Simboli më i madh i lavdisë sportive mund të mos jetë aq “i artë” sa duket. Në vitin 1908, kur kampionët ngjiteshin në podium dhe bota i shikonte me admirim, medaljet e arta olimpike ishin pothuajse prej ari të pastër. Po, ari i vërtetë. I rëndë. Si thesari i piratëve. Ai lloj ari që vetëm ta mbash në dorë të jep ndjesinë e pasurisë.
Sot, në vitin 2024, realiteti është krejt ndryshe. Medaljet “e arta” përmbajnë vetëm rreth 1% ar të vërtetë. Pjesa tjetër? Kryesisht argjend, i veshur me një shtresë të hollë ari. Pra, çmimi më i lakmuar në sport është praktikisht i larë me ar.
Çfarë ndodhi? A u zhduk thesari olimpik? Jo krejtsishtë. Çmimi i arit është rritur ndjeshëm gjatë dekadave, medaljet janë bërë më të mëdha dhe Lojërat Olimpike janë kthyer në një mega-event global që kushton miliarda. Nëse medaljet e sotme do të ishin 100% ar, me madhësinë aktuale dhe çmimet e sotme të tregut, organizatorët do të shpërndanin pothuajse makina luksoze në vend të medaljeve.
Por para se ta quajmë “skandal”, lind pyetja thelbësore se a garojnë atletët për metalin… apo për pavdekësinë? Sepse nëse në vitin 1908 kampionët merrnin më shumë ar në medalje, sot kampionët marrin diçka edhe më të madhe si famë globale, kontrata sponsorizimi, miliona ndjekës në rrjetet sociale dhe një vend të përjetshëm në histori. Atëherë kishe më shumë ar, por më pak jehonë. Sot ke më pak ar, por një dritë projektori që nuk fiket.
Pra po, përbërja ka ndryshuar. Nga pothuajse ar i pastër në fillim të shekullit, sot kemi kryesisht argjend me një shtresë ari. Por vlera? Ajo mund të jetë më e madhe se kurrë. Sepse në vitin 2024, medalja mund të ketë vetëm 1% ar… por lavdia, ekspozimi dhe trashëgimia mbeten 100% të çmuara.
Por e vërteta mbetet që nga 100% ar i çmuar, tani është vetem 1% ar e pjesa tjetër bakër e argjent, pra në filmat e vjedhjeve të mëdha, të mirmenduara e fitomprurëse, më nuk mund të jenë medaljet e sportistëve…
