Author: ATVLive

Komuna e Prishtinës ka njoftuar se tashmë Ligji për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për trajtimin e ndërtimeve pa leje ka hyrë në fuqi dhe nga data 1 shtator 2023 dhe se është hapur afati për dorëzimin e aplikimeve për legalizimin e ndërtimeve pa leje.

“Të nderuar qytetarë, ju njoftojmë se Ligji për ndryshimin dhe plotësimin e ligjit për trajtimin e ndërtimeve pa leje tashmë ka hyrë në fuqi dhe nga data 1 shtator 2023, është hapur afati për dorëzimin e aplikimeve për legalizimin e ndërtimeve pa leje”, thuhet në njoftimin e Komunës së Prishtinës.

Tutje, vazhdon njoftimi, qytetarët mund të drejtohen në komunën e tyre përkatëse, ku dorëzohen edhe aplikimet për legalizim.

“Legalizo ndërtimin, mos e humb mundësinë”, thuhet në njoftim.

Kryetari i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës (AAK), Ramush Haradinaj, i ka ndarë mirënjohje nënkryetarit të Kuvendit të Kosovës, Ilaz Ramajli, me rastin e 33-vjetorit të aprovomit të Kushtetutës së Kosovës e njohur si Kushtetuta e Kaçanikut.

Haradinaj ka thënë se guximi dhe vizioni i delegatëve të asaj kohe, ishte bazë e fortë e shtetësisë dhe pavarësisë së Kosovës.

“Sot në Kaçanik, me konsideratën më të lartë, kujtuam të gjithë delegatët të cilët në rrethana jo të lehta me guxim e vizion përfaqësuan aspiratën e kahmotshme të popullit shqiptar për liri dhe përcaktuan bazat e shtetësisë dhe pavarësisë së Kosovës”, ka thënë Haradinaj.

Postimi i plotë i Haradinajt:

Para 33 vjet, në Kaçanik delegatët e Kuvendit të Kosovës aprovuan Kushtetutën e Kosovës, si akti që e ndau Kosovën prej Serbisë dhe Jugosllavisë së atëhershme, e njohur si Kushtetuta e Kaçanikut.

Sot në Kaçanik, me konsideratën më të lartë, nderuam të gjithë delegatët e asaj kohe të cilët në rrethana jo të lehta me guxim e vizion përfaqësuan aspiratën e kahmotshme të popullit shqiptar për liri dhe përcaktuan bazat e shtetësisë dhe pavarësisë së Kosovës.

Nënkryetarit të Kuvendit të atëhershëm, z. Ilaz Ramajli, në respekt të angazhimit të tij dhe të gjithë delegatëve, kisha nderin t’i ndaj medaljen “ME BESIM NË ZOT, ATDHE E SHTET” për kontribut të jashtëzakonshëm në çështjen kombëtare.

Mirënjohës përjetë për kontributin e tyre të pamohueshëm!

Me moton “Thuaj Jo qeseve plastike! Ruaje mjedisin”, Ministria e Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës bëri të ditur se është finalizuar Udhëzimi Administrativ, me ç’rast qeset e plastikës janë bërë me pagesë e disa do të ndalohen krejtësisht.

Në një konferencë për media të enjten ministri i MMPHI-së, Liburn Aliu, tregoi se cilat qese do të ndalohen e cilat do të bëhen me pagesë.

Aliu tha se do të lejohen vetëm qeset që lejohen për fruta, nga 25 deri 50 mikronë do të lejohet përdorimi i tyre, e të cilat do të kushtojnë 5 centë.

“Me udhëzimin administrativ që ka të bëjë me qeset e plastikës do të ju informoj se do të kemi ndalim të prodhimit të qeseve të plastikës nga 0 deri 25 micron. Pra qeset e holla të plastikës të cilat përdoren sot dhe mund të merren në markete falas do të ndalohen plotësisht. Nga 0 deri 25 micronë do të lejohen vetëm qeset të cilat përdoren për fruta e nuk do të kenë ato mbajtëset. Ndërsa qeset nga 25 deri në 50 micronë do të lejohet përdorimi i tyre dhe do të kushtojnë 5 centë por nuk do të lejohet që të kenë logo të prodhuesve apo të reklamës. Do të kemi njëkohësisht ndalim të prodhimit, importit, dhe shitjes në treg të qeseve plastike mbajtëse… Për qeset e plastikës të biodegradueshme të çfarëdo madhësie dhe trashësie me një certifikatë përkatëse që vërteton që qeset e plastikës janë nga materiali i biodegradueshëm nuk do t’i vendoset çmim shitje minimale detyrues e as tarifës prej 0.02 euro. Për qeset e plastikes mbajtëse me doreza mbi 50 micronë nuk do të vendoset çmim shitjeje minimal detyrues e as tarifë prej 0.02 euro”, tha Aliu.

Ministri Aliu tha se me udhëzimin administrativ do të krijohet mundësia e rimbursimit të dispozitave, porse, sipas tij ky proces do të marrë kohë.

“Sistemi i rimbursimit të depozitave është çështje tjetër, është një projekt i cili me udhëzimin administrativ krijohet mundësia fillimit të sistemit të rimbursimit dhe depozitës, por i cili nuk mund të filloj menjëherë. Për ta filluar sistemin e rimbursimit dhe depozitës duhet të ndërtohet një sistem ku do të jenë të përfshirë edhe prodhuesit, edhe shitësit dhe importuesit e ambalazhit që janë shishet e plastikës, kanaçet e aluminit, shishet e qelqit. Është projektuar që të mbajë të paktën këto shishe 0.25 litra lëngë dhe më së shumti deri në 2 litra lëngë dhe të jenë të mbyllura në gjendje hermetike dhe të pa përshkueshme nga uji në pikën e shitjes. Ato cka përjashtohen nga sistemi i rimbursimit dhe depozitave janë, ambalazhi i produkteve të qumështit, ambalazhi i pijeve alkoolike, kavanozat e qelqit dhe kuti prej kartoni”, shtoi Aliu.

Aliu uron që deri në fund të vitit që vjen të mund të ketë rezultatet e para, që pastaj të fillohet të bëhet edhe implementimi i procesit.

“Që të fillohet ky sistem duhet ndërtuar një sistem nëpër të gjitha marketet dhe menaxhimi i tyre duhet që të bëhet në bashkëpunim nga palët e rëndësishme, prodhuesit, importuesit dhe tregtuesit e shitësit e keture ambalazheve. Në të gjitha marketet e sidomos ato të mëdha duhet që të jenë pajisjet e rimbursimit në mënyrë automatike që i bie që qytetarët, të gjitha këto ambalazhe do të kenë shenjën përkatëse të vendosur në to e cila në mënyrë elektronike do të mund ta rikthejë depozitën ta rimbursojë përmes pajisjeve që do të vendosen nëpër markete. Këto sisteme i kemi parë dhe janë duke u aplikuar edhe në vendet e BE-së.. Dhe urojmë që deri në fund të vitit që vjen të mund të kemi rezultatet e para, që pastaj të fillojmë të bëjmë implementimin e saj”, tha tutje Aliu.

E shefi për Bashkëpunim në Zyrën e BE-së në Kosovë, Alessandro Bianciardi, derisa u bëri thirrje tw gjitha kompanive të zbatojnë këtë masë, shtoi se nëse do të ketë sukses në zbatimin e rregullave evropiane do të ketë ulje 33 për qind të numrit të përdorimit të qeseve njëpërdorimëshe.

“Nëse kemi sukses në zbatimin e rregullave evropiane do të kemi ulje 33 për qind të numrit të përdorimit të qeseve njëpërdorimshme. Duam të ndajmë gjithashtu me ju përvojat tona, të asistojmë Kosovën që të gjejë zgjidhje afatgjate për punën e mbeturinave plastike përmes ricikilimit dhe përdorimit. Zbatimi i duhur të akteve të reja ligjore është para nesh dhe shpresoj që do të kemi ndikim të mirë për Kosovën”, tha Bianciardi.

Shefja për Bashkëpunim në Ambasadën gjermane në Kosovë, Vera Baumann, tha se Kosova me këtë akt ligjor po shënon një hap për një vend më të pastër. Ajo shtoi se Gjermania do të vazhdojë të mbështesë Kosovën në këtë drejtim.

“Sot po shënojmë një hap për një Kosovë më të pastër që e kemi arritur me partneret dhe qeverinë e Kosovës. BE është rrugë drejt një shoqërie të vetëdijshëm për qeset e plastikës. Është një fillim për një Kosovë më të pastër e përgëzojmë Kosovën për këtë akt ligjor…Gjermania do të vazhdojë të mbështesë Kosovën, njerëzit e saj, në përpjekje për një mjedis të pastër e të shëndetshëm ”, tha ajo.

Rreth 35 për qind të premtimeve ende nuk kanë filluar të zbatohen nga kryetarët e komunave të Kosovës deri në qershor të këtij viti. Ndërkaq, 26 për qind e premtimeve janë përmbushur, 16 për qind janë gjysmë të përmbushura, derisa 23 për qind prej tyre kanë filluar të realizohen. Kështu bëri të ditur Instituti GAP në një konferencë për media derisa prezantoi të dhënat e përmbushjes së premtimeve nga komunat e Kosovës.

Aty u tha se arsimi, kultura, ekonomia dhe shërbimet publike janë në fokus të komunave me më së shumti premtime të realizuara, derisa urbanizmi dhe infrastruktura janë lënë “ pas dore” nga kryetarët në përmbushjen e premtimeve.

Drejtori i hulumtimeve në Institutin GAP, Agron Demi tha se ndër vite janë rritur premtimet e kryetarëve, pasi sipas tij, gara për mandat është shumë e ngushtë.

“Një tjetër që ka ndryshuar prej vitit në vit apo prej zgjedhjeve në zgjedhje, është që numri i premtimeve është rritur, edhe kjo ka ardhur si rezultat i garës së ngushtë në të gjitha komunat, sidomos nga viti 2013 e tutje. Pjesa më e madhe e kryetarëve të komunave ka qenë të rinj dhe kandidatët për kryetarë të komunave e kanë kuptuar që pa punë nuk mund ta risigurojnë mandatin, edhe se nuk e ka askush të garantuar, nuk ka më bastione. Bashkëpunimi me kryetarët e komunave ka ndryshuar dukshëm, përderisa në vitin 2009, në kërkesën tonë për komente janë përgjigjur vetëm dy komuna, këtë vit janë 24 komuna të cilat në mënyrë pro aktive edhe para se të fillojmë ne monitorimin e premtimeve na kanë dërguar informacione”, tha Demi.

Ndërkaq, hulumtuesi nga Instituti GAP, Bekim Salihu tha se komunat e Kosovës kanë realizuar 26 për qind të premtimeve të tyre, derisa 35 për qind ende nuk kanë filluar të përmbushen.

“Nga 1816 premtime që kryetarët e komunave, 27 komuna kanë dhënë në fushatën e kaluar zgjedhore, 473 premtime rezultojnë të përmbushura, 285 premtime rezultojnë gjysmë të përmbushura, 422 premtime janë të filluara apo janë evidentuar nisma në përmbushjen e tyre, ndërkaq 636 premtime akoma nuk ka ndonjë ndërmarrje që ato të përmbushen, pra janë jo të përmbushura. Shprehur në përqindje 26 për qind e premtimeve janë përmbushur, 16 për qind e premtimeve janë gjysmë të përmbushura, 23 për qind e premtimeve janë të filluara dhe 35 për qind e premtimeve nuk kanë nisur të përmbushën”, tha Salihu.

Tutje, Salihu tha se numri më i madh i premtimeve që janë përmbushur nga komunat i përkasin fushës së arsimit dhe kulturës, duke lënë mbrapa më një numër të vogël ato që i përkasin fushës së infrastrukturës dhe urbanizmit.

“Numri më i madh i premtimeve të përmbushura i takojnë fushës së arsimit, kulturës, ekonomisë dhe shërbimeve publike, Ndërkaq, numri më i vogël i premtimeve janë përmbushur në fushën e urbanizmit dhe të infrastrukturës. Në vitin 2017, përkatësisht në vitin 2019 të mandatit të kaluar në periudhën e njëjtë, kur është bërë përditësimi për mandatin e kaluar ka dalur që fusha e infrastrukturës ka qenë fusha ku ka dominuar me numrin e përmbushjes së premtimeve, përderisa në këtë mandat është e kundërta. 09:25 Nga 199 premtime që kryetarët e komunave kanë dhënë në fushën e infrastrukturës, deri në fund të qershor të këtij viti dalin të përmbushura vetëm 13 premtime në këtë fushë. Edhe në mandatet e kaluara por edhe në këtë mandat, premtimet që më së vështiri po përmbushen i takojnë fushës së urbanizmit”, u shpreh Salihu.

Sipas raportit, Komuna e Prishtinës, nga 206 premtime të dhëna, i ka përfunduar 29 prej tyre, derisa 85 prej tyre nuk kanë nisur ende.

Po ashtu, edhe Komuna e Gjakovës, nga 35 premtime të dhëna deri në qershor të këtij viti i ka realizuar vetëm 6 prej tyre, ndërkaq 14 prej tyre listohen si të pa filluara.

Ndërkaq, komuna e Pejës, nga 25 premtime të dhëna, vetëm 3 prej tyre ka arritur që t’i përmbushë, e që 8 të tjera nuk janë filluar ende realizimin e tyre.

Instituti GAP njofton se gjatë këtij viti pritet që të bëhen edhe dy përditësime të tjera, sa I përket prezantimit të të dhënave mbi progresin e kryetarëve të komunave të Kosovës në përmbushjen e premtimeve zgjedhore./KP

Me parullën “Thuaj Jo qeseve plastike! Ruaje mjedisin”, Ministria e Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës bëri të ditur se është finalizuar Udhëzimi Administrativ, me ç’rast qeset e plastikës janë bërë me pagesë e disa do të ndalohen krejtësisht.

Në një konferencë për media të enjten ministri i MMPHI-së, Liburn Aliu, tregoi se cilat qese do të ndalohen e cilat do të bëhen me pagesë.

Aliu tha se do të lejohen vetëm qeset që lejohen për fruta, nga 25 deri 50 mikronë do të lejohet përdorimi i tyre, e të cilat do të kushtojnë 5 centë.

“Do të kemi ndalim të prodhimit të qeseve të plastikës. Do të lejohen vetëm qeset që lejohen për fruta, nga 25 deri 50 mikronë, do të lejohet përdorimi i tyre, do të kushtojnë 5 centë, por nuk do të lejohet të ketë logo të reklamës. Këto sisteme po aplikohen edhe në vendet e aplikimit. I tërë sistemi që ka të bëjë me menaxhimin e mbeturinave ka fokus kryesor tek ekonomia qarkore, por e rëndësishme është që ne t’i zvogëlojmë mbeturinat dhe t’i ndajmë ato”, tha Aliu.

Zëvendësshefi i Zyrës së BE-së në Kosovë, Alessandro Bianciardi tha se nëse ky projekt ka sukses, atëherë do të ketë ulje të përdorimit të qeseve te plastikes për rreth 33 për qind.

“Plastika ka efekt negativ në ambient dhe në shëndetin e njeriut, kjo ndotje është duke u rritur dhe nëse nuk bëjmë asgjë kjo vazhdon të bëhet më e madhe. Nëse kemi sukses në zbatimin e rregullave evropiane do të kemi ulje të përdorimit të qeseve njëpërdorimëshe për 33 për qind. Duam të ndajmë përvojat tona dhe të asistojmë Kosovën që të gjejë zgjidhje afatgjate në këtë drejtim. Shpresojmë të kemi ndikim pozitiv në mjedis dhe shëndetin e qytetarëve”, tha Bianciardi.

Edhe Shefja e Bashkëpunimit në Ambasadën Gjermane në Prishtinë, Vera Baumann, u shpreh e lumtur për këtë hap.

Baumann, derisa tha se secila kompani duhet të zbatojë këtë vendim, shtoi se shteti Gjerman do të vazhdojë të mbështesë Kosovën për një mjedis të pastër.

Që nga korriku i vitit të kaluar deri në qershor të këtij viti, janë raportuar 2,735 raste te dhunës në familje apo mesatarisht 8 raste te tilla te raportuara çdo ditë në vendin tonë, raporton Ekonomia Online.

Nga këto raste, 80 për qind e viktimave janë gra. Ndërsa, regjionet që prijnë me më së shumti raste të dhunës janë Prishtina me 910 raste, Peja me 338 raste dhe Prizreni me 333 raste.

Kështu u bë e ditur në prezantimin e raportit të punuar nga Grupi për Studime Juridike dhe Politike (GSJP), “Ballafaqimi me dhunën në familje në Kosovë: Trajtimi institucional ndaj dhunës në familje” (Korrik 2022- Qershor 2023).

Raporti po ashtu ka gjetur se rastet më të shpeshta janë në marrëdhëniet bashkëshort-bashkëshorte dhe se Policia e Kosovës mbetet institucioni i parë me i besueshëm për raportimin e këtyre rasteve.

Drejtoresha ekzekutive e GLPS-së, Arbëresha Loxha-Stublla, tha se përveç te gjeturave dhe rekomandimeve, raporti ka monitoruar edhe punën e sistemit gjyqësor ndaj dhunës në familje.

Ajo ka bërë të ditur se nga 2,735 raste te raportuara, viktima të dhunes ne familje ishin 2,165 gra dhe 559 burra.

“Nga 2,735 raste te raportuara, viktima të dhunës ne familje ishin 2,165 gra dhe 559 burra. Te dyshuarit janë mbi 80% burra”.

Ajo ka thënë se një e gjetur tjetër e raportit është se ndëshkimet për dhunuesit janë të vogla.

“Ekziston një politikë e dobët ndëshkuese. Vetëm 11 për qind e këtyre rasteve marrin dënim me burg. Edhe aktakuzat e Prokurorit kanë mangësi”.

Burimet e të dhënave, siç bëri të ditur prezantuesi i këtij raporti, Liridon Salihi, janë marrë nga Policia e Kosovës, Prokurori i Shtetit dhe Këshilli Gjyqësor i Kosovës.

“Dhuna ne familje vazhdon te jete fenomen negativ ne rritje ne Kosove. Gratë vazhdojnë të jenë viktimat më të shpeshta të dhunës ne familje. Shumica e rasteve te dhunës në familje ndodhin në raportin bashkëshort bashkëshorte dhe anasjelltas”.

“Policia e Kosovës edhe me tutje mbetet institucioni i pare me i besueshëm për raportimin e kriminalitetit përfshirë këtu edhe dhunën ne familje. Aktakuzat janë te mangëta dhe kanë probleme në aspektin e kualifikimit të veprës penale. Gjykatat vazhdojnë te trajtojnë me prioritet rastet e dhunës në familje por sfide mbeten dënimet e ultë ndaj kryerësve të kësaj vepre penale”, ka thënë ai.

“Mbi 80 për qind e të dyshuarve për dhunë në familje janë burra, ndërsa rreth 20 për qind e tyre janë gra. Nga kjo statistikë i bie që në çdo pesë persona të dyshuar si kryes të dhunës ne familje, katër prej tyre janë burra dhe një është grua”

E ministrja e Drejtësisë, Albulena Haxhiu, ka përmendur disa nga veprimet gjatë qeverisjes së saj kundër dhunës në familje.

Sipas saj, kjo është Qeveria e parë që e ka prioritet këtë çështje.

“Raportet si ky na tregojnë edhe neve si institucione gjendjen e sistemit të drejtësisë dhe trajtimin e rasteve të cilat janë prioritet i Ministrisë së Drejtësisë. Që nga viti 2021, dhuna ndaj familjes dhe dhuna ndaj grave është prioritet”, tha Haxhiu.

“Disa nga veprimet që i kemi ndërmarrë dhe asnjëherë në të kaluarën dhuna në familje nuk ka qenë prioritet i asnjë qeverie, e kemi votuar Strategjinë për dhunën në familje. Tani jemi të fokusuar ta zbatojmë atë. Kemi ofruar ndihmë juridike falas për viktimat e dhunës në familje. Kemi bërë ndryshime në Kodin Penal për t’i dekurajuar dhunuesit qe të ushtrojnë dhunë. Kemi përgatitur shumë fushata vetedijësuese dhe po përgatitemi për një në nëntor. Bashkë me Ministrinë e Financave po punojmë për pakon për punësimib e grave viktima”, u shpreh ajo.

Ajo po ashtu tha se nuk mendon se janë rritur rastet, por raportimet.

“Ju e përmendet që rastet e dhunës janë rritur, por unë mendoj se është rritur raportimi”, tha Haxhiu.

Gjyqtari i Gjykatës Themelore në Prishtinë, Sabit Salihaj, ka konsideruar se Gjykata jep dënime meritore për rastet e dhunës në familje.

“Edhe pse jemi shumë të ngarkuar, këto lëndë janë me prioritet dhe i përfundojmë në afatin më të shkurtër të mundshëm. Çdo herë ka vend për përmirësime, por mendoj se po bëjmë një punë të mirë, siç u pa edhe në raport. Gjykata i përcakton dënimet sipas minimumit dhe maksimumit sipas Kodit Penal. Mendoj se Gjykata jep dënime të merituara”, u shpreh ai.