se janë injoruar ose u është thënë se simptomat e tyre “janë vetëm në kokën e tyre”.

    Testi i ri përdor teknologjinë EpiSwitch 3D Genomics, e cila analizon mënyrën se si ADN-ja është e palosur në mostrat e gjakut. Ndryshe nga testet gjenetike për sëmundjet trashëgimore, kjo qasje shqyrton shenjat epigjenetike, modele të palosjes së ADN-së që ndryshojnë gjatë jetës dhe nuk lidhen me kodin gjenetik të fiksuar.

    Shkencëtarët analizuan mostra gjaku nga 47 pacientë me ME/CFS të rënda dhe 61 individë të shëndetshëm, duke identifikuar një model unik të palosjes së ADN-së që shfaqet te pacientët me ME/CFS, por jo te të shëndetshmit. Testi tregoi 92% ndjeshmëri (identifikon saktë pacientët) dhe 98% specifikë (identifikon saktë ata pa sëmundjen).

    Prof. Dmitry Pshezhetskiy, kryeshkencëtari i projektit, shpjegoi se ky test mund të transformojë diagnostikimin dhe menaxhimin e ME/CFS, duke i dhënë fund viteve të diagnostikimeve të gabuara. Testi gjithashtu ka zbuluar rrugë të sistemit imunitar dhe të inflamacionit të përfshira në sëmundje, të cilat mund të udhëheqin drejt trajtimeve të synuara në të ardhmen.

    Shkencëtarët shpresojnë që ky zbulim të hapë rrugën për teste të ngjashme për COVID-in e gjatë, e cila shfaq simptoma të ngjashme me ME/CFS.

    Platforma EpiSwitch ka treguar më parë sukses në identifikimin e shenjave për sëmundje komplekse si ALS, artriti reumatoid dhe disa lloje kanceresh. Prof. Pshezhetskiy thekson se ky është herën e parë që ekziston një test i thjeshtë gjaku që mund të diagnostikojë me besueshmëri ME/CFS, me potencial për të ndryshuar rrënjësisht mënyrën se si diagnostikohet dhe menaxhohet kjo sëmundje komplekse.

  • Ushqimi nuk është gjithmonë shkaku, arsyet më pak të njohura pse ndiheni të fryrë

    Ushqimi nuk është gjithmonë shkaku, arsyet më pak të njohura pse ndiheni të fryrë

    Shpesh e lidhim fryrjen e barkut me ushqimin, por ky fenomen i pakëndshëm mund të ketë shkaqe krejt të ndryshme. Grumbullimi i gazrave në traktin tretës shpesh shoqërohet me dhimbje stomaku, shqetësim ose gromësija, por nuk lidhet gjithmonë me dietën.

    Gastroenterologia Monica Borka shpjegon se fryrja mund të shkaktohet nga faktorë të ndryshëm shëndetësorë dhe psikologjikë. Ja disa prej tyre:

    1. Stresi dhe ankthi
    Sistemi tretës është i lidhur ngushtë me trurin. Kur jemi të stresuar, trupi çliron hormonin kortizol, i cili mund të ngadalësojë tretjen dhe të shkaktojë fryrje. Stomaku “ndjen” stresin tonë.

    2. Medikamente dhe suplemente
    Disa ilaçe mund të prishin ekuilibrin e baktereve në zorrë, të shkaktojnë mbajtje të lëngjeve ose të ngadalësojnë tretjen. Përdorimi afatgjatë i qetësuesve të dhimbjeve shpesh shkakton kapsllëk, që çon në fryrje. Edhe disa suplemente, si multivitaminat ose hekuri, mund të ndikojnë në të njëjtën mënyrë.

    3. Divertikuloza
    Kjo gjendje karakterizohet nga formimi i gungave të vogla në murin e zorrës së trashë, shpesh për shkak të dietës me pak fibra. Kur këto gunga infektohen (divertikulit), fryrja është një simptomë e zakonshme. Megjithëse prek kryesisht të moshuarit, po ndodh gjithnjë e më shumë tek të rinjtë.

    4. Infeksione
    Fryrja mund të shkaktohet nga infeksione, përfshirë ato të shkaktuara nga bakteret Helicobacter pylori në stomak ose infeksione të traktit urinar. Simptomat shoqëruese mund të përfshijnë të përziera, dhimbje barku, belbëzim ose ndjesi djegieje.

    Fryrja e barkut nuk është gjithmonë thjesht një pasojë e ushqimit. Njohja e këtyre shkaqeve mund t’ju ndihmojë të merrni masat e duhura dhe të kërkoni trajtim në kohë.

  • A është efektiv mikrodozimi i Accutane?

    A është efektiv mikrodozimi i Accutane?

    Aknet e rënda, të dhimbshme dhe që lënë plagë në lëkurë, ndikojnë ndjeshëm në vetëbesimin e adoleshentëve dhe të rriturve. Kur trajtimet e zakonshme nuk japin rezultate, dermatologët shpesh përshkruajnë izotretinoin, i njohur me emrin tregtar Accutane.

    Sipas Dr. John Barbieri, profesor i asociuar i dermatologjisë në Harvard Medical School, izotretinoina funksionon duke tkurrur gjëndrat e yndyrës dhe parandaluar bllokimin e poreve, duke sjellë lëkurë më të pastër për shumicën e përdoruesve. Megjithatë, ilaçi mund të shkaktojë efekte anësore shqetësuese, si thatësi të lëkurës, buzëve dhe syve, dhimbje koke, dhimbje muskujsh, ndryshime të humorit, depresion dhe rritje të kolesterolit. Në disa raste, aknet mund të rikthehen pas përfundimit të trajtimit.

    Çfarë është mikrodozimi?

    Për ata që shqetësohen për efektet anësore ose kanë pasur rikthim të akneve, dermatologët mund të rekomandojnë mikrodoza të izotretinoinës, shpjegon Dr. Sara Perkins nga Yale School of Medicine. Nuk ka një përkufizim standard, por mikrodozat zakonisht janë më të ulëta se doza standarde dhe mund të jenë të përshtatura sipas peshës, ashpërsisë së akneve dhe tolerancës së pacientit.

    Për shembull, një dozë standarde mund të jetë 30–60 mg në ditë për një person 60 kg, ndërsa mikrodoza mund të jetë 10–30 mg në ditë, ose edhe vetëm tri herë në javë.

    Trajtimi standard zakonisht zgjat 4–6 muaj, ndërsa mikrodozimi mund të zgjasë 8 muaj deri një vit ose më shumë.

    Mikrodozimi zvogëlon efektet anësore dhe mund të parandalojë rikthimin e akneve pas përfundimit të trajtimit. Ai është gjithashtu i përshtatshëm për persona me akne të lehta ose të moderuara që nuk janë përmirësuar me trajtime të tjera.

    Paralajmërime të rëndësishme

    Izotretinoina nuk duhet përdorur nga gratë shtatzëna ose ato që mund të mbeten shtatzëna, pasi mund të shkaktojë defekte serioze të lindjes ose vdekje të fetusit.

    Ilaçi mund të rrisë kolesterolin, trigliceridet dhe nivelet e enzimave të mëlçisë, ndaj dermatologët rekomandojnë analiza periodike gjaku, të cilat gjatë mikrodozimit mund të zgjasin një vit ose më shumë.

    Mikrodozimi po bëhet një opsion gjithnjë e më i përdorur për të trajtuar aknet e rënda me më pak efekte anësore, duke ofruar shpresë për pacientët që kërkojnë një lëkurë të pastër dhe të shëndetshme pa rrezikun e komplikimeve serioze.

  • Serbia thotë se ka arrestuar një shtetas shqiptar pasi iu gjetën flamuj të UÇK-së

    Serbia thotë se ka arrestuar një shtetas shqiptar pasi iu gjetën flamuj të UÇK-së

    Autoritetet në Serbi thanë se kanë arrestuar një shtetas të Shqipërisë nën dyshimin se ka kryer veprën penale të “nxitjes së urrejtjes mosdurimit kombëtar, racor dhe fetar”.

    Ministri i Brendshëm i Serbisë, Ivica Daçiq, tha se anëtarët e ministrisë që ai drejton në Prokuple, në bashkëpunim me Doganat e Serbisë, arrestuan D.P. (1972) nga Shqipëria.

    Ai është dërguar në mbajtje për 48 orë dhe më pas Prokuroria e Lartë Publike në Prokuple do të paraqesë aktakuzën ndaj tij, u tha në njoftim.

    Sipas autoriteteve serbe, Policia serbe në pikëkalimin kufitar Merdarë, që lidh Kosovën me Serbinë, gjatë kontrollit të një furgoni që drejtohej nga A.P. nga Kosova, gjeti pesë çanta ku gjendeshin “22 bluza, 244 flamuj, 86 kapela me mbishkrimin UÇK, 65 triko me figurën e Adem Jasharit dhe Agim Ramadanit, 58 shall me stemën e Shqipërisë dhe 92 kapele” me emblemën e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

    “Dyshohet se këto ishin planifikuar të përdoreshin dhe ekspozoheshin në ndeshjen që do të mbahet në Leskovc mes ekipeve të futbollit të Serbisë dhe Shqipërisë”, tha Ministria e Brendshme Serbe.

    Ndeshja futbollistike mes Serbisë dhe Shqipërisë do të mbahet në Leskovc më 11 tetor, duke nisur nga ora 20:45.

    Shqipëria dhe Serbia janë pjesë e Grupit K për ndeshjet kualifikuese në Kampionatin Botëror 2026, së bashku me Letoninë, Andorrën dhe Anglinë.

    Ndeshja e parë, që u luajt në qershor në Arena Kombëtare në Tiranë, përfundoi pa gola.

    Shqipëria aktualisht gjendet në vendin e dytë në tabelë me 8 pikë, ndërkaq Serbia gjendet në vendin e tretë me 7 pikë të grumbulluara.

    Shtetasit e dy vendeve janë të përfshirë në rivalitet të madh, që ka në themel tensionet historike dhe etnike, sidomos lidhur me konfliktin në Kosovë dhe historinë më të gjerë të Ballkanit. Serbia vazhdon të mos njohë shtetësinë e Kosovës.

    Ndeshja e parë në Tiranë kaloi pa ndonjë incident të madh, përveç disa rasteve kur tifozët kanë hedhur gjësende në fushë, por që nuk kanë ndikuar në vazhdimin e lojës./REL

  • Etiketat e kalorive në menu nuk ndikojnë shumë në përmbajtjen ushqimore

    Etiketat e kalorive në menu nuk ndikojnë shumë në përmbajtjen ushqimore

    Kur Anglia nisi në vitin 2022 një rregull që detyron restorantet, kafenetë dhe fast food-et e mëdha të shënojnë numrin e kalorive për çdo ushqim në menu, pritej që kjo të nxiste ofrimin e ushqimeve më të shëndetshme dhe të ndihmonte konsumatorët të zgjedhnin më mirë. Por një studim i ri tregon se kjo praktikë ka pasur efekt minimal.

    Sipas një hulumtimi të publikuar në BMJ Public Health, përmbajtja mesatare e kalorive në menutë e lokaleve ra vetëm rreth 2% pas zbatimit të politikës, një ndryshim që studiuesit e përshkruajnë si “të kufizuar dhe modest për shëndetin publik”. Një studim tjetër vitin e kaluar tregoi se konsumatorët pothuajse nuk ndryshuan zakonet e tyre, duke konsumuar të njëjtat kalori si më parë.

    Hulumtimi përfshiu mbi 31 mijë artikuj nga 78 zinxhirë restorantesh, duke krahasuar menutë para dhe pas futjes së rregullit. Rezultatet treguan se kaloritë mbetën pothuajse të pandryshuara për shumicën e ushqimeve. Përjashtim bënë disa kategori, si pijet e gazuara, pijet joalkoolike dhe hamburgerët, të cilat shënuan një ulje më të dukshme të kalorive. Megjithatë, kjo ulje nuk erdhi nga riformulimi i recetave, por kryesisht nga heqja e produkteve me shumë kalori dhe shtimi i opsioneve pak më të lehta.

    Studiuesit theksojnë se shënimi i kalorive në menu vetëm e ndryshon prezantimin e ushqimit, por nuk i detyron bizneset të bëjnë ndryshime reale në përbërjen e tij.

    Qeveria britanike vlerëson se nëse popullsia do të ulte mesatarisht vetëm 50 kalori në ditë, kjo mund të nxirrte nga obeziteti rreth 2 milionë të rritur dhe 340 mijë fëmijë.

  • ​Zgjedhjet e 12 tetorit, KQZ-ja prezanton raportin për fazën finale të përgatitjeve

    ​Zgjedhjet e 12 tetorit, KQZ-ja prezanton raportin për fazën finale të përgatitjeve

    Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ) bë mbledhjen e sotme ka prezantuar raportin lidhur me fazën përfundimtare të procesit përgatitor të Zgjedhjeve Lokale për Kryetarë të Komunave dhe për Kuvende Komunale, të cilat do të mbahen më 12 tetor 2025.

    Sipas raportit, është përmbyllur procesi i trajnimit të anëtarëve të Këshillave të vendvotimit, të cilët do të angazhohen në ditën e zgjedhjeve, ndërkaq gjatë ditës së sotme në Qendrën Komunale të Numërimit në Prishtinë është mbajtur trajnimi me të gjithë administratorët e teknologjisë informative për përdorimin e teknologjisë informative në dorëzim-pranimin e materialeve zgjedhore dhe numërimin e fletëvotimeve nga zgjedhjet për Kuvendet Komunale.

    Në mbledhje u bë e ditur se në kuadër të përgatitjes së procesit zgjedhor, janë shpërndarë pajisjet e teknologjisë informative, si kamerat vëzhguese për vendvotime, QKN dhe materialet tjera.

    Në vazhdim të mbledhjes, KQZ mori vendim për deakreditimin e 2 organizatave vëzhguesve Youth Development & Corporation – YDC/ Rinia për Zhvillim dhe Bashkëpunim (12 vëzhgues) si dhe Iniciativa për progres (7 vëzhgues), pasi këto organizata në statutin e tyre nuk i kanë fushëveprim të drejtat e njeriut dhe proceset zgjedhore.

    Në pikën tjetër të rendit të ditës, KQZ mori vendim për miratimin e planit operacional për ditën e zgjedhjeve, më 12 tetor 2025, me anë të të cilit planifikohet organizimi i punës së KQZ-së dhe bashkëpunimit me institucione të ndryshme për mbarëvajtjen e procesit zgjedhor.

    Me qëllim të informimit për ecurinë e procesit të votimit për Zgjedhjet Lokale, KQZ mori vendim për miratimin e planit të konferencave për ditën e zgjedhjeve dhe prezantimin e statistikave të pjesëmarrjes së votuesve në zgjedhje.

    Në ditën e zgjedhjeve, KQZ mban 5 konferenca të rregullta, në këto orare:

    •             08:00 – Konferenca e parë: KQZ njofton për fillimin e procesit të votimit;

    •             11:30 – Konferenca e dytë: KQZ njofton për pjesëmarrjen e qytetarëve në votime deri në orën 11:00 dhe për ecurinë e procesit zgjedhor;

    •             15:30 – Konferenca e tretë: KQZ njofton për pjesëmarrjen e qytetarëve në votime deri në orën 15:00 dhe për ecurinë e procesit zgjedhor deri në atë kohë;

    •             19:30 – Konferenca e katërt: KQZ njofton për përfundimin e procesit të votimit, ecurinë e përgjithshme të tij, pjesëmarrjen e qytetarëve në zgjedhje dhe për fillimin e numërimit të fletëvotimeve;

    •             Për kohën e mbajtjes së konferencës së pestë, për publikimin e rezultateve të përmbledhura preliminare të kandidatëve nga zgjedhjet për Kryetarë të Komunave dhe të subjekteve politike nga zgjedhjet për Kuvende Komunale, KQZ-ja do të njoftojë me kohë.

     

  • Çizme të dëmtuara dhe rroba rezervë për shkollë: Realiteti i tronditshëm i fëmijëve në Fushë Kosovë

    Çizme të dëmtuara dhe rroba rezervë për shkollë: Realiteti i tronditshëm i fëmijëve në Fushë Kosovë

    Fëmijët e lagjes Meshari në Fushë Kosovë përballen me kushte të vështira për të shkuar në shkollë

    Në lagjen Meshari të Fushë Kosovës, fëmijët e komuniteteve minoritare përballen çdo ditë me sfida për të arritur në shkollë. Rrugët e mbushura me lloq dhe baltë i detyrojnë ata të vijnë me rroba rezervë dhe të gjejnë mënyra për të kaluar sipër baltës, vetëm për të vazhduar mësimin.

    Ky realitet tregon gjendjen e rënduar të infrastrukturës lokale dhe nevojën urgjente për ndërhyrje që fëmijët të kenë kushte të denja për të ndjekur shkollën pa pengesa fizike.

    https://www.facebook.com/share/v/17WfeVBjQt/

     

  • Manuel Neuer:Rikthehem tek Gjermania vetëm nëse kam kontakt personal me Julian Nagelsmann

    Manuel Neuer:Rikthehem tek Gjermania vetëm nëse kam kontakt personal me Julian Nagelsmann

    Portieri i Bayern Munich Manuel Neuer,ka përmendur një mundësi për një rikthim në Kombëtaren e Gjermanisë.

    Neuer ka deklaruar se është i hapur për tu rikthyer tek ekipi kombëtar me vetëm një kusht,dhe atë vetmë nëse kontakton personalisht me selektorin Julian Nagelsmann.

    Përndryshe situate me portierët aktual tek Gjermania para Kupës së Botës 2026,ku Marc Andre Ter Stegen është duke punuar për tu rikthyer nga lëndimi teksa nuk dihet se portieri i Hoffenheimt Oliver Baumann do të mbesë zgjedhja e parë apo jo.

    Mbetet të shihet se nëse Neuer do të rikthehet tek Gjermania apo jo,dhe kjo varet edhe nëse Marc Andre Ter Stegen do të rikthehet nga lëndimi.

    Kujtojmë që Manuel Neuer u tërhoq nga Kombëtarja e Gjermanisë pas EURO 2024,ku kjo kombëtare u eliminua nga Spanja në çerekfinale.

  • Moment prekës te Sevilla: Marcao fton të dashurën në stërvitje pas përballjes me kancerin

    Moment prekës te Sevilla: Marcao fton të dashurën në stërvitje pas përballjes me kancerin

    Futbollisti i Sevillas, Marcao, ka bërë një veprim të bukur duke ftuar të dashurën e tij në stërvitjen e fundit të klubit spanjoll, pas një beteje të vështirë me kancerin.

    Së bashku me bashkëlojtarët e tij, Marcao i dhuroi një fanellë speciale, për të festuar rikuperimin e saj dhe momentin e rëndësishëm që përfaqëson një fitore mbi sëmundjen. Një moment i tillë është bërë shembull i forcës dhe mbështetjes së afërt familjare dhe miqësore.

    Në reagimin zyrtar të Sevillas në Facebook, klubi shkruante:

    “Best win all season” – Një fitore e jashtëzakonshme që shënon forcën dhe kurajon e familjes së Marcao-s. Të gjithë në klub jemi krenarë për këtë moment të veçantë!”

    Ky moment ka prekur fansat dhe komunitetin e futbollit, duke treguar se loja dhe jeta personale shpesh bashkohen për të krijuar histori të paharrueshme.

  • Një e katërta e shoferëve nuk dinë si ta përdorin treguesin në rrethrrotullim

    Një e katërta e shoferëve nuk dinë si ta përdorin treguesin në rrethrrotullim

    Një e katërta e shoferëve nuk dinë si ta përdorin treguesin në rrethrrotullime, sipas një ankete të Klubit Gjerman të Automobilave (ACE) në Evropë.

    ACE-ja vëzhgoi 30 rrethrrotullime në të gjithë vendin, për një orë secili, gjatë një periudhe tre-ditore. Gjatë analizës u vëzhguan afro 20 mijë automjete dhe u zbulua se vetëm 26.6% e shoferëve hyjnë dhe dalin saktë nga rrethrrotullimet. Shumica e tyre gabojnë në përdorimin e treguesve.

    Përdorimi i duhur i treguesit në rrethrrotullime është i thjeshtë:

    Kur hyni në rrethrrotullim: mos e ndizni treguesin, për të mos ngatërruar shoferët e tjerë.

    Kur dilni nga rrethrrotullimi: ndizni treguesin sa më shpejt të jetë e mundur.

    Ky sinjal i tregon shoferëve të tjerë se ku keni ndërmend të dilni, duke rritur sigurinë dhe duke lehtësuar rrjedhën e trafikut.

    Në Gjermani, kushdo që përdor treguesin gabimisht ose nuk e përdor fare rrezikon një gjobë prej 10 eurosh, edhe nëse nuk shkakton aksident.