Shkalla e fertilitetit po bie dhe popullsia po plaket në Evropë. Parashikimet e fundit nga Eurostat tregojnë se popullsia e BE-së pritet të bjerë me 11.7% midis viteve 2025 dhe 2100.
Popullsia do të bjerë nga 452 milionë në 399 milionë, një rënie prej 53 milionë njerëzish deri në fillim të shekullit të ardhshëm. Ky parashikim përfshin migrimin e mundshëm, transmeton Telegrafi.
Ndryshimi i parashikuar i popullsisë në të gjithë Evropën ndryshon shumë. Disa vende do të kenë popullsi më të mëdha në vitin 2100 krahasuar me vitin 2025, ndërsa shumë të tjera do të shohin rënie.
Pra, cilat vende do të përballen me rënien më të mprehtë të popullsisë? Cilat vende do të rriten? Çfarë i nxit këto ndryshime midis vendeve? Pse disa popullata rriten ndërsa të tjerat bien?
Midis 30 vendeve evropiane, 12 pritet të shohin rritje të popullsisë, ndërsa 18 do të përjetojnë rënie deri në vitin 2100.
Letonia (33.9%), Lituania (33.4%), Polonia (31.6%) dhe Greqia (30.1%) parashikohet të regjistrojnë rëniet më të mëdha, të gjitha mbi 30%. Kjo do të thotë se më shumë se tre në dhjetë persona mund të humbasin deri në vitin 2100.
Rënia është gjithashtu mbi 20% në Bullgari (28%), Kroaci (27%), Sllovaki (26.7%), Rumani (24.3%), Itali (24%) dhe Hungari (22.5%). Kjo është afërsisht ekuivalente me humbjen e rreth një në katër persona në këto vende, gjë që është shumë domethënëse.
Rënia e popullsisë është gjithashtu midis 10% dhe 20% në Portugali (19.3%), Estoni (19.1%), Çeki (11.5%), Finlandë (10.7%), Slloveni (10.6%) dhe Gjermani (10.6%).
Në të kundërt, tre vende evropiane pritet të rriten me më shumë se 25%, megjithëse popullsia e tyre është relativisht e vogël: Luksemburgu (36.4%), Islanda (27.1%) dhe Malta (26%).
Zvicra (16.9%), Irlanda (14.6%), Norvegjia (11.8%) dhe Suedia (10%) janë vende të tjera që pritet të shohin rritje të popullsisë mbi 10%.
“Kryesisht e nxitur nga normat e migrimit të kaluar dhe të parashikuar”
“Ky ndryshim është kryesisht i nxitur nga ndryshimet në normat e migrimit të kaluar dhe të parashikuar, në kombinim me ndryshimet në strukturën e moshës”, tha për Euronews Health, Dr. Tomas Sobotka, zëvendësdrejtor i Institutit të Demografisë në Vjenë.
“Vendet me lindshmëri të ulët dhe emigracion të jashtëm në dekadat e fundit kanë tendencë të kenë një strukturë moshe më të vjetër, me pak njerëz në moshë të re dhe riprodhuese”, shtoi ai.
Sobotka theksoi se ky ndryshim në dinamikën e popullsisë ndikohet gjithashtu nga ndryshimet në normat e lindshmërisë së parashikuar, por “në një masë më të vogël”. Vendet e Evropës Jugore kanë dhe pritet të kenë lindshmëri më të ulët se pjesët e tjera të Evropës.
Dr. Anne Goujon nga Instituti i Demografisë në Vjenë deklaroi gjithashtu se arsyeja kryesore për këto ndryshime është ekuilibri midis ndryshimit natyror dhe migrimit neto.
“Ndërsa të gjitha vendet e BE-së kanë lindshmëri të ulët, vendet me imigracion të qëndrueshëm mund të rriten pavarësisht lindshmërisë së ulët përtej vitit 2050 (p.sh. Luksemburgu dhe Malta), ndërsa vendet me lindshmëri të ulët dhe flukse më të dobëta migrimi ose bilanc negativ neto migrimi kanë tendencë të ulen (p.sh. Letonia, Lituania dhe Polonia)”, tha ajo për Euronews Health.
Roli i lindshmërisë dhe vdekshmërisë është i kufizuar në dallime
Sipas Dr. Dmitri Jdanov nga Instituti Max Planck për Kërkime Demografike, tre faktorë kryesorë shpjegojnë dinamikën e popullsisë: vdekshmëria, lindshmëria dhe migrimi.
Ai shpjegoi se niveli aktual i lindshmërisë nuk mund të mbështesë as madhësinë aktuale të popullsisë, kështu që rritja natyrore është e pashmangshme pa migrim. Dallimet specifike të vendit në vdekshmëri në këtë parashikim nuk janë aq të mëdha sa të shpjegojnë ndryshimet në dinamikën e popullsisë.
“Migrimi është i vetmi faktor që mund të sigurojë rritjen e popullsisë në Evropë. Natyrisht, supozimet në lidhje me migrimin ndryshojnë nga një vend në tjetrin”, tha ai për Euronews Health.
Spanja është vendi i vetëm i “Katër të Mëdhenjve” që sheh rritje të popullsisë
Midis vendeve të “Katër të Mëdhenjve” të BE-së për sa i përket madhësisë ekonomike dhe popullsisë, Spanja është i vetmi vend që pritet të shohë rritje të popullsisë deri në vitin 2100, megjithëse është modeste në 1.3%.
Franca parashikohet të bjerë pak me 2.5%. Gjermania (10.6%) dhe veçanërisht Italia (24%) pritet të shohin rënie më të mëdha të popullsisë.
“Spanja ka përjetuar një nivel të madh imigracioni në tre dekadat e fundit, gjë që e mbajti popullsinë e saj në rritje të shpejtë pavarësisht normave shumë të ulëta të fertilitetit në vend”, tha Sobotka.
Ai nënvizoi se Franca ka një shkallë fertiliteti më të lartë se shumica e vendeve të tjera të BE-së, dhe shkalla e saj pak më e lartë e fertilitetit, struktura e popullsisë më të re dhe imigracioni i moderuar parashikohet ta mbajnë popullsinë e saj afërsisht të qëndrueshme.
Sobotka vuri në dukje rolin e fertilitetit më të ulët dhe një popullsie të moshuar në Itali.
Renditja e popullsisë ndryshon: Spanja tejkalon Italinë
Trendet e parashikuara të popullsisë do të ndryshojnë gjithashtu renditjen e vendeve më të populluara midis viteve 2025 dhe 2100.
Ndryshimi më i dukshëm është se Spanja do të kalojë Italinë për t’u bërë vendi i tretë më i populluar. Gjatë kësaj periudhe, popullsia e Italisë pritet të bjerë me 15 milionë, ndërsa ajo e Spanjës do të rritet me rreth gjysmë milioni.
Midis 30 vendeve, Zvicra (nga e 15-ta në të 10-tën), Irlanda (nga e 21-ta në të 17-tën) dhe Norvegjia (nga e 19-ta në të 16-tën) do të shohin rritjet më të mëdha në renditje. Në të kundërt, Bullgaria (nga e 16-ta në të 20-tën), Portugalia (nga e 10-ta në të 13-tën) dhe Greqia (nga e 12-ta në të 15-tën) do të regjistrojnë rëniet më të mëdha.
Trendet e pabarabarta të popullsisë në të gjithë Evropën
Ndryshimet e parashikuara të popullsisë nuk janë lineare në të gjithë Evropën midis viteve 2025 dhe 2100. Në disa vende, popullsitë do të rriten për një periudhë para se të fillojnë të bien. Si rezultat, niveli përfundimtar mund të jetë ose më i ulët ose më i lartë se në vitin 2025.
Kur popullsitë në vitin 2025 indeksohen me 100, trendet demografike ndryshojnë shumë në vende të ndryshme, duke treguar modele të ndryshme të rritjes dhe rënies. Për shembull, në BE, popullsia pritet të bjerë nën nivelet aktuale deri në vitin 2040.
Në Spanjë, parashikohet të rritet me rreth 10% deri në vitin 2055, përpara se të bjerë përsëri në vetëm 1 përqind mbi nivelet e vitit 2025 deri në vitin 2100.
Megjithatë, disa vende ndjekin një trend rënës gjatë gjithë periudhës. Kjo rënie është më e theksuar në Itali, ndërsa është më graduale në Gjermani. Një në tre evropianë do të jetë mbi 65 vjeç deri në vitin 2100
Duke parë ndryshimet në grupmoshat, popullsia e BE-së parashikohet të jetë dukshëm më e vjetër deri në vitin 2100. Grafiku i mësipërm për BE-në tregon këtë ndryshim gradual, por të thellë demografik.
Pjesa e njerëzve të moshës 85 vjeç e lart pritet të trefishohet, duke u rritur nga 3.2% në vitin 2025 në 10.8% deri në vitin 2100. Kjo do të thotë se më shumë se një në dhjetë evropianë do të jenë në këtë grupmoshë.
Personat e moshës midis 66 dhe 84 vjeç parashikohet gjithashtu të rrisin pjesën e tyre, nga 17.6% në 21.8%. Së bashku, popullsia mbi 65 vjeç do të përbëjë pothuajse një në tre evropianë deri në vitin 2100, krahasuar me një në pesë sot.
Ndërkohë, çdo grupmoshë më e re pritet të tkurret si pjesë e totalit. Popullsia në moshë pune midis 31 dhe 65 vjeç – shtylla kurrizore e ekonomive evropiane – parashikohet të bjerë nga 47.8% në 40.5%.
