Author: K.B.

Pas reshjeve të fundit të shiut, nivelet e dy liqeneve atij të Batllavës dhe Badocit, janë stabilizuar dhe aktualisht gjendja po paraqitet e mirë. Kështu kanë bërë të ditur zyrtarë nga Kompania Rajonale e Ujësjellësit ‘Prishtina’.

Megjithëse gjendja është stabile, Ujësjellësi ‘Prishtina’ u bën thirrje qytetarëve që të përdorin ujin me kujdes, në mënyrë që të mos ketë mungesa të furnizimit me ujë të pijshëm.

Sipas Kompanisë Rajonale të Ujësjellësit ‘Prishtina’, niveli në këtë liqen gjatë kësaj javës ka arritur në -4 metra nën nivelin maksimal të mbushjes, ndërsa në Liqenin e Badocit niveli është -6.45 metra.

Zyrtarët e kompanisë theksuan se gjendja aktualisht në të dy liqenet është stabile. Por pavarësisht këtyre niveleve, kërkohet që qytetarët ta kursejnë ujin.

Sipas tyre, një nga hapat më të rëndësishëm për ruajtjen e ujit është që të mos shpenzohet pa nevojë sikurse keqpërdorimi i tij për larje veturash, trotuaresh apo punime të panevojshme. Por theksohet përdorimi ujit vetëm për nevojat bazike, si për pije, higjienë dhe përgatitje.

Edhe njohës të mjedisit theksojnë rëndësinë e ruajtjes së ujit, edhe atëherë kur nivelet e liqeneve paraqiten stabile, pasi sipas tyre, tashmë edhe reshjet janë më të pakta.

“Burimet e ujit në Kosovë nuk mjaftojnë për t’i shërbyer ekonomisë që po zhvillohet dhe të gjitha kërkesave të tjera, qoftë të industrisë apo të shërbimeve publike, pasi reshjet kanë devijuar dhe nuk janë më në renditjen e mëhershme, që do të thotë se ka edhe reshje më të pakta”, tha Ilir Morina, njohës i mjedisit.

Një nga faktorët sipas tij, janë ndryshimet klimatike që po ndodhin tashmë në gjithë botën. Prandaj ai thekson nevojën e ndërmarrjes së masave të duhura nga institucionet e Kosovës.

Policia britanike ka shpallur në kërkim një shtetas shqiptar, Blerim Kordhaku, i cili kërkohet për rikthim në burg pasi po vuante një dënim për vepra penale të lidhura me drogën.

Sipas Sussex Police, Kordhaku është 25 vjeç, rreth 1.83 metra i gjatë, me flokë të errët dhe mjekër. Autoritetet bëjnë me dije se ai frekuenton shpesh zonën e Brighton-it.

Duke publikuar fotografinë e Blerimit dhe të dhënat e tij, policia u ka bërë thirrje qytetarëve që nëse e shohin ose kanë informacion që mund të ndihmojë në lokalizimin e tij, të telefonojnë menjëherë 999, duke cituar referencën 348 të datës 09/12.

Kryeministri i New South Wales, Chris Minns ka dhënë detaje në lidhje me sulmin në Sydney, duke konfirmuar se 15 persona, përfshirë një fëmijë, janë vrarë dhe një nga të shtënat ka vdekur gjithashtu.

Komisioneri i Policisë, Mal Lanyon, thotë se dy personat e armatosur ishin babë e bir, 50 dhe 24-vjeçar, raporton BBC.

Policia thotë se 50-vjeçari ishte posedues i armëve të zjarrit me leje, kishte gjashtë armë zjarri të regjistruara në emrin e tij dhe se gjashtë armë zjarri u gjetën në Bondi Beach.

Tutje, thuhet se dy pajisje janë gjetur në vendngjarje dhe tashmë të njëjtat janë në duart e policisë.

Dy prona janë kontrolluar nga oficerët gjatë natës në periferitë perëndimore të Sidneit, Campsie dhe Bonnyrigg.

Policia gjithashtu thotë se 328 oficerë janë në detyrë për të ofruar siguri dhe mbështetje shtesë në Sidnei.

Një pjesë e bankave komerciale në Kosovë këtë vit kanë shtrenjtuar disa prej shërbimeve për klientët e tyre. Ngritje kanë pasur edhe tarifat për tërheqje të parave në degë, mirëmbajtje të kartelës e aplikacionit e-banking.

Edhe pse fitimet i kishin rekorde vitin e kaluar, bankat komerciale sivjet ua kanë shtrenjtuar shërbimet klientëve të tyre. As Banka Qendrore si rregullator e as bankat nuk kanë dhënë arsye për shtrenjtim të tarifave.

Qytetarët tashmë kanë nisur të paguajnë dyfish më shtrenjtë për një pjesë të shërbimeve bankare, teksa ngritje kanë pasur edhe tarifat për tërheqje të parave në degë, mirëmbajtje të kartelës e aplikacionit e-banking.

Ngritja e tarifave po ndodh disa muaj pasi bankat realizuan fitime rekorde në Kosovë.

Të dhënat e Bankës Qendrore tregojnë se sektori bankar ka mbyllur vitin 2024 me një fitim neto prej 182.1 milionë euro, më i larti i regjistruar ndonjëherë në vend.

Ndërkaq, nga janari deri në shtator të këtij viti fitimi neto i bankave komerciale ishte 137.2 milionë euro.

Për tërheqjet kesh në degë deri në vlerën e 10 eurove qytetarët deri në këtë muaj kanë paguar 2 euro. Ky shërbim nga nëntori në një nga bankat në vend atyre iu është shtrenjtuar për 100%, në 4 euro.

Mirëmbajtja mujore për ‘e-banking’ individë, vitin e kaluar ishte falas. Sivjet do të jetë 0.50 centë. Mirëmbajtja vjetore e kartelës ‘Visa’ dhe ‘Master’ nga 15 euro është ngritur në 18 nga kjo bankë.

Ndërkaq një bankë tjetër nga 10 cent ka ngritur tarifën në 0.20 centë për njoftime SMS për blerje ‘online’ dhe merrni SMS me kod verifikimi.

Në fillim të këtij viti kjo bankë ka rritur edhe normën e këmbimit për transaksionet me kartelë në valuta jo-euro nga 1% në 2%.

Ndërkaq, Raiffaisen Bank Kosova ka njoftuar klientët e saj për tarifa të reja të cilat do Në lidhje me ndryshimet e çmimoreve të bankave, gjatë vitit të kaluar dhe 2025-tës, Banka Qendrore e Kosovës ka pranuar 17 ankesa.

“Procesi i rishikimit të tarifave duhet të realizohet mbi bazën e disa metodologjive të brendshme, të cilat, janë subjekt i mbikëqyrjes në kuptim të metodologjisë si dhe publikimit të tyre. BQK-ja ka avancuar kornizën rregullative që forcon transparencën, konkurrencën, si dhe zgjeron qasjen në financa krahas bankave, edhe me institucione financiare jo-bankare, kryesisht të natyrës digjital”, është thënë nga Banka Qendrore.

Sipas BQK-së, tarifat përcaktohen nga ana e bankave të cilat janë të obliguara që t’i shpalosin ato në mënyrë transparente dhe t’i njoftojnë klientët e tyre.

Ndërsa, nga Shoqata e Bankave të Kosovës kanë thënë se nuk monitorojnë tarifat e bankave dhe nuk janë të informuar me saktësi në lidhje me ngritjen e tyre.

Pas një analize krahasuese të bërë mes bankave komerciale në Kosovë e në rajon, del se një pjesë e shërbimeve bankare në vend kanë tarifa më të larta se ato në rajon.

Ndryshimet në tarifa kanë ngritur shqetësime te bizneset.

Kushtrim Ahmeti nga Dhoma e Tregtisë dhe Industrisë i ka thënë RTK-së se bizneset nuk kanë asnjë siguri sa i përket planifikimit të shpenzimeve.

Bankat komerciale në vend kanë të drejtë të rrisin tarifat e shërbimeve nën kushtet kur ndryshojnë kostot e ofrimit të shërbimeve, kur ato bëjnë investime ose kur shërbimet nuk janë standarde.

Megjithatë, këto tarifa duhet të jetë transparente.

Orari i ndërprerjeve të rrymës sipas planifikimeve të KEDS-it të hënën me 15 Dhjetor:

Ferizaj

Punime të domosdoshme për siguri të sistemit

1.

Nga NS 110/35/10[kV] Lipjani do të ndërprehet:

LP 10kV J21 Gadime (kodi: 41000013) nga ora 09:00 deri 13:00

Vendet: Babushi i Muhaxherëve, Gadime e Ulët, Gadime e Naltë, Vrella dhe Plitkoviqi.

Arsyeja: Ndërprerje për siguri, lidhja e kabllove nëntokësore te rregulluara kohë me parë dhe heqja e përçuesve që janë vendosur përkohësisht.

2.

Nga TS 35/10 [kV] Shtime do të ndërprehet:

Dalja 10 [kV] Petrova (kodi: 41046002) prej orës 09:00 deri në ora 12:30

Vendet: rrugët: 2 Korriku (një pjesë), Ahmet Shtimja (dhe sheshi), Imer Devetaku (një pjesë), Kompleksi Memorial Raçak, Qesta e Reçakut, Sheshi UÇK (një pjesë), Skender Salihaj (një pjesë); fshatrat: Mollopolc, Petrovë, Reçak dhe Shtime (një pjesë).

Arsyeja: Ndërprerje për siguri, ndërrimi i përçuesve të dëmtuar dhe izolatorëve të tensionit të mesëm.

* * *

Punime në projekte investive

1.

Nga NS 35/10 [kV] Kaçaniku II do të ndërprehet:

Dalja 10[kV] Kaçaniku i Vjetër (kodi: 40045004) nga ora 09:00 deri 18:00

Vendet: fshatrat: Bajnicë (një pjesë), Begracë, Doganaj, Duraj, Elezaj, Fusha e Pajtimit (një pjesë), Gabricë, Kaçanik i Vjetër, Koxhaj (një pjesë), Magjistralja Ferizaj-Kaçanik (një pjesë), Stagovë dhe Çardak-Kaçaniku i Vjetër.

Arsyeja: Projekte investive, montimi i transformatorit të ri të Kotlinët TS i ri!

Mitrovicë

Punime të domosdoshme për siguri të sistemit

1.

Nga NS 110/10[kV] Mitrovicë do të ndërprehet:

LP 10kV J24 Shipoli (kodi: 70000001) nga ora 09:00 deri 14:00

Vendet: Fshatrat: Shipol. Vaganicë, Vërnicë dhe Pirq.

Arsyeja: Ndërprerje për shkaqe sigurie, riparimi i kokave kabllovike dhe shkarkuesve katodikë.

* * *

Punime nga pala e tretë

1.

TS 110/10(20) [kV] Vushtrria 2

Nga dalja 10 [kV] Tregu i Blertë do të ndërprehet:

TS 10/0.4[kV] Kalaja (kodi: 73000002006) nga 09:00 deri 10:00

Vendet: Dëshmoret e Kombit.

Arsyeja: Punime sipas pëlqimit elektro-energjetik.

Gjakovë

Punime të domosdoshme për siguri të sistemit

1.

Nga NS 110/10 [kV] Gjakova 2 do të ndërprehet:

Dalja10 [kV] J28 Ekektromotori Deva (kodi: 81000003) nga ora 09:00 deri 09:15

Vendet: rrugët: Abdurrahim Buza, Aleksandër Moisiu, Anton Qeta (1 konsumatorë), Asim Vokshi (1 konsumator), Avni Rrustemi, Bashkim Idrizi (1 konsumator), Dëshmorët e Lirisë, Faik Konica, Gjergj Fishta, Ilir Soba, Isa Grezda, Kongresi i Manastirit, Korab Binxhiu (një pjesë), Lidhja e Prizrenit, Mic Sokoli, Migjeni, Orize, Londra, Uashingtoni, Yjet e Erenikut dhe Ymer Prizreni.

Arsyeja: Përmirësimi i vërejtjeve në projektin: DA 10 [kV] Gjakova II – M.25.07.009.

2.

Nga TS 110/10(20)kV Gjakova 2 do të ndërprehet:

Dalja 10kV Acetileni (kodi: 81000001) nga ora 15:00 deri 15:15

Vendet: rrugët: Abedin Tërbeshi, Ali Pashë Tepelena, Armand Pier Pailad, Bajram Daklani, Besim Bistrazhini (1 konsumatorë), Bujar Syla, Çamëria, Dëshmorët e Lirisë (një pjesë), Edit Durham, Elton Zherka (një pjesë), Haki Taha, Halit Asllani, Isa Boletini, Ismail Qemali, Jeronim Derada, Marie Shllaku, Musa Zajmi, Nënë Tereza, Qazim Bakalli, Tirana, Sadedin Shehu, Shaban Gola, Skënderbeu, Tefik Çanga, Xheladin Hana dhe Yll Morina.

Arsyeja: Përmirësimi i vërejtjeve në projektin: DA 10 [kV] Gjakova II – M.25.07.009.

* * *

Punime në projekte investive

1.

Nga TS 35/10[kV] Malisheva të ndërprehet:

Dalja 10kV J06 Malisheva (kodi: 82082004) nga ora 08:00 deri 17:00

Vendet: rrugët:535 Prof.Hamdi Berisha, 554 Uiliam Uoker, 601 Sheshi i Dëshmorëve, 602 Gjergj Kastrioti – Skendërbeu, 603 Adem Jashari, 604 Imer Krasniqi, 605 Rilindja Kombëtare, 606 Pavarësia, 608 Hamdi Berisha, 610 Hizri Mazreku, 611 Jahir Mazreku. 612 Uiliam Uoker; fshatrat: Burim, Carallukë (një pjesë), Dardania, Gërmiz, Lubizhdë (1 konsumatorë), Senik (1 konsumator).

Arsyeja: Projekte kalimi i linjës prej 10 kV në 20 kV në kuadër të Lot 21-Malishevë.

Gjilan

Punime të domosdoshme për siguri të sistemit

1.

Nga TS 110/10[kV] Gjilani 5 do të ndërprehet:

Dalja 10[kV] Ferma (kodi: 63000011) prej orës 10:00 deri në ora 13:00

Vendet: Cernicë, Livoqi i Epërm dhe i Poshtëm, Marefcët, Gumnishtë, Vrapqiq dhe Dea.

Arsyeja: Ndërprerje për siguri- ndërrimi i shtyllës së tensionit të mesëm.

Sot në Kosovë do të mbajë mot me diell dhe vranësira të shtresave të ulëta dhe mjegull. Mëngjesi do të jetë mjaft i ftohtë për shkak të prezences së vazhdueshme të mjegullës në zonat më të ulëta. Dita vende-vende me diell e në disa rajone mjegulla nuk do të vazhdojë të mbetet edhe orëve të ditës.

Si zakonisht në këto raste më nxehtë pritet të jetë në viset kodrinore-malore se në viset më të ulëta.

Temperatura nga -4 minimale deri në 7 gradë Celsius ajo maksimale.

Në Shqipëri, Maqedoninë e Veriut, Luginë të Preshevës dhe Mal të Zi e hëna sjellë mot pa ndonjë ndryshim, me diell dhe vranësira të ulëta e mjegull varësisht nga rajoni në rajon.

Gjatësia e natës dhe moti plotësisht stabil për shumë ditë kanë kontribuar për krijimin e mjegullnajave të cilat janë vështirë të largohet pa ndryshim të gjendjes sinoptike.

Edhe ditëve të ardhshme sidomos të martën nuk pritet ndonjë ndryshim. Ka gjasa që të mërkurën të depërtojnë vranësira nga Mesdheu dhe erëra që eventualisht mund të fillojnë të largojnë mjegullën nga zonat më të ulëta, por kjo mbetet të shihet.

Policia e moralit e Qeverisë talibane në Afganistan, e njohur për qasje të rreptë, i ka arrestuar katër të rinj për shkak se ishin veshur si personazhet e serisë britanike, Peaky Blinders.

Ata u ndaluan këtë javë në qytetin perëndimor afgan, Herat.Talibanët i akuzuan ata për “promovim të kulturës së huaj” pasi fotografitë e tyre, të veshur me rroba të ngjashme me ato të familjes Shelby në dramën e njohur historike kriminale, u përhapën gjithandej në internet.

Asghar Husaini, Jalil Yaqoobi, Ashore Akbari dhe Daud Rasa janë anëtarë të një grupi që e quajnë veten “Thomas Shelby Group” dhe njihen nga banorët vendas si “Jabrael Shelbys”, sipas lagjes së Heratit ku ata jetojnë.

Gjatë muajit të fundit, të rinjtë – të gjithë të moshës rreth të 20-ave – janë parë nëpër rrugët e Heratit me kapele të sheshta, kostume, dorashka dhe pallto të gjata.

Veshjet përngjanin me stilin e epokës së paraqitur në dramën Peaky Blinders, që portretizon periudhën pas Luftës së Parë Botërore.Arrestimet janë pjesë e një fushate më të gjerë të talibanëve për t’i zhdukur ato që shihen si modernitet dhe ndikime perëndimore në Afganistan.

Ligji i talibanëve Për Nxitjen e Virtytit dhe Parandalimin e Veseve, i miratuar zyrtarisht në vitin 2024, ua ndalon në mënyrë specifike burrave afganë të veshin rroba perëndimore në publik.

“Ata donin të protestonin dhe të tregonin se janë kundër këtij sistemi detyrimi dhe mbizotërimi”, tha për Radion Azadi të Radios Evropa e Lirë (REL) regjisorja afgane Sahraa Karimi, duke komentuar motivin e të rinjve për të veshur ato rroba.

“Veshje të tilla janë krejtësisht normale në mbarë botën, dhe këta të rinj jetojnë në këtë botë, kanë qasje në rrjetet sociale, shikojnë filma dhe seri televizive”, shtoi ajo.

Përpjekja e talibanëve për të zhdukur modernitetin

Qëkurse u kthyen në pushtet, talibanët kanë vendosur kufizime drastike lidhur me mënyrën se si burrat dhe gratë afgane mund të duken dhe të sillen në publik.

Gratë janë të detyruara të mbajnë nikab, një mbulesë islamike nga koka deri te këmbët, dhe duhet të shoqërohen nga një kujdestar mashkull. Burrat nxiten të rrisin mjekra dhe të veshin rroba tradicionale afgane.

Shumica e zyrtarëve talibanë mbajnë çallma dhe veshje të gjera.Zëdhënësi i Ministrisë së Talibanëve për Nxitjen e Virtytit dhe Parandalimin e Veseve, Saiful Islam Khyber, tha se sjellja e grupit “Thomas Shelby” bie ndesh me “vlerat islame dhe kulturën afgane”.

Ai publikoi gjithashtu një video të njërit prej të rinjve duke kërkuar falje për sjelljen e tyre.

Para arrestimit të tyre, Husaini, udhëheqësi i grupit, tha se ishin motivuar nga “interesi i veçantë për stilin klasik të veshjes” së Peaky Blinders.

Ai tha për Herat Mic, një kanal lokal në YouTube, se planifikonin të prezantonin më vonë stile tradicionale të veshjeve nga komunitete të ndryshme afgane.

Rasa, një tjetër anëtar i grupit, tha se ishin përballur me kritika online.

“Pati shumë zhurmë në hapësirën virtuale”, tha ai, duke shtuar se edhe disa të afërm i akuzuan për promovim të kulturës perëndimore.

“Por, kjo nuk është vetëm kulturë perëndimore. Në vitet ‘50 dhe ’60, ne patëm një stil të ngjashëm edhe këtu në Afganistan”, tha ai.

Në Afganistan, veshja perëndimore u bë simbol i modernitetit dhe liberalizmit pasi mbreti reformator afgan, Amanullah Khan, adoptoi kostume për burrat dhe funde për gratë si veshje formale në vitet 1920.

Në dekadat pasuese, shumë afganë të arsimuar përqafuan veshjen perëndimore, ndërsa zyrat shtetërore dhe ngjarjet zyrtare kërkonin veshje formale perëndimore.

Megjithatë, grupet islamiste afgane e kanë kundërshtuar veshjen dhe sjelljet perëndimore.Talibanët i kanë ndaluar zyrtarisht veshjet e tilla dhe i shënjestrojnë vazhdimisht afganët që i mbajnë ato.

Ata kanë ndërmarrë gjithashtu një fushatë të gjerë kundër shkeljeve të kodit të veshjes, duke gjobitur dhe burgosur shkelësit.

I krijuar nga skenaristi dhe regjisori britanik Steven Knight, drama Peaky Blinders paraqet aventurat e familjes Shelby, një trillim artistik, në Birmingëm pas Luftës së Parë Botërore.

Seriali ka fituar një bazë të madhe adhuruesin në gjithë botë që nga debutimi i tij në vitin 2013, ka transmetuar gjashtë sezone dhe ka tërhequr qindra milionë shikues në mbarë botën.